Legaljuridisch naslagwerk
← EU-US Data Privacy Framework

Overwegingen

223 overwegingen · 02023D1795-20230920

1

Bij Verordening (EU) 2016/679Voor de duidelijkheid werd een lijst met in dit besluit gebruikte afkortingen opgenomen in bijlage VIII. zijn de voorschriften vastgesteld voor de doorgifte van persoonsgegevens door verwerkingsverantwoordelijken of verwerkers in de Unie aan derde landen en internationale organisaties, voor zover die doorgiften onder het toepassingsgebied ervan vallen. De voorschriften inzake de internationale doorgifte van gegevens zijn vastgelegd in hoofdstuk V van die verordening. Hoewel het verkeer van persoonsgegevens van en naar landen buiten de Europese Unie noodzakelijk is voor de ontwikkeling van het grensoverschrijdende handelsverkeer en de internationale samenwerking, mogen doorgiften aan derde landen of internationale organisatiesZie overweging 101 van Verordening (EU) 2016/679. niet ten koste gaan van het beschermingsniveau van de persoonsgegevens in de Unie.

2

Op grond van artikel 45, lid 3, van Verordening (EU) 2016/679 kan de Commissie door middel van een uitvoeringshandeling besluiten dat een derde land, een gebied of één of meerdere nader bepaalde sectoren in een derde land een passend beschermingsniveau waarborgt. Onder deze voorwaarde kan de doorgifte van persoonsgegevens aan een derde land plaatsvinden zonder dat verdere toestemming noodzakelijk is, zoals bepaald in artikel 45, lid 1, en overweging 103 van Verordening (EU) 2016/679.

3

Zoals bepaald in artikel 45, lid 2, van Verordening (EU) 2016/679 moet de vaststelling van een adequaatheidsbesluit berusten op een grondige analyse van de rechtsorde van het derde land, die zowel de voorschriften betreft die gelden voor de importeurs van gegevens als de beperkingen en waarborgen wat betreft de toegang van overheidsinstanties tot persoonsgegevens. Bij haar beoordeling moet de Commissie nagaan of het betrokken derde land een beschermingsniveau waarborgt dat in feite overeenkomend is met het niveau dat in de Unie wordt verzekerd (overweging 104 van Verordening (EU) 2016/679). Of dit het geval is, moet worden beoordeeld aan de hand van de wetgeving van de Unie, met name Verordening (EU) 2016/679, alsook de rechtspraak van het Hof van de Europese Unie (hierna het Hof genoemd)Zie de meest recente zaak, C-311/18, Facebook Ireland en Schrems (hierna Schrems II genoemd), ECLI:EU:C:2020:559..

4

Zoals het Hof in zijn arrest van 6 oktober 2015 in zaak C-362/14, Maximillian Schrems/Data Protection CommissionerZaak C-362/14, Maximillian Schrems/Data Protection Commissioner (hierna Schrems genoemd), ECLI:EU:C:2015:650, punt 73. (Schrems), heeft verduidelijkt, is het hiervoor niet noodzakelijk dat hetzelfde beschermingsniveau wordt geboden. Met name mogen de middelen die het derde land in kwestie voor de bescherming van de persoonsgegevens tot zijn beschikking heeft, anders zijn dan de middelen die binnen de Unie worden ingezet, zolang zij in de praktijk doeltreffend genoeg blijken om een passend beschermingsniveau te biedenSchrems, punt 74.. De adequaatheidsnorm vereist daarom niet dat de voorschriften van de Unie integraal worden overgenomen. Het gaat er veeleer om of het betreffende buitenlandse systeem als geheel het vereiste beschermingsniveau biedt, door de invulling van het recht op privacy, de doeltreffende toepassing en afdwingbaarheid daarvan en het toezicht dat wordt uitgeoefendZie de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad Uitwisseling en bescherming van persoonsgegevens in een geglobaliseerde wereld (COM(2017) 7 final van 10.1.2017, punt 3.1, blz. 6-7).. Voorts moet de Commissie volgens dit arrest bij de toepassing van deze norm met name beoordelen of het rechtskader van het betrokken derde land voorziet in regels ter beperking van inmengingen in de grondrechten van de personen van wie de gegevens vanuit de Unie worden doorgegeven, waarbij geldt dat de overheidsinstanties van dat land tot een dergelijke inmenging mogen overgegaan wanneer zij legitieme doelstellingen, zoals de nationale veiligheid, nastreven, en er effectieve rechtsbescherming tegen dat soort inmengingen bestaatSchrems, punten 88-89.. De adequaatheidsreferentie van het Europees Comité voor gegevensbescherming, die deze norm verder beoogt te verduidelijken, biedt in dit verband ook een leidraadEuropees Comité voor gegevensbescherming, Adequaatheidsreferentie, WP 254 rev. 01., beschikbaar op: https://ec.europa.eu/newsroom/article29/item-detail.cfm?item_id=614108.

5

De toepasselijke norm met betrekking tot een dergelijke inmenging in de grondrechten op privacy en gegevensbescherming werd verder verduidelijkt door het Hof in zijn arrest van 16 juli 2020 in zaak C-311/18, Data Protection Commissioner/Facebook Ireland Limited en Maximillian Schrems (hierna Schrems II), waarbij Uitvoeringsbesluit (EU) 2016/1250Uitvoeringsbesluit (EU) 2016/1250 van de Commissie van 12 juli 2016 overeenkomstig Richtlijn 95/46/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de gepastheid van de door het EU-VS-privacyschild geboden bescherming (PB L 207 van 1.8.2016, blz. 1). van de Commissie inzake een eerder trans-Atlantisch kader voor gegevensstromen, het EU-VS-privacyschild (hierna privacyschild genoemd), nietig werd verklaard. Het Hof was van oordeel dat de beperkingen van de bescherming van persoonsgegevens die voortvloeien uit het interne recht van de Verenigde Staten inzake de toegang tot en het gebruik door de Amerikaanse overheidsinstanties van dergelijke gegevens die vanuit de Unie naar de Verenigde Staten worden doorgegeven, niet zodanig zijn afgebakend dat wordt voldaan aan vereisten die in grote lijnen overeenkomen met die welke in het Unierecht worden gesteld, wat de noodzaak en de evenredigheid van dergelijke inbreuken op het recht op gegevensbescherming betreftSchrems II, punt 185.. Het Hof was ook van oordeel dat er geen rechtsmiddel bij een orgaan beschikbaar was dat personen wier gegevens aan de Verenigde Staten zijn doorgegeven, waarborgen biedt die in grote lijnen overeenkomen met die welke door artikel 47 van het Handvest betreffende het recht op een doeltreffende voorziening in rechte worden vereistSchrems II, punt 197..

6

Na het arrest Schrems II is de Commissie besprekingen aangegaan met de Amerikaanse overheid met het oog op een mogelijk nieuw adequaatheidsbesluit dat zou voldoen aan de vereisten van artikel 45, lid 2, van Verordening (EU) 2016/679, zoals uitgelegd door het Hof. Als gevolg van deze besprekingen hebben de Verenigde Staten op 7 oktober 2022 uitvoeringsbevel (Executive Order) 14086 Enhancing Safeguards for US Signals Intelligence Activities [De waarborgen verbeteren voor activiteiten van de VS op het gebied van signals intelligence (SIGINT — inlichtingen uit het berichtenverkeer)] (EO 14086) vastgesteld, dat wordt aangevuld met een Regulation on the Data Protection Review Court (Verordening inzake de toetsingsinstantie voor gegevensbescherming), uitgevaardigd door de U.S. Attorney General (minister van Justitie van de Verenigde Staten) (hierna de AG Regulation genoemd)28 CFR Part 302.. Bovendien is het kader dat van toepassing is op commerciële entiteiten die gegevens verwerken die uit de Unie zijn doorgegeven in het kader van dit besluit — het EU-VS-kader voor gegevensbescherming (hierna het EU-VS-DPF of het DPF genoemd) — geactualiseerd.

7

De Commissie heeft de Amerikaanse wetten en praktijken zorgvuldig geanalyseerd, met inbegrip van EO 14086 en de AG Regulation. Op basis van de bevindingen in de overwegingen 9 tot en met 200 concludeert de Commissie dat door de Verenigde Staten een passend beschermingsniveau wordt gewaarborgd voor persoonsgegevens die in het kader van het EU-VS-DPF door een verwerkingsverantwoordelijke of verwerker in de UnieDit besluit geldt voor de EER. De Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte (EER-overeenkomst) voorziet in de uitbreiding van de interne markt van de Europese Unie met de drie EER-staten IJsland, Liechtenstein en Noorwegen. Het besluit van het Gemengd Comité van de EER waarbij Verordening (EU) 2016/679 in bijlage XI bij de EER-overeenkomst wordt opgenomen, is vastgesteld door het Gemengd Comité van de EER op 6 juli 2018 en in werking getreden op 20 juli 2018. De verordening valt derhalve onder die overeenkomst. In het kader van het besluit moeten verwijzingen naar de EU en de lidstaten van de EU derhalve worden begrepen als verwijzingen die ook betrekking hebben op de EER-staten. worden doorgegeven aan gecertificeerde organisaties in de Verenigde Staten.

8

Dit besluit heeft tot gevolg dat doorgifte door verwerkingsverantwoordelijken en verwerkers in de UnieDit besluit laat de vereisten van Verordening (EU) 2016/679 die van toepassing zijn op de entiteiten (verwerkingsverantwoordelijken en verwerkers) in de Unie die de gegevens doorgeven, bijvoorbeeld inzake doelbinding, minimale verwerking van gegevens, transparantie en gegevensbeveiliging, onverlet (zie ook artikel 44 van Verordening (EU) 2016/679). aan gecertificeerde organisaties in de Verenigde Staten zonder verdere toestemming kan plaatsvinden. Dit doet geen afbreuk aan de directe toepassing van Verordening (EU) 2016/679 op dergelijke entiteiten, voor zover is voldaan aan de voorwaarden betreffende het territoriale toepassingsgebied zoals vastgelegd in artikel 3 van die verordening.

9

Het EU-VS-DPF is gebaseerd op een systeem van certificering waarbij Amerikaanse organisaties een reeks privacybeginselen onderschrijven — de beginselen van het EU-VS-kader voor gegevensbescherming, met inbegrip van de aanvullende beginselen (hierna samen de beginselen genoemd) — die door het Amerikaanse ministerie van Handel (U.S. Department of Commerce) zijn gepubliceerd en in bijlage I bij dit besluit zijn opgenomenZie in dit verband Schrems, punt 81, waarin het Hof heeft bevestigd dat een systeem van zelfcertificering een passend beschermingsniveau kan waarborgen.. Om in aanmerking te komen voor certificering krachtens het EU-VS-DPF moet een organisatie onderworpen zijn aan de onderzoeks- en handhavingsbevoegdheden van de Federal Trade Commission (FTC) of het Amerikaanse ministerie van Vervoer (U.S. Department of Transportation)Bijlage I, hoofdstuk I, punt 2. De FTC heeft ruime rechtsbevoegdheid ten aanzien van commerciële activiteiten, met enkele uitzonderingen, bv. met betrekking tot banken, luchtvaartmaatschappijen, het verzekeringswezen en de niet-private transmissieactiviteiten van dienstverleners in de telecommunicatie (hoewel het U.S. Court of Appeals for the Ninth Circuit van 26 februari 2018 in zijn beslissing in de zaak FTC/AT&T heeft bevestigd dat de FTC rechtsbevoegdheid heeft over de private transmissieactivietien van dergelijke entiteiten). Zie ook voetnoot 2 van bijlage IV. Het ministerie van Vervoer is bevoegd om de naleving door luchtvaartmaatschappijen en reisbureaus (voor luchtvervoer) te handhaven, zie bijlage V, deel A.. De beginselen zijn onmiddellijk na de certificering van toepassing. Zoals in de overwegingen 48 tot en met 52 nader wordt toegelicht, moeten de EU-VS-DPF-organisaties jaarlijks opnieuw certificeren dat zij de beginselen onderschrijvenBijlage I, hoofdstuk III, punt 6..

10

De bescherming die het EU-VS-DPF biedt, geldt voor alle persoonsgegevens die vanuit de Unie worden doorgegeven aan organisaties in de VS die bij het ministerie van Handel hebben gecertificeerd dat zij de beginselen onderschrijven, met uitzondering van gegevens die worden verzameld voor publicatie, uitzending of andere vormen van openbare communicatie van journalistiek materiaal en informatie in eerder gepubliceerd materiaal dat uit media-archieven wordt verspreidBijlage I, hoofdstuk III, punt 2.. Deze informatie kan derhalve niet worden doorgegeven op basis van het EU-VS-DPF.

11

De beginselen definiëren persoonsgegevens/persoonlijke informatie op dezelfde manier als Verordening (EU) 2016/679, d.w.z. als gegevens over een geïdentificeerde of identificeerbare persoon die binnen het toepassingsgebied van de AVG vallen en door een organisatie in de Verenigde Staten uit de EU zijn ontvangen en in welke vorm dan ook zijn vastgelegdBijlage I, hoofdstuk I, punt 8, a).. Bijgevolg hebben zij ook betrekking op gepseudonimiseerde (of versleutelde) onderzoeksgegevens (ook wanneer de sleutel niet wordt gedeeld met de ontvangende Amerikaanse organisatie)Bijlage I, hoofdstuk III, punt 14, g).. Evenzo wordt het begrip verwerking gedefinieerd als elke bewerking of elk geheel van bewerkingen met betrekking tot persoonsgegevens, al dan niet uitgevoerd met behulp van geautomatiseerde procedés, zoals het verzamelen, vastleggen, ordenen, bewaren, bijwerken, wijzigen, opvragen, raadplegen, gebruiken, verstrekken of verspreiden, alsmede het wissen of vernietigen van gegevensBijlage I, hoofdstuk I, punt 8, b)..

12

Het EU-VS-DPF is van toepassing op organisaties in de VS die als verwerkingsverantwoordelijke (d.w.z. als een persoon of organisatie die, alleen of samen met anderen, het doel van en de middelen voor de verwerking van persoonsgegevens vaststelt)Bijlage I, hoofdstuk I, punt 8, c). of verwerker (d.w.z. een vertegenwoordiger die namens een verwerkingsverantwoordelijke optreedt)Zie bv. bijlage I, hoofdstuk II, punt 2, b), punt 3, b) en punt 7, d), waaruit duidelijk blijkt dat vertegenwoordigers namens een verwerkingsverantwoordelijke optreden, op grond van de instructies van die laatste en volgens specifieke contractuele verplichtingen. worden aangemerkt. Amerikaanse verwerkers moeten er contractueel toe verbonden zijn dat zij slechts volgens instructies van de EU-verwerkingsverantwoordelijke handelen en die laatste bijstaan bij het geven van antwoord aan natuurlijke personen die hun rechten uit hoofde van de beginselen uitoefenenBijlage I, hoofdstuk III, punt 10, a). Zie ook de richtsnoeren die door het ministerie van Handel, in overleg met Europees Comité voor gegevensbescherming, zijn opgesteld in het kader van het privacyschild, waarin werd verduidelijkt aan welke verplichtingen Amerikaanse verwerkers die persoonsgegevens uit de Unie ontvangen in dat kader moeten voldoen. Aangezien deze regels niet gewijzigd zijn, blijven deze richtsnoeren/FAQ geldig voor het EU-VS-DPF (https://www.privacyshield.gov/article?id=Processing-FAQs).. In het geval van subverwerking moet de verwerker bovendien een overeenkomst met de subverwerker sluiten die hetzelfde beschermingsniveau garandeert als de beginselen, en stappen ondernemen om voor de correcte uitvoering daarvan te zorgenBijlage I, hoofdstuk II, punt 3, b)..

13

Persoonsgegevens moeten op rechtmatige en behoorlijke wijze worden verwerkt. Persoonsgegevens moeten worden verzameld voor een specifiek doel en mogen vervolgens uitsluitend worden gebruikt voor doeleinden die niet onverenigbaar zijn met het doel van de verwerking.

14

Onder het EU-VS-DPF wordt dit gewaarborgd via verschillende beginselen. Ten eerste mag een organisatie onder het Data Integrity and Purpose Limitation Principle (beginsel van gegevensintegriteit en doelbinding), vergelijkbaar met artikel 5, lid 1, punt b), van Verordening (EU) 2016/679, geen persoonsgegevens verwerken op een wijze die onverenigbaar is met het doel waarvoor deze oorspronkelijk zijn verzameld of waarvoor de betrokkene later toestemming heeft gegevenBijlage I, hoofdstuk II, punt 5, a). Verenigbare doelen kunnen onder meer auditing, fraudepreventie of andere doeleinden zijn die in overeenstemming zijn met de verwachtingen van een redelijk persoon gezien de context van de verzameling (zie bijlage I, voetnoot 6)..

15

Ten tweede moet de organisatie, voordat zij persoonsgegevens gebruikt voor een nieuw (gewijzigd) doel dat wezenlijk verschilt maar nog steeds verenigbaar is met het oorspronkelijke doel, of voordat zij deze aan derden verstrekt, de betrokkenen de mogelijkheid bieden om bezwaar te maken (opt-out), overeenkomstig het Choice Principle (keuzebeginsel)Bijlage I, hoofdstuk II, punt 2, a). Dit geldt niet wanneer een organisatie persoonsgegevens verstrekt aan een verwerker die namens haar en volgens haar instructies handelt (bijlage I, hoofdstuk II, punt 2, b). In dit geval moet de organisatie echter een contract hebben en ervoor zorgen dat het Accountability for Onward Transfer Principle (beginsel van verantwoording voor de verdere doorgifte) wordt nageleefd, zoals nader beschreven in overweging 43. Bovendien kan het keuzebeginsel (evenals het Notice Principle — kennisgevingsbeginsel) worden beperkt wanneer persoonsgegevens worden verwerkt in het kader van due diligence-onderzoeken (als onderdeel van een mogelijke fusie of overname) of audits, voor zover en zolang dat nodig is om aan wettelijke vereisten of vereisten van algemeen belang te voldoen, of voor zover en zolang de toepassing van deze beginselen de legitieme belangen van de organisatie in de specifieke context van due diligence-onderzoeken of audits zou schaden (bijlage I, hoofdstuk III, punt 4). Aanvullend beginsel 15 (bijlage I, hoofdstuk III, punt 15, a) en b) voorziet ook in een uitzondering op het keuzebeginsel (alsook op het kennisgevingsbeginsel en het beginsel van verantwoording voor de verdere doorgifte) voor persoonsgegevens uit openbare bronnen (tenzij de EU-gegevensexporteur aangeeft dat de informatie onderworpen is aan beperkingen die de toepassing van die beginselen vereisen) of persoonsgegevens die zijn verzameld uit bestanden die voor iedereen toegankelijk zijn (zolang zij niet worden gecombineerd met niet voor het publiek toegankelijke informatie uit bestanden en alle voorwaarden voor raadpleging worden nageleefd). Evenzo voorziet aanvullend beginsel 14 (bijlage I, hoofdstuk III, punt 14, f)) in een uitzondering op het keuzebeginsel (alsook op het kennisgevingsbeginsel en het beginsel van verantwoording voor de verdere doorgifte) voor de verwerking van persoonsgegevens door een farmaceutisch bedrijf of een bedrijf voor medische hulpmiddelen ten behoeve van de bewaking van de veiligheid en de doeltreffendheid van producten, voor zover de naleving van de beginselen de naleving van wettelijke voorschriften in de weg staat., door middel van een duidelijk, opvallend en gemakkelijk beschikbaar mechanisme. Belangrijk is dat dit beginsel niet in de plaats treedt van het uitdrukkelijke verbod op onverenigbare verwerkingDit geldt voor alle gegevensdoorgiften in het kader van het EU-VS-DPF, ook wanneer het gaat om gegevens die in het kader van een arbeidsverhouding zijn verzameld. Een gecertificeerde Amerikaanse organisatie mag derhalve in beginsel personeelsgegevens gebruiken voor verschillende, niet aan de arbeidsverhouding gerelateerde doeleinden (bv. bepaalde marketingcommunicatie), maar zij moet het verbod op onverenigbare verwerking eerbiedigen en daarenboven mag zij dit alleen doen met inachtneming van het kennisgevingsbeginsel en het keuzebeginsel. Bij uitzondering mag een organisatie persoonsgegevens gebruiken voor een aanvullend verenigbaar doeleinde zonder het kennisgevings- of het keuzebeginsel toe te passen, maar uitsluitend voor zover en zolang het noodzakelijk is om te voorkomen dat afbreuk wordt gedaan aan de mogelijkheid van die organisatie om besluiten inzake bevorderingen of benoemingen of andere besluiten ten aanzien van de werknemers te nemen (zie bijlage I, hoofdstuk III, punt 9, b), iv)). Het verbod voor de Amerikaanse organisatie om de werknemer die daarvoor kiest, te straffen, onder meer door diens carrièremogelijkheden te beperken, zal ervoor zorgen dat de werknemer ondanks de verhouding van ondergeschiktheid en inherente afhankelijkheid niet onder druk wordt gezet en dus een echte vrije keuze kan maken. Zie bijlage I, hoofdstuk III, punt 9, b), i)..

16

Wanneer bijzondere categorieën gegevens worden verwerkt, moeten bijzondere waarborgen bestaan.

17

Overeenkomstig het keuzebeginsel gelden specifieke waarborgen voor de verwerking van gevoelige informatie, d.w.z. persoonsgegevens over medische of gezondheidstoestanden, ras of etnische afkomst, politieke opvattingen, religieuze of filosofische overtuigingen, vakbondslidmaatschap, informatie over het seksleven van de natuurlijke persoon of andere informatie die van derden is ontvangen en door die partij als gevoelig wordt aangemerkt en behandeldBijlage I, hoofdstuk II, punt 2, c).. Dit betekent dat alle gegevens die krachtens de Uniewetgeving inzake gegevensbescherming als gevoelig worden beschouwd (waaronder gegevens over seksuele geaardheid, genetische gegevens en biometrische gegevens) krachtens het EU-VS-DPF door gecertificeerde organisaties als gevoelig zullen worden behandeld.

18

Als algemene regel geldt dat organisaties de uitdrukkelijke toestemming (d.w.z. opt-in) van natuurlijke personen moeten verkrijgen om gevoelige informatie te gebruiken voor andere doeleinden dan die waarvoor ze oorspronkelijk is verzameld of waarvoor de natuurlijke persoon later toestemming heeft gegeven (via opt-in), of om ze aan derden te verstrekkenBijlage I, hoofdstuk II, punt 2, c)..

19

Die toestemming hoeft niet te worden verkregen in beperkte omstandigheden die vergelijkbaar zijn met soortgelijke uitzonderingen waarin de EU-wetgeving inzake gegevensbescherming voorziet, bijvoorbeeld wanneer de verwerking van gevoelige gegevens in het vitale belang van een persoon is; ze noodzakelijk is om rechtsvorderingen geldend te maken; of noodzakelijk is voor het verstrekken van medische zorg of het stellen van een diagnoseBijlage I, hoofdstuk III, punt 1..

20

De gegevens moeten juist zijn en zo nodig worden geactualiseerd. Ze moeten ook toereikend en ter zake dienend zijn en beperkt blijven tot wat noodzakelijk is voor de doeleinden waarvoor zij worden verwerkt en mogen in principe niet langer worden bewaard dan noodzakelijk is voor de doeleinden waarvoor zij worden verwerkt.

21

Overeenkomstig het beginsel van gegevensintegriteit en doelbindingBijlage I, hoofdstuk II, punt 5. moeten de persoonsgegevens beperkt blijven tot hetgeen relevant is voor het doel van de verwerking. Bovendien moeten organisaties, voor zover dat nodig is voor de doeleinden van de verwerking, redelijke stappen ondernemen om ervoor te zorgen dat de persoonsgegevens betrouwbaar zijn voor het beoogde gebruik en correct, volledig en actueel zijn.

22

Bovendien mag persoonlijke informatie slechts worden opgeslagen in een vorm die een natuurlijke persoon identificeert of identificeerbaar maakt (en dus in de vorm van persoonsgegevens)Zie bijlage I, voetnoot 7, waarin wordt verduidelijkt dat een natuurlijke persoon als identificeerbaar wordt beschouwd zolang een organisatie of een derde partij die persoon redelijkerwijs kan identificeren, rekening houdend met de identificatiemiddelen die redelijkerwijs kunnen worden gebruikt (rekening houdend met onder meer de kosten en de tijd die nodig zijn voor de identificatie en de beschikbare technologie op het tijdstip van de verwerking)., zolang dit het doel of de doeleinden dient waarvoor die informatie oorspronkelijk is verzameld of waarvoor de natuurlijke persoon later overeenkomstig het keuzebeginsel toestemming heeft gegeven. Deze verplichting belet niet dat organisaties persoonlijke informatie voor langere perioden blijven verwerken, maar alleen voor de termijn en in de mate dat die verwerking redelijkerwijs een van de volgende specifieke doeleinden dient die vergelijkbaar zijn met soortgelijke uitzonderingen waarin de EU-wetgeving inzake gegevensbescherming voorziet: archivering in het openbaar belang, journalistiek, literatuur en kunst, wetenschappelijk en historisch onderzoek en statistische analyseBijlage I, hoofdstuk II, punt 5, b).. Wanneer persoonsgegevens voor een van deze doeleinden worden bewaard, is de verwerking ervan onderworpen aan de waarborgen van de beginselenZie vorige voetnoot..

23

Persoonsgegevens moeten ook op een dusdanige manier worden verwerkt dat de beveiliging ervan gewaarborgd is, en dat zij onder meer beschermd zijn tegen ongeoorloofde of onrechtmatige verwerking en tegen onopzettelijk verlies, vernietiging of beschadiging. Daartoe moeten verwerkingsverantwoordelijken en verwerkers passende technische of organisatorische maatregelen treffen om de persoonsgegevens te beschermen tegen mogelijke bedreigingen. Deze maatregelen moeten worden beoordeeld met inachtneming van de stand van de techniek, de daaraan verbonden kosten en de aard, de reikwijdte, de context en de doeleinden van de verwerking, alsmede de risico’s voor de rechten van natuurlijke personen.

24

In het kader van het EU-VS-DPF wordt dit gewaarborgd door het Security Principle (beveiligingsbeginsel), dat, naar analogie van artikel 32 van Verordening (EU) 2016/679, voorschrijft dat redelijke en passende beveiligingsmaatregelen moeten worden genomen, rekening houdend met de risico’s van de verwerking en de aard van de gegevensBijlage I, hoofdstuk II, punt 4, a). Wat personeelsgegevens betreft, verplicht het EU-VS-DPF werkgevers bovendien tegemoet te komen aan de privacyvoorkeuren van werknemers door de toegang tot de persoonsgegevens te beperken, bepaalde gegevens anoniem te maken of codes of pseudoniemen toe te kennen (bijlage I, hoofdstuk III, punt 9, b), iii)..

25

Betrokkenen moeten worden ingelicht over de belangrijkste kenmerken van de verwerking van hun persoonsgegevens.

26

Dit wordt gewaarborgd door het Notice Principle (kennisgevingsbeginsel)Bijlage I, hoofdstuk II, punt 1., dat, analoog aan de transparantievereisten van Verordening (EU) 2016/679, organisaties verplicht om betrokkenen te informeren over onder meer i) de deelname van de organisatie aan het DPF, ii) de aard van de verzamelde gegevens, iii) het doel van de verwerking, iv) het type of de identiteit van derden waaraan persoonsgegevens kunnen worden verstrekt en de doeleinden daarvoor, v) hun individuele rechten, vi) hoe zij contact kunnen opnemen met de organisatie en vii) de beschikbare verhaalmechanismemogelijkheden.

27

Deze kennisgeving moet in duidelijke en opvallende taal worden gedaan wanneer natuurlijke personen voor het eerst om persoonsgegevens wordt gevraagd of zo spoedig mogelijk daarna, maar in ieder geval voordat de gegevens worden gebruikt voor een wezenlijk ander (maar verenigbaar) doel dan het doel waarvoor ze zijn verzameld, of voordat ze aan derden worden verstrektBijlage I, hoofdstuk II, punt 1, b). Aanvullend beginsel 14 (bijlage I, hoofdstuk III, punt 14, b) en c) bevat specifieke bepalingen voor de verwerking van persoonsgegevens in het kader van gezondheidsonderzoek en klinische proeven. Dit beginsel staat met name organisaties toe gegevens van klinische proeven te verwerken, zelfs nadat een persoon zich uit de proef heeft teruggetrokken, als dit duidelijk is vermeld in de kennisgeving die is verstrekt toen de persoon instemde met zijn of haar deelname. Ook wanneer een EU-VS-DPF-organisatie persoonsgegevens ontvangt voor gezondheidsonderzoek, mag zij deze alleen voor een nieuwe onderzoeksactiviteit gebruiken overeenkomstig het kennisgevingsbeginsel en het keuzebeginsel. In dat geval moet de kennisgeving aan de natuurlijke persoon in beginsel informatie bevatten over een toekomstig specifiek gebruik van de gegevens (bijvoorbeeld verwante studies). Wanneer het niet mogelijk is om van meet af aan alle toekomstige toepassingen van de gegevens op te nemen (omdat een nieuw onderzoekgebruik zou kunnen voortvloeien uit nieuwe inzichten of medische/onderzoeksontwikkelingen), moet een verklaring worden opgenomen dat de gegevens in toekomstige niet-verwachte medische en farmaceutische onderzoeksactiviteiten kunnen worden gebruikt. Indien dergelijk verder gebruik niet strookt met de algemene onderzoeksdoeleinden waarvoor de gegevens zijn verzameld (d.w.z. als de nieuwe doeleinden wezenlijk verschillen van, maar nog altijd verenigbaar zijn met het oorspronkelijke doeleinde, zie overwegingen 14 en 15), moet opnieuw toestemming (d.w.z. opt-in) worden verkregen. Zie voorts de specifieke beperkingen/uitzonderingen op het kennisgevingsbeginsel die in voetnoot 28 worden beschreven..

28

Bovendien moeten organisaties hun privacybeleid dat de beginselen weerspiegelt, openbaar maken (of, in het geval van personeelsgegevens, gemakkelijk toegankelijk maken voor de betrokken personen) en links verstrekken naar de website van het ministerie van Handel (met nadere informatie over certificering, de rechten van de betrokkenen en de beschikbare beroepsmogelijkheden), de lijst van deelnemende organisaties aan het kader voor gegevensbescherming (DPF-lijst) en de website van een passende aanbieder van alternatieve geschillenbeslechtingBijlage I, hoofdstuk III, punt 6, d)..

29

Betrokkenen moeten bepaalde rechten hebben die kunnen worden afgedwongen ten opzichte van de verwerkingsverantwoordelijke of de verwerker, en met name het recht op inzage van de gegevens, het recht om bezwaar te maken tegen de verwerking en het recht op rectificatie of wissing van de gegevens.

30

Het Access Principle (toegangsbeginsel)Zie ook het aanvullende beginsel inzake toegang (bijlage I, hoofdstuk III, 8)). van het EU-VS-DPF verleent natuurlijke personen dergelijke rechten. In het bijzonder hebben betrokkenen het recht om, zonder opgave van redenen, van een organisatie te verlangen dat deze bevestigt of zij persoonsgegevens over hen verwerkt; de gegevens aan hen te laten meedelen; en informatie te verkrijgen over het doel van de verwerking, de categorieën persoonsgegevens die worden verwerkt en de (categorieën) ontvangers aan wie de gegevens worden verstrektBijlage I, hoofdstuk III, punt 8, a), i) en ii).. Organisaties moeten binnen een redelijke termijn reageren op verzoeken om toegangBijlage I, hoofdstuk III, punt 8, i).. Een organisatie kan redelijke grenzen stellen aan het aantal keren dat binnen een bepaalde periode aan verzoeken om toegang van een bepaalde persoon wordt voldaan en kan een vergoeding vragen die niet buitensporig is, bijvoorbeeld wanneer verzoeken duidelijk buitensporig zijn, met name vanwege hun repetitieve karakterBijlage I, hoofdstuk III, punt 8, f), i) en ii), en punt 8, g)..

31

Het recht van toegang kan alleen worden beperkt in uitzonderlijke omstandigheden die vergelijkbaar zijn met die waarin de EU-wetgeving inzake gegevensbescherming voorziet, met name wanneer de legitieme rechten van anderen zouden worden geschonden; wanneer de lasten of kosten van het verlenen van toegang niet in verhouding zouden staan tot de risico’s voor de persoonlijke levenssfeer van de natuurlijke persoon in de omstandigheden van het geval (hoewel lasten en kosten geen doorslaggevende factoren zijn om te bepalen of het verlenen van toegang redelijk is); voor zover openbaarmaking in strijd zou zijn met belangrijke openbare belangen, zoals de nationale of openbare veiligheid, of defensie; wanneer de informatie vertrouwelijke commerciële informatie bevat; of wanneer de informatie uitsluitend voor onderzoeks- of statistische doeleinden wordt verwerktBijlage I, hoofdstuk III, punt 4; punt 8, b), c), e); punt 14, e), f) en punt 15, d).. Het weigeren of het beperken van een recht moet nodig en naar behoren gerechtvaardigd zijn, waarbij de organisatie moet aantonen dat aan deze voorschriften is voldaanBijlage I, hoofdstuk III, punt 8, e), ii). De organisatie moet de natuurlijke persoon in kennis stellen van de redenen voor de weigering/beperking en een contactpunt opgeven voor verdere vragen, hoofdstuk III, punt 8, a), iii).. Wanneer de organisatie die beoordeling verricht, moet zij in het bijzonder rekening houden met de belangen van de natuurlijke persoonBijlage I. hoofdstuk III, punt 8, a), ii) en iii).. Wanneer het mogelijk is informatie te scheiden van andere gegevens waarvoor een beperking geldt, moet de organisatie de vertrouwelijke informatie bewerken en de niet-vertrouwelijke informatie beschikbaar stellenBijlage I, hoofdstuk III, punt 8, a), i)..

32

Bovendien hebben betrokkenen het recht onjuiste gegevens te laten corrigeren of wijzigen en gegevens die in strijd met de beginselenBijlage I, hoofdstuk II, punt 6 en hoofdstuk III, punt 8, a), i). zijn verwerkt, te laten wissen. Tevens hebben natuurlijke personen, zoals uiteengezet in overweging 15, het recht bezwaar te maken tegen/zich te verzetten tegen de verwerking van hun gegevens voor wezenlijk andere (maar verenigbare) doeleinden dan die waarvoor de gegevens zijn verzameld en tegen de verstrekking van hun gegevens aan derden. Wanneer persoonsgegevens worden gebruikt voor direct marketing, hebben personen een algemeen recht om zich te allen tijde te verzetten tegen de verwerkingBijlage I, hoofdstuk III, punt 8, 12)..

33

De beginselen hebben niet specifiek betrekking op besluiten die gevolgen hebben voor de betrokkene en die uitsluitend gebaseerd zijn op de geautomatiseerde verwerking van persoonsgegevens. Wat betreft de persoonsgegevens die in de Europese Unie zijn verzameld, wordt elk besluit dat is gebaseerd op geautomatiseerde verwerking, echter doorgaans genomen door de verwerkingsverantwoordelijke in de Unie (die een directe relatie met de betrokkene heeft) en is daarom onderworpen aan Verordening (EU) 2016/679In het uitzonderlijke geval waarin de Amerikaanse bedrijfsexploitant een directe relatie met de betrokkene in de Unie heeft, komt dit daarentegen doorgaans doordat hij of zij zich direct tot de betrokkene in de Unie heeft gericht door goederen of diensten aan te bieden of zijn of haar gedrag te volgen. In dit scenario valt de Amerikaanse exploitant zelf binnen de werkingssfeer van Verordening (EU) 2016/679 (artikel 3, lid 2) en moet hij of zij dus rechtstreeks voldoen aan de gegevensbeschermingswetgeving van de Unie.. Dit omvat doorgiftescenario’s waarin de verwerking wordt uitgevoerd door een buitenlandse (bijvoorbeeld Amerikaanse) bedrijfsexploitant die handelt als verwerker namens de verwerkingsverantwoordelijke in de Unie (of als subverwerker die handelt namens de verwerker in de Unie, die de gegevens heeft ontvangen van een EU-verwerkingsverantwoordelijke die ze heeft verzameld) die op deze basis de beslissing neemt.

34

Dit werd bevestigd door een studie waartoe de Commissie in 2018 opdracht had gegeven in het kader van de tweede jaarlijkse evaluatie van de werking van het privacyschildSWD(2018) 497 final, punt 4.1.5. De studie was gericht op i) de mate waarin privacyschildorganisaties in de VS besluiten nemen die gevolgen hebben voor natuurlijke personen op basis van de geautomatiseerde verwerking van persoonsgegevens die in het kader van het privacyschild door bedrijven in de EU zijn doorgegeven; en ii) de waarborgen voor natuurlijke personen die het Amerikaanse federale recht biedt voor dit soort situaties en de voorwaarden waaronder deze waarborgen van toepassing zijn., waarin werd geconcludeerd dat er op dat moment geen aanwijzingen waren dat er normaliter geautomatiseerde besluitvorming werd uitgevoerd door privacyschildorganisaties op basis van persoonsgegevens die in het kader van het privacyschild waren doorgegeven.

35

In ieder geval biedt de Amerikaanse wetgeving op gebieden waar ondernemingen waarschijnlijk een beroep doen op de geautomatiseerde verwerking van persoonsgegevens om beslissingen te nemen die de natuurlijke persoon betreffen (bv. kredietverschaffing, aanbiedingen van hypothecaire leningen, werkgelegenheid, huisvesting en verzekeringen), specifieke bescherming tegen ongunstige beslissingenZie bv. de Equal Credit Opportunity Act (15 U.S.C. § 1691 e.v.), de Fair Credit Reporting Act (15 U.S.C. § 1681 e.v.) of de Fair Housing Act (42 U.S.C. § 3601 e.v.). Bovendien hebben de Verenigde Staten de beginselen inzake artificiële intelligentie van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling onderschreven, die onder meer beginselen inzake transparantie, verklaarbaarheid, veiligheid en verantwoording omvatten.. Die wetten voorzien er doorgaans in dat natuurlijke personen het recht hebben om te worden geïnformeerd over de specifieke redenen die aan de beslissing (bv. de weigering van een krediet) ten grondslag liggen, om onvolledige of niet correcte informatie te betwisten (alsook het feit dat met onrechtmatige factoren rekening is gehouden), en om verhaal te halen. Op het gebied van consumentenkrediet bevatten de Fair Credit Reporting Act (wet billijke kredietrapportage, hierna FCRA) en de Equal Credit Opportunity Act (wet gelijke kredietkansen, hierna ECOA) waarborgen die de consument een vorm van recht op uitleg bieden evenals een recht om de beslissing aan te vechten. Deze wetten zijn relevant op een groot aantal gebieden, waaronder krediet, werkgelegenheid, huisvesting en verzekeringen. Bovendien bieden bepaalde antidiscriminatiewetten, zoals Titel VII van de Civil Rights Act (wet burgerrechten) en de Fair Housing Act (wet billijke huisvesting), natuurlijke personen bescherming tegen modellen die worden gebruikt bij geautomatiseerde besluitvorming die kunnen leiden tot discriminatie op grond van bepaalde kenmerken, en verlenen zij personen het recht om dergelijke, ook geautomatiseerde, besluiten aan te vechten. Met betrekking tot gezondheidsinformatie creëert de privacyregel van de Health Insurance Portability and Accountability Act (wet overdraagbaarheid en verantwoordingsplicht gezondheidsverzekering, hierna HIPAA) bepaalde rechten die vergelijkbaar zijn met die van Verordening (EU) 2016/679 wat betreft de toegang tot persoonlijke gezondheidsinformatie. Bovendien moeten medische zorgverleners op grond van richtsnoeren van de Amerikaanse autoriteiten informatie ontvangen waarmee zij personen op de hoogte kunnen stellen van geautomatiseerde besluitvormingssystemen die in de medische sector worden gebruiktZie bijvoorbeeld de richtsnoeren op 2042-What personal health information do individuals have a right under HIPAA to access from their health care providers and health plans? [2042 — Tot welke persoonlijke gezondheidsinformatie van hun zorgverleners en gezondheidsplannen hebben personen krachtens de HIPAA recht op toegang?] | HHS.gov.

36

Deze regels bieden dan ook soortgelijke bescherming als die waarin de EU-wetgeving inzake gegevensbescherming voorziet in de onwaarschijnlijke situatie waarin de EU-VS-DPF-organisatie zelf geautomatiseerde besluiten zou nemen.

37

Het beschermingsniveau dat wordt geboden voor persoonsgegevens die worden doorgegeven vanuit de Unie naar organisaties in de Verenigde Staten mag niet worden ondermijnd door de verdere doorgifte van dergelijke gegevens aan ontvangers in de Verenigde Staten of in een ander derde land.

38

Volgens het Accountibility for Onward Transfer Principle (beginsel van verantwoording voor de verdere doorgifte)Zie bijlage I, hoofdstuk II, punt 3, en het aanvullende beginsel inzake verplichte overeenkomsten voor de verdere doorgifte (bijlage I, hoofdstuk III, punt 10). gelden er bijzondere regels voor zogenaamde verdere doorgiften, d.w.z. doorgiften van persoonsgegevens van een EU-VS-DPF-organisatie naar een derde-verwerkingsverantwoordelijke of -verwerker, ongeacht of die laatste in de Verenigde Staten of een derde land buiten de Verenigde Staten (en de Unie) is gevestigd. Verdere doorgifte kan alleen plaatsvinden i) voor beperkte en gespecificeerde doeleinden, ii) op basis van een overeenkomst tussen de EU-VS-DPF-organisatie en de derdeAls uitzondering op dit algemene beginsel kan een organisatie persoonsgegevens van een klein aantal werknemers doorgeven zonder een overeenkomst met de ontvanger te sluiten voor incidentele werkgerelateerde operationele behoeften, bijvoorbeeld het boeken van een vlucht, hotelkamer of verzekeringsdekking. Ook in dit geval moet de organisatie echter nog steeds voldoen aan het kennisgevingsbeginsel en het keuzebeginsel (zie bijlage I, hoofdstuk III, punt 9, e)). (of een vergelijkbare regeling binnen een concernZie het aanvullend beginsel inzake verplichte overeenkomsten voor de verdere doorgifte (bijlage I, hoofdstuk III, punt 10, b)). Dit beginsel maakt ook doorgiften op basis van niet-contractuele instrumenten (bv. nalevings- en controleprogramma’s binnen een groep) mogelijk, maar de tekst maakt duidelijk dat die instrumenten altijd de continuïteit van de bescherming van persoonlijke informatie in het kader van de beginselen moeten garanderen. Omdat de gecertificeerde Amerikaanse organisatie verantwoordelijk zal blijven voor de naleving van de beginselen, is er voor haar daarenboven een sterke stimulans om instrumenten te gebruiken die inderdaad doeltreffend zijn in de praktijk.) en iv) alleen als die overeenkomst de derde verplicht hetzelfde beschermingsniveau te bieden als het niveau dat door de beginselen wordt gewaarborgd.

39

Deze verplichting om hetzelfde beschermingsniveau te bieden als door de beginselen wordt gewaarborgd, in combinatie met het beginsel van gegevensintegriteit en doelbinding, houdt met name in dat de derde de aan hem doorgegeven persoonsgegevens alleen mag verwerken voor doeleinden die niet onverenigbaar zijn met de doeleinden waarvoor ze zijn verzameld of waarvoor de betrokkene later toestemming heeft gegeven (overeenkomstig het keuzebeginsel).

40

Het beginsel van verantwoording voor de verdere doorgifte moet worden gelezen in samenhang met het kennisgevingsbeginsel en, in het geval van een verdere doorgifte naar een derde-verwerkerNatuurlijke personen zullen geen opt-outrecht hebben wanneer de persoonsgegevens worden doorgegeven naar een derde die optreedt als vertegenwoordiger van een Amerikaanse organisatie om namens haar en volgens haar instructies taken uit te voeren. Dit vereist echter een overeenkomst met de vertegenwoordiger en de Amerikaanse organisatie zal verantwoordelijk zijn voor het garanderen van de bescherming in het kader van de beginselen door het uitoefenen van haar bevoegdheid tot het geven van instructies., het keuzebeginsel, volgens welke betrokkenen moeten worden geïnformeerd (onder andere) over de aard/identiteit van derde-ontvangers, het doel van de verdere doorgifte en de geboden keuze en zich kunnen verzetten (opt-out) of, in het geval van gevoelige gegevens uitdrukkelijke bevestigende toestemming moeten geven (opt-in) voor de verdere doorgiften.

41

De verplichting hetzelfde beschermingsniveau te bieden als het door de beginselen vereiste niveau geldt voor alle derden die bij de verwerking van de op die manier doorgegeven gegevens zijn betrokken (in de Verenigde Staten of een ander derde land), alsook wanneer de oorspronkelijke derde-ontvanger zelf die gegevens naar een andere derde-ontvanger doorgeeft, bijvoorbeeld met het oog op subverwerking.

42

In alle gevallen moet de overeenkomst met de derde-ontvanger erin voorzien dat die laatste de EU-VS-DPF-organisatie ervan in kennis zal stellen als hij vaststelt dat hij niet langer aan die verplichting kan voldoen. Wanneer een dergelijke vaststelling wordt gedaan, moet de verwerking door de derde worden stopgezet of moeten andere redelijke en passende stappen worden ondernomen om de situatie te verhelpenDe situatie is verschillend naargelang de derde een verwerkingsverantwoordelijke of een verwerker (vertegenwoordiger) is. In het eerste scenario moet de overeenkomst met de derde erin voorzien dat hij de verwerking stopzet of andere redelijke en passende stappen onderneemt om de situatie te verhelpen. In het tweede scenario moet de EU-VS-DPF-organisatie — als de verantwoordelijke voor de verwerking door de vertegenwoordiger volgens de gegeven instructies — die stappen ondernemen. Zie bijlage I, hoofdstuk II, punt 3..

43

In het geval van een verdere doorgifte naar een derde-vertegenwoordiger (m.a.w. een verwerker) geldt aanvullende bescherming. In een dergelijk geval moet de Amerikaanse organisatie ervoor zorgen dat de vertegenwoordiger alleen in haar opdracht handelt en redelijke en passende stappen ondernemen i) om ervoor te zorgen dat de vertegenwoordiger daadwerkelijk de doorgegeven persoonlijke informatie verwerkt op een manier die in overeenstemming is met de verplichtingen van de organisatie uit hoofde van de beginselen, en ii) om na kennisgeving de niet-toegestane verwerking stop te zetten en te verhelpenBijlage I, hoofdstuk II, punt 3, b).. De organisatie kan door het ministerie van Handel worden verplicht om een samenvatting of een representatief exemplaar van de privacybepalingen van het contract te verstrekkenZie vorige voetnoot.. Wanneer zich in een (sub)verwerkingsketen nalevingsproblemen voordoen, wordt de organisatie die optreedt als verantwoordelijke voor de verwerking van de persoonsgegevens in beginsel aansprakelijk gesteld, zoals bepaald in het Recourse, Enforcement and Liability Principle (beginsel inzake verhaal, handhaving en aansprakelijkheid), behalve wanneer zij bewijst dat zij niet verantwoordelijk is voor de gebeurtenis die aanleiding heeft gegeven tot de schadeBijlage I, hoofdstuk II, punt 7, d)..

44

Volgens het verantwoordingsbeginsel moeten entiteiten die gegevens verwerken passende technische en organisatorische maatregelen nemen om doeltreffend hun verplichtingen inzake gegevensbescherming te kunnen naleven, en moeten zij de naleving daarvan kunnen aantonen, in het bijzonder ten overstaan van de bevoegde toezichthoudende autoriteit.

45

Zodra een organisatie vrijwillig heeft gekozen voor certificeringZie ook het aanvullend beginsel inzake zelfcertificering (bijlage I, hoofdstuk III, punt 6). in het kader van het EU-VS-DPF, is haar daadwerkelijke naleving van de beginselen verplicht en afdwingbaar. Krachtens het beginsel inzake verhaal, handhaving en aansprakelijkheidZie ook het aanvullend beginsel inzake geschillenbeslechting en handhaving (bijlage I, hoofdstuk III, punt 11). moeten de EU-VS-DPF-organisaties voorzien in doeltreffende mechanismen om de naleving van de beginselen te waarborgen. Organisaties moeten ook maatregelen nemen om te controlerenZie ook het aanvullend beginsel inzake controle (bijlage I, hoofdstuk III, punt 7). of hun privacybeleid in overeenstemming is met de beginselen en daadwerkelijk wordt nageleefd. Dit kan gebeuren door middel van hetzij een systeem van zelfbeoordeling, dat interne procedures moet omvatten om te garanderen dat de werknemers worden opgeleid om het privacybeleid van de organisatie uit te voeren en dat de naleving periodiek op objectieve wijze wordt geëvalueerd, hetzij externe evaluaties van de naleving, waarvan de methoden onder meer kunnen bestaan in audits, steekproefsgewijze controles of het gebruik van technologische hulpmiddelen.

46

Bovendien moeten organisaties gegevens over de uitvoering van hun EU-VS-DPF-praktijken bewaren en op verzoek beschikbaar stellen in het kader van een onderzoek of een klacht over niet-naleving aan een onafhankelijke instantie voor geschillenbeslechting of een bevoegde handhavingsautoriteitBijlage I, hoofdstuk III, punt 7..

47

Het EU-VS-DPF wordt beheerd en gecontroleerd door het ministerie van Handel. Het kader voorziet in toezichts- en handhavingsmechanismen om na te gaan en te garanderen dat EU-VS-DPF-organisaties de beginselen naleven en dat tegen niet-naleving wordt opgetreden. Die mechanismen zijn beschreven in de beginselen (bijlage I) en de verbintenissen van het ministerie van Handel (bijlage III), de FTC (bijlage IV) en het ministerie van Vervoer (bijlage V).

48

Om zich in het kader van het EU-VS-DPF te certificeren (of jaarlijks te hercertificeren) moeten organisaties publiekelijk verklaren dat zij zich ertoe verbinden de beginselen na te leven, hun privacybeleid beschikbaar stellen en dit volledig uitvoerenBijlage I, hoofdstuk I, punt 2.. Als onderdeel van hun (her)certificeringsaanvraag moeten organisaties het ministerie van Handel informatie verstrekken over onder meer de naam van de betrokken organisatie, een beschrijving van de doeleinden waarvoor de organisatie persoonsgegevens zal verwerken, de persoonsgegevens die onder de certificering vallen, alsmede de gekozen verificatiemethode, het relevante onafhankelijke verhaalmechanisme en de wettelijke instantie die bevoegd is om de naleving van de beginselen te handhavenBijlage I, hoofdstuk III, punt 6, b), en bijlage III, hoofdstuk De inachtneming van de vereisten inzake zelfcertificering controleren..

49

Organisaties kunnen persoonsgegevens ontvangen op grond van het EU-VS-DPF vanaf de datum waarop zij door het ministerie van Handel op de DPF-lijst zijn geplaatst. Om rechtszekerheid te garanderen en valse beweringen te voorkomen, mogen organisaties die voor het eerst gecertificeerd worden, niet publiekelijk verwijzen naar hun naleving van de beginselen voordat het ministerie van Handel heeft vastgesteld dat de certificering van de organisatie volledig is en de organisatie is toegevoegd aan de DPF-lijstBijlage I, voetnoot 12.. Om voor het ontvangen van persoonsgegevens uit de Unie gebruik te mogen blijven maken van het EU-VS-DPF, moeten dergelijke organisaties hun deelname aan het kader jaarlijks opnieuw certificeren. Wanneer een organisatie om welke reden dan ook het EU-VS-DPF verlaat, moet zij alle openbare verklaringen verwijderen waarmee wordt gesuggereerd dat de organisatie blijft deelnemen aan het kaderBijlage I, hoofdstuk III, punt 6, h)..

50

Zoals blijkt uit de verbintenissen in bijlage III, zal het ministerie van Handel nagaan of organisaties aan alle certificeringseisen voldoen en een (openbaar) privacybeleid hebben ingevoerd dat de krachtens het kennisgevingsbeginsel vereiste informatie bevatBijlage I, hoofdstuk III, punt 6, a), en voetnoot 12, alsook bijlage III, hoofdstuk De inachtneming van de vereisten inzake zelfcertificering controleren.. Voortbouwend op de ervaring met het (her)certificeringsproces in het kader van het privacyschild zal het ministerie van Handel een aantal controles uitvoeren, onder meer om na te gaan of het privacybeleid van organisaties een hyperlink bevat naar het juiste klachtenformulier op de website van het relevante mechanisme voor geschillenbeslechting en, wanneer verschillende entiteiten en dochterondernemingen van één organisatie bij een certificeringsaanvraag zijn betrokken, of het privacybeleid van elk van die entiteiten aan de certificeringsvereisten voldoet en gemakkelijk beschikbaar is voor betrokkenenBijlage III, hoofdstuk De inachtneming van de vereisten inzake zelfcertificering controleren.. Bovendien zal het ministerie van Handel, waar nodig, kruiscontroles uitvoeren met de FTC en het ministerie van Vervoer om na te gaan of de organisaties onderworpen zijn aan de toezichthoudende instantie die zij in hun (her)certificeringsaanvragen hebben vermeld, en zal het samenwerken met instanties voor alternatieve geschillenbeslechting om na te gaan of de organisaties geregistreerd zijn voor het onafhankelijke verhaalmechanisme dat zij in hun (her)certificeringsaanvraag hebben vermeldEvenzo zal het ministerie van Handel samenwerken met de derde partij die zal dienen als bewaarder van de financiële middelen die via de panelvergoeding voor gegevensbeschermingsautoriteiten (zie overweging 73) worden geïnd, om na te gaan of organisaties die de gegevensbeschermingsautoriteiten als hun onafhankelijk verhaalmechanisme kiezen, de vergoeding voor het betrokken jaar hebben betaald. Zie bijlage III, hoofdstuk De inachtneming van de vereisten inzake zelfcertificering controleren..

51

Het ministerie van Handel zal de organisaties meedelen dat zij, om de (her)certificering te voltooien, alle tijdens de evaluatie geconstateerde problemen moeten aanpakken. Indien een organisatie niet reageert binnen een door het ministerie van Handel vastgestelde termijn (voor hercertificering wordt bijvoorbeeld verwacht dat het proces binnen 45 dagen wordt afgerond)Bijlage III, voetnoot 2. of anderszins haar certificering niet voltooit, wordt de indiening als stopgezet beschouwd. In dat geval kan elke onjuiste voorstelling van zaken over deelname aan of naleving van het EU-VS-DPF aanleiding geven tot handhavingsmaatregelen van de FTC of het ministerie van VervoerZie bijlage III, hoofdstuk De inachtneming van de vereisten inzake zelfcertificering controleren..

52

Voor een correcte toepassing van het EU-VS-DPF moeten de belanghebbenden, zoals de betrokkenen, degenen die gegevens naar het buitenland doorgeven en de nationale gegevensbeschermingsautoriteiten kunnen vaststellen welke organisaties de beginselen onderschrijven. Om deze transparantie bij het ingangspunt te waarborgen, heeft het ministerie van Handel toegezegd de lijst bij te houden en voor het publiek toegankelijk te maken van de organisaties die door certificering de beginselen hebben onderschreven en die onder de rechtsbevoegdheid vallen van ten minste een van de in de bijlagen IV en V bij dit besluit genoemde handhavingsautoriteitenInformatie over het beheer van de DPF-lijst staat in bijlage III (zie de inleiding onder Beheer en toezicht inzake het kaderprogramma voor gegevensbescherming door het ministerie van Handel) en in bijlage I (hoofdstuk I, punt 3, hoofdstuk I, punt 4, hoofdstuk III, punt 6, d), en hoofdstuk III, punt 11, g)).. Het ministerie van Handel werkt de lijst bij op basis van de jaarlijks doorgegeven hercertificering van de organisatie en wanneer een organisatie zich terugtrekt of wordt verwijderd uit het EU-VS-DPF. Voorts zal het ministerie van Handel, om ook op het exitpunt transparantie te garanderen, een bestand bijhouden en openbaar maken waarin organisaties zijn opgenomen die van de lijst zijn verwijderd, waarbij telkens de reden voor die verwijdering wordt aangegevenBijlage III, zie de inleiding onder Beheer en toezicht inzake het kaderprogramma voor gegevensbescherming door het ministerie van Handel.. Ten slotte zal het een link geven naar de webpagina van de FTC over het EU-VS-DPF, waarop de handhavingsacties van de FTC binnen het kader zijn vermeldZie bijlage III, hoofdstuk De website van het kader voor gegevensbescherming aanpassen aan specifieke doelgroepen..

53

Het ministerie van Handel zal via verschillende mechanismen voortdurend toezicht houden op de daadwerkelijke naleving van de beginselen door de EU-VS-DPF-organisatiesZie bijlage III, hoofdstuk Periodiek ambtshalve nalevingscontroles en evaluaties van het kaderprogramma voor gegevensbescherming uitvoeren.. Het zal met name steekproefsgewijze controles uitvoeren bij willekeurig geselecteerde organisaties, alsook ad-hocsteekproeven bij specifieke organisaties wanneer potentiële nalevingsproblemen worden vastgesteld (bv. gemeld aan het ministerie van Handel door derden) om na te gaan of i) de contactpunten voor de behandeling van klachten en verzoeken van betrokkenen beschikbaar zijn en reageren; ii) het privacybeleid van de organisatie gemakkelijk beschikbaar is, zowel op haar website als via een hyperlink op de website van het ministerie van Handel; iii) het privacybeleid van de organisatie blijft voldoen aan de certificeringseisen en iv) het door de organisaties gekozen onafhankelijke mechanisme voor geschillenbeslechting beschikbaar is voor de behandeling van klachtenAls onderdeel van zijn toezicht kan het ministerie van Handel verschillende instrumenten gebruiken, waaronder het controleren op gebroken links naar het privacybeleid of het actief volgen van het nieuws voor berichten die geloofwaardig bewijs van niet-naleving leveren..

54

Indien er geloofwaardige aanwijzingen zijn dat een organisatie haar verbintenissen in het kader van het EU-VS-DPF niet nakomt (ook indien het ministerie van Handel klachten ontvangt of de organisatie niet bevredigend reageert op vragen van het ministerie van Handel), zal het ministerie van Handel van de organisatie verlangen dat zij een gedetailleerde vragenlijst invult en indientZie bijlage III, hoofdstuk Periodiek ambtshalve nalevingscontroles en evaluaties van het kaderprogramma voor gegevensbescherming uitvoeren.. Een organisatie die de vragenlijst niet bevredigend en tijdig beantwoordt, wordt doorverwezen naar de bevoegde autoriteit (de FTC of het ministerie van Vervoer) voor eventuele handhavingsmaatregelenZie bijlage III, hoofdstuk Periodiek ambtshalve nalevingscontroles en evaluaties van het kaderprogramma voor gegevensbescherming uitvoeren.. Als onderdeel van het toezicht op de naleving in het kader van het privacyschild voerde het ministerie van Handel regelmatig de in overweging 53 genoemde steekproefsgewijze controles uit en hield het voortdurend toezicht op openbare verslagen, waardoor het nalevingsproblemen kon opsporen, aanpakken en oplossenTijdens de tweede jaarlijkse evaluatie van het privacyschild deelde het ministerie van Handel mee dat het bij 100 organisaties steekproeven had uitgevoerd en in 21 gevallen nalevingsvragenlijsten had verstuurd (waarna de geconstateerde problemen werden verholpen), zie Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2018) 497 final, blz. 9. Evenzo meldde het ministerie van Handel tijdens de derde jaarlijkse evaluatie van het privacyschild dat het drie incidenten had ontdekt via zijn monitoring van openbare verslagen en de praktijk was begonnen om maandelijks steekproefsgewijs 30 bedrijven te controleren, wat in 28 % van de gevallen leidde tot follow-up met nalevingsvragenlijsten (waarna de ontdekte problemen onmiddellijk werden verholpen of, in drie gevallen, werden opgelost na een waarschuwingsbrief), zie Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2019) 495 final, blz. 8.. Een organisatie wordt in geval van permanente niet-naleving van de beginselen uit de DPF-lijst verwijderd en moet de in het kader van het EU-VS-DPF ontvangen persoonsgegevens terugbezorgen of wissenBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, g). Van aanhoudende niet-naleving is met name sprake wanneer een organisatie weigert te voldoen aan een definitieve beslissing van een instantie voor zelfregulering op het gebied van privacy, onafhankelijke geschillenbeslechting of handhaving..

55

In andere gevallen van verwijdering, zoals vrijwillige terugtrekking van deelname of verzuim de naleving opnieuw te certificeren, moet de organisatie de gegevens wissen of teruggeven, of mag zij deze bewaren, mits zij jaarlijks aan het ministerie van Handel bevestigt dat zij zich tot de naleving van de beginselen blijft verbinden of met andere toegestane middelen een passende bescherming voor de persoonsgegevens biedt (bv. met behulp van een overeenkomst die de vereisten van de bepalingen dienaangaande van de door de Commissie goedgekeurde modelovereenkomst volledig weerspiegelt)Bijlage I, hoofdstuk III, punt 6, f).. In dit geval moet een organisatie een contactpunt binnen de organisatie aanwijzen voor alle vragen in verband met het EU-VS-DPF.

56

Het ministerie van Handel zal zowel ambtshalve als op basis van klachten (bv. ontvangen van gegevensbeschermingsautoriteiten) eventuele valse beweringen inzake deelname aan het EU-VS-DPF of het onterechte gebruik van het keurmerk van het EU-VS-DPF controlerenBijlage III, hoofdstuk Zoeken naar en aanpakken van valse beweringen aangaande deelname.. Het ministerie van Handel zal met name voortdurend nagaan of organisaties die i) hun deelname aan het EU-VS-DPF beëindigen, ii) de jaarlijkse hercertificering niet voltooien (d.w.z. ofwel zijn begonnen, maar het jaarlijkse hercertificeringsproces niet tijdig hebben voltooid, ofwel niet eens zijn begonnen met het jaarlijkse hercertificeringsproces), iii) worden geschrapt als deelnemer, met name wegens permanente niet-naleving, of iv) een initiële certificering niet voltooien (d.w.z. zijn begonnen, maar het initiële certificeringsproces niet tijdig hebben voltooid), verwijzingen naar het EU-VS-DPF die impliceren dat de organisatie actief deelneemt aan het DPF-kader, uit alle relevante gepubliceerde verwijzingen naar het privacybeleid verwijderenZie vorige voetnoot.. Het ministerie van Handel zal ook op internet zoeken naar verwijzingen naar het EU-VS-DPF in het privacybeleid van organisaties, onder meer om valse beweringen op te sporen van organisaties die nooit hebben deelgenomen aan het EU-VS-DPFZie vorige voetnoot..

57

Wanneer het ministerie van Handel constateert dat verwijzingen naar het EU-VS-DPF niet zijn verwijderd of onterecht worden gebruikt, zal het de organisatie informeren over een mogelijke verwijzing naar de FTC/ministerie van VervoerZie vorige voetnoot.. Als een organisatie niet op bevredigende wijze reageert, zal het ministerie van Handel de zaak doorverwijzen naar de bevoegde instantie voor mogelijke handhavingsmaatregelenIn het kader van het privacyschild meldde het ministerie van Handel tijdens de derde jaarlijkse evaluatie van het kader dat het 669 gevallen van valse beweringen van deelname had vastgesteld (tussen oktober 2018 en oktober 2019), waarvan de meeste werden opgelost na de waarschuwingsbrief van het ministerie van Handel; 143 gevallen werden doorverwezen naar de FTC (zie overweging 62). Zie Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2019) 495 final, blz. 10.. Tegen een verkeerde voorstelling aan het grote publiek over de onderschrijving van de beginselen door een organisatie in de vorm van misleidende verklaringen of praktijken kan handhavend worden opgetreden door de FTC, het ministerie van Vervoer of andere bevoegde Amerikaanse handhavingsautoriteiten. Tegen verkeerde voorstellingen tegenover het ministerie van Handel kan handhavend worden opgetreden op grond van de False Statements Act (wet valse verklaringen) (18 U.S.C. § 1001).

58

Om ervoor te zorgen dat in de praktijk een passend niveau van bescherming van persoonsgegevens wordt gewaarborgd, moet er worden voorzien in een onafhankelijke toezichthoudende autoriteit met bevoegdheden tot monitoring en handhaving van de naleving van de gegevensbeschermingsvoorschriften.

59

EU-VS-DPF-organisaties moeten onderworpen zijn aan de jurisdictie van de bevoegde Amerikaanse autoriteiten — de FTC en het ministerie van Vervoer — die over de nodige onderzoeks- en handhavingsbevoegdheden beschikken om de naleving van de beginselen daadwerkelijk te waarborgenEen EU-VS-DPF-organisatie moet in het openbaar verklaren dat zij zich ertoe verbindt de beginselen na te leven, overeenkomstig die beginselen haar privacybeleid openbaar maken en dat beleid volledig uitvoeren. Tegen niet-naleving kan worden opgetreden op grond van sectie 5 van de FTC Act, die oneerlijke en misleidende handelingen verbiedt in of met invloed op de handel (15 U.S.C. § 45) en 49 U.S.C. § 41712 die een luchtvaartmaatschappij of reisbureau verbiedt zich in te laten met oneerlijke of misleidende praktijken in het luchtvervoer of de verkoop van luchtvervoer..

60

De FTC is een onafhankelijke instantie die bestaat uit vijf commissarissen, die door de president worden benoemd met het advies en de instemming van de Senaat15 U.S.C. § 41.. De commissarissen worden benoemd voor een periode van zeven jaar en kunnen alleen door de president worden ontslagen wegens inefficiëntie, plichtsverzuim of ambtsmisdrijven. De FTC mag niet meer dan drie commissarissen van dezelfde politieke partij hebben en de commissarissen mogen tijdens hun benoeming geen andere zakelijke activiteiten, beroepen of functies uitoefenen.

61

De FTC kan een onderzoek instellen naar de naleving van de beginselen, alsook naar valse beweringen over de naleving van de beginselen of de deelname aan het EU-VS-DPF door organisaties die niet langer op de DPF-lijst staan of die nooit zijn gecertificeerdBijlage IV.. De FTC kan naleving afdwingen door administratieve of federale rechterlijke bevelen te vragen (met inbegrip van consent orders die via schikkingen tot stand zijn gekomen)Volgens de informatie van de FTC is zij niet bevoegd om ter plekke inspecties op het gebied van privacybescherming te verrichten. Zij is echter bevoegd om organisaties te verplichten tot overlegging van documenten en getuigenverklaringen (zie sectie 20 van de FTC Act) en kan zich tot rechterlijke instanties wenden om dergelijke bevelen te doen handhaven in geval van niet-naleving. voor voorlopige of permanente bevelen of andere rechtsmiddelen, en zal systematisch toezien op de naleving van dergelijke bevelenZie bijlage IV, hoofdstuk Verzoek om en toezicht op bevelen.. In geval van niet-naleving van dergelijke bevelen door organisaties kan de FTC civielrechtelijke sancties en ander herstel vorderen, onder meer voor door de onrechtmatige gedraging veroorzaakte schade. Elk tegen een EU-VS-DPF-organisatie uitgevaardigd consent order zal bepalingen inzake zelfrapportage bevattenEen bevel van de FTC of een rechterlijke instantie kan ondernemingen ertoe verplichten privacyprogramma’s te implementeren en regelmatig nalevingsverslagen of onafhankelijke beoordelingen door derden van die programma’s ter beschikking te stellen van de FTC. en organisaties zullen alle relevante delen over het EU-VS-DPF van bij de FTC ingediende nalevings- of beoordelingsverslagen openbaar moeten maken. Ten slotte zal de FTC online een lijst bijhouden van de organisaties waartegen bevelen van de FTC of een rechterlijke instantie zijn uitgevaardigd in zaken betreffende het EU-VS-DPFBijlage IV, hoofdstuk Verzoek om en toezicht op bevelen..

62

Met betrekking tot het privacyschild heeft de FTC in ongeveer 22 gevallen handhavingsmaatregelen genomen, zowel met betrekking tot schendingen van specifieke vereisten van het kader (bv. nalaten om aan het ministerie van Handel te bevestigen dat de organisatie de privacyschildbeschermingen bleef toepassen nadat zij het kader had verlaten, nalaten om door middel van een zelfbeoordeling of een externe nalevingscontrole na te gaan of de organisatie aan het kader voldeed)Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2019) 495 final, blz. 11. als met betrekking tot valse beweringen over deelname aan het kader (bv. door organisaties die niet de nodige stappen ondernamen om een certificering te verkrijgen, of hun certificering lieten verlopen maar een verkeerde voorstelling gaven van hun verdere deelname)Zie de lijst van zaken op de website van de FTC, beschikbaar op https://www.ftc.gov/business-guidance/privacy-security/privacy-shield. Zie ook Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2017) 344 final, blz. 17; Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2018) 497 final, blz. 12 en Werkdocument van de diensten van de Commissie SWD (2019) 495 final, blz. 11.. Deze handhavingsactie vloeide onder meer voort uit het proactieve gebruik van administratieve dwangbevelen om bij bepaalde deelnemers aan het privacyschild materiaal te verkrijgen om te controleren op materiële schendingen van de privacyschildverplichtingenZie bv. de opmerkingen van voorzitter Joseph Simons bij de tweede jaarlijkse evaluatie van het privacyschild (ftc.gov)..

63

Meer in het algemeen heeft de FTC de voorbije jaren handhavingsmaatregelen genomen in een aantal zaken betreffende de naleving van specifieke vereisten voor de bescherming van gegevens waarin ook is voorzien in het kader van het EU-VS-DPF, bv. in verband met de beginselen van doelbinding en bewaring van gegevensZie bv. het bevel van de FTC in de zaak Drizly, LLC., waarbij de onderneming (1) alle verzamelde persoonsgegevens moet vernietigen die niet noodzakelijk zijn voor het verstrekken van producten of diensten aan consumenten, (2) geen persoonsgegevens mag verzamelen of opslaan tenzij dit nodig is voor specifieke doeleinden die zijn uiteengezet in een bewaarschema., minimale verwerking van gegevensZie bv. het bevel van de FTC in de zaak CafePress (24 maart 2022) waarin onder meer werd geëist dat de onderneming het aantal verzamelde gegevens zoveel mogelijk beperkte., gegevensbeveiligingZie bv. de handhavingsmaatregel van de FTC in de zaken Drizzly, LLC en CafePress, waar zij eiste dat de betrokken ondernemingen een speciaal daartoe bestemd beveiligingsprogramma of specifieke beveiligingsmaatregelen zouden invoeren. Zie voor gegevensinbreuken ook het bevel van de FTC van 27 januari 2023 in de zaak Chegg, de schikking in de zaak Equifax in 2019 (https://www.ftc.gov/news-events/news/press-releases/2019/07/equifax-pay-575-million-part-settlement-ftc-cfpb-states-related-2017-data-breach). en nauwkeurigheid van gegevensZie bv. de zaak RealPage, Inc (16 oktober 2018), waar de FTC uit hoofde van de FCRA handhavingsmaatregelen trof tegen een onderneming die huurders doorlichtte en daarbij achtergrondverslagen over natuurlijke personen verstrekte aan vastgoedeigenaren en vastgoedbeheermaatschappijen op basis van gegevens uit huurgeschiedenissen, gegevens uit openbare registers (met inbegrip van strafregisters en verslagen van uitzettingen) en kredietgegevens, die werden gebruikt om te bepalen of iemand voor huisvesting in aanmerking kwam. De FTC kwam tot de vaststelling dat de onderneming geen redelijke maatregelen had getroffen om de nauwkeurigheid te waarborgen van de gegevens die zij op basis van haar instrument voor geautomatiseerde besluitvorming verstrekte..

64

Het ministerie van Vervoer heeft de exclusieve bevoegdheid om de privacypraktijken van luchtvaartmaatschappijen te reguleren en deelt rechtsbevoegdheid met de FTC met betrekking tot de privacypraktijken van reisbureaus bij de verkoop van luchtvervoer. De functionarissen van het ministerie van Vervoer proberen eerst een schikking te treffen en als dat niet mogelijk is, kunnen zij een handhavingsprocedure inleiden met een hoorzitting voor een bestuursrechter van het ministerie van Vervoer die bevoegd is om administratieve bevelen uit te vaardigen en civiele sancties op te leggenZie bijlage V, hoofdstuk Handhavingspraktijken.. Bestuursrechters genieten op grond van de Administrative Procedure Act (wet bestuursrechtelijke procedure, hierna APA) verschillende beschermingsmaatregelen om hun onafhankelijkheid en onpartijdigheid te waarborgen. Zij kunnen bijvoorbeeld alleen om gegronde redenen worden ontslagen; worden bij beurtrol aan zaken toegewezen; mogen geen taken vervullen die onverenigbaar zijn met hun taken en verantwoordelijkheden als bestuursrechter; staan niet onder toezicht van het onderzoeksteam van de autoriteit waarbij zij in dienst zijn (in dit geval het ministerie van Vervoer); en moeten hun rechtsprekende/handhavende functie onpartijdig uitoefenenZie 5 U.S.C. §§ 3105, 7521(a), 554(d) en 556(b)(3).. Het ministerie van Vervoer heeft toegezegd toezicht te houden op handhavingsbevelen en ervoor te zorgen dat bevelen die voortvloeien uit EU-VS-DPF-zaken beschikbaar zijn op zijn websiteBijlage V, hoofdstuk Toezicht op uitvoering en openbaarmaking van handhavingsbevelen inzake schendingen van het EU-VS-DPF..

65

Om een passende bescherming en vooral de handhaving van individuele rechten te waarborgen, moeten aan de betrokkene doeltreffende administratieve en gerechtelijke verhaalmechanismemogelijkheden worden verstrekt.

66

Het EU-VS-DPF vereist in het beginsel van verhaal, handhaving en aansprakelijkheid dat organisaties natuurlijke personen die door de niet-naleving worden getroffen, verhaalmechanismen bieden en dus voor betrokkenen uit de Unie de mogelijkheid bieden een klacht in te dienen betreffende niet-naleving door EU-VS-DPF-organisaties en die klachten opgelost te zien, indien nodig door een beslissing die een doeltreffend herstel biedtBijlage I, hoofdstuk II, punt 7.. Als onderdeel van hun certificering moeten organisaties voldoen aan de vereisten van dit beginsel door doeltreffende en direct beschikbare onafhankelijke verhaalmechanismen aan te bieden waarmee de klachten van een natuurlijke persoon en geschillen kunnen worden onderzocht en snel worden opgelost zonder kosten voor de natuurlijke persoonBijlage I, hoofdstuk III, punt 11..

67

Organisaties mogen onafhankelijke verhaalmechanismen kiezen in hetzij de Unie hetzij de Verenigde Staten. Zoals in overweging 73 nader wordt toegelicht, omvat dit de mogelijkheid om zich vrijwillig tot samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten van de EU te verbinden. Wanneer organisaties personeelsgegevens verwerken, is een dergelijke verbintenis tot samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten van de EU verplicht. Andere alternatieven zijn onafhankelijke alternatieve geschillenbeslechting of door de particuliere sector ontwikkelde privacyprogramma’s die de beginselen in hun regels hebben opgenomen. Die programma’s moeten doeltreffende handhavingsmechanismen omvatten overeenkomstig de vereisten van het beginsel van verhaal, handhaving en aansprakelijkheid.

68

Het EU-VS-DPF biedt betrokkenen bijgevolg een aantal mogelijkheden om hun rechten te doen handhaven, klachten in te dienen betreffende niet-naleving door EU-VS-DPF-organisaties en hun klachten opgelost te zien, indien nodig met een beslissing die een doeltreffend herstel biedt. Natuurlijke personen kunnen een klacht direct bij een organisatie indienen, bij een onafhankelijke geschillenbeslechtingsinstantie die door de organisatie is aangewezen, bij nationale gegevensbeschermingsautoriteiten, het ministerie van Handel of bij de FTC. In gevallen waarin hun klachten niet zijn opgelost door een van deze verhaalmechanisme- of handhavingsmechanismen, hebben natuurlijke personen ook het recht om bindende arbitrage in te roepen (bijlage I bij bijlage I bij dit besluit). Behalve voor het arbitragepanel, waarvoor bepaalde rechtsmiddelen moeten zijn uitgeput voordat het kan worden ingeroepen, staat het natuurlijke personen vrij om een of alle verhaalmechanismen van hun keuze te gebruiken, en zijn zij niet verplicht om voor het ene of het andere mechanisme te kiezen of een bepaalde volgorde te eerbiedigen.

69

Ten eerste kunnen betrokkenen uit de Unie gevallen van niet-naleving van de beginselen aankaarten via rechtstreekse contacten met de EU-VS-DPF-organisatiesBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, d), i).. Om die klachten gemakkelijk op te lossen, moet de organisatie een doeltreffend verhaalmechanisme invoeren om klachten te behandelen. Het privacybeleid van een organisatie moet dus duidelijke informatie voor natuurlijke personen bevatten over een contactpunt, binnen of buiten de organisatie, dat klachten zal behandelen (met inbegrip van relevante vestigingen in de Unie die op vragen of klachten kunnen reageren) en over de aangewezen onafhankelijke geschillenbeslechtingsinstantie (zie overweging 70). Na ontvangst van een klacht van een natuurlijke persoon, direct van de natuurlijke persoon of via het ministerie van Handel na verwijzing door een gegevensbeschermingsautoriteit, moet de organisatie de betrokkene uit de Unie een antwoord geven binnen een termijn van 45 dagenBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, d), i).. Daarnaast moeten organisaties onmiddellijk reageren op vragen en andere informatieverzoeken van het ministerie van HandelDit is de instantie die is aangewezen door het panel van gegevensbeschermingsautoriteiten waarin is voorzien in het aanvullende beginsel inzake de rol van de gegevensbeschermingsautoriteiten (bijlage I, hoofdstuk III, punt 5). of van een gegevensbeschermingsautoriteit (wanneer de organisatie zich verbonden heeft tot samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten) betreffende hun naleving van de beginselen.

70

Ten tweede kunnen natuurlijke personen een klacht ook direct indienen bij de onafhankelijke geschillenbeslechtingsinstantie (in de Verenigde Staten of in de Unie) die door een organisatie is aangewezen om individuele klachten te onderzoeken en te beslechten (tenzij deze duidelijk ongegrond of niet ernstig zijn) en kosteloos te voorzien in passend verhaal voor de natuurlijke persoonBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, d).. De sancties en het herstel die door een dergelijke instantie worden opgelegd, moeten zwaar genoeg zijn om de naleving van de beginselen door organisaties te waarborgen en erin voorzien dat de gevolgen van de niet-naleving door de organisatie ongedaan worden gemaakt of worden gecorrigeerd en, afhankelijk van de omstandigheden, dat de verdere verwerking van de desbetreffende persoonsgegevens wordt beëindigd en/of dat deze worden gewist, en dat geconstateerde gevallen van niet-naleving worden bekendgemaaktBijlage I, hoofdstuk II, punt 7 en hoofdstuk III, punt 11, e).. De door een organisatie aangewezen onafhankelijke geschillenbeslechtingsinstanties moeten op hun openbare websites relevante informatie verstrekken over het EU-VS-DPF en de diensten die zij in het kader daarvan verlenenBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, d), ii).. Zij moeten elk jaar een jaarverslag publiceren met daarin geaggregeerde statistieken met betrekking tot deze dienstenHet jaarverslag moet het volgende bevatten: 1) het totale aantal tijdens het verslagjaar ontvangen klachten in verband met het EU-VS-DPF; 2) de soorten ontvangen klachten; 3) maatstaven inzake de kwaliteit van de geschillenbeslechting, zoals de tijd die met de verwerking van klachten gemoeid was; en 4) de resultaten van de ontvangen klachten, met name het aantal en de soorten genomen maatregelen of opgelegde sancties..

71

In het kader van zijn nalevingscontroles zal het ministerie van Handel controleren of alle EU-VS-DPF-organisaties daadwerkelijk geregistreerd staan bij de onafhankelijke verhaalmechanismen waarbij zij beweren geregistreerd te staanBijlage III, hoofdstuk De inachtneming van de vereisten inzake zelfcertificering controleren.. Zowel de organisaties als de verantwoordelijke onafhankelijke verhaalmechanismen moeten onmiddellijk reageren op vragen en informatieverzoeken van het ministerie van Handel in verband met het EU-VS-DPF. Het ministerie van Handel zal met onafhankelijke verhaalmechanismen samenwerken om na te gaan of zij op hun websites informatie verstrekken over de beginselen en de diensten die zij in het kader van het EU-VS-DPF verlenen, en of zij jaarverslagen publicerenZie bijlage III, hoofdstuk Samenwerking faciliteren met instanties voor alternatieve geschillenbeslechting die diensten in verband met de beginselen verlenen. Zie ook bijlage I, hoofdstuk III, punt 11, d), ii) en iii)..

72

Wanneer de organisatie de uitspraak van een geschillenbeslechtingsinstantie of zelfregulerende instantie niet naleeft, moet deze laatste het ministerie van Handel en de FTC (of een andere Amerikaanse autoriteit die bevoegd is om niet-naleving door de organisatie te onderzoeken) of een bevoegde rechterlijke instantie van deze niet-naleving in kennis stellenZie bijlage I, hoofdstuk III, punt 11, e).. Indien een organisatie weigert een definitieve uitspraak van een geschillenbeslechtingsinstantie, een zelfregulerende instantie of een overheidsinstantie na te leven, of indien een dergelijke instantie vaststelt dat een organisatie frequent de beginselen niet naleeft, kan dit als een permanente niet-naleving worden beschouwd, die ertoe leidt dat het ministerie van Handel de organisatie uit de DPF-lijst verwijdert, doch pas nadat het de organisatie daarvan 30 dagen van tevoren in kennis heeft gesteld en de kans heeft gegeven om te reagerenZie bijlage II, hoofdstuk III, punt 11, g), met name ii) en iii).. Indien de organisatie na verwijdering uit de lijst blijft beweren dat zij het keurmerk van het EU-VS-DPF heeft, zal het ministerie van Handel dit verwijzen naar de FTC of een andere handhavingsinstantieZie bijlage III, hoofdstuk Zoeken naar en aanpakken van valse beweringen aangaande deelname..

73

Ten derde kunnen natuurlijke personen hun klachten ook indienen bij een nationale gegevensbeschermingsautoriteit in de Unie, die gebruik kan maken van haar corrigerende en onderzoeksbevoegdheden uit hoofde van Verordening (EU) 2016/679. Organisaties moeten medewerking verlenen aan het onderzoek en de oplossing van een klacht door een gegevensbeschermingsautoriteit wanneer het gaat om de verwerking van personeelsgegevens die in het kader van een arbeidsverhouding zijn verzameld of wanneer de betrokken organisatie zich vrijwillig aan het toezicht van gegevensbeschermingsautoriteiten heeft onderworpenBijlage I, hoofdstuk II, punt 7, b).. Organisaties moeten met name reageren op vragen, gevolg geven aan het advies van de gegevensbeschermingsautoriteit, daaronder begrepen corrigerende of compenserende maatregelen, en de gegevensbeschermingsautoriteit schriftelijk bevestigen dat dergelijke maatregelen zijn genomenBijlage I, hoofdstuk III, punt 5.. Wanneer het door de gegevensbeschermingsautoriteit verstrekte advies niet wordt nageleefd, zal de gegevensbeschermingsautoriteit de zaak doorverwijzen naar het ministerie van Handel (dat organisaties van de EU-VS-DPF-lijst kan verwijderen) of, met het oog op mogelijke handhavingsmaatregelen, naar de FTC of het ministerie van Vervoer (tegen niet samenwerken met de gegevensbeschermingsautoriteiten of niet-naleving van de beginselen kan uit hoofde van het Amerikaanse recht actie worden ingesteld)Bijlage I, hoofdstuk III, punt 5, c), ii)..

74

Om de samenwerking voor een doeltreffende behandeling van klachten te vergemakkelijken, hebben zowel het ministerie van Handel als de FTC een speciaal contactpunt opgericht dat verantwoordelijk is voor de rechtstreekse contacten met de gegevensbeschermingsautoriteitenBijlage III (zie hoofdstuk Samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten faciliteren) en bijlage IV (zie de hoofdstukken Het geven van prioriteit aan verwijzingen en onderzoeken en Handhavingssamenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten in de EU).. Deze contactpunten helpen gegevensbeschermingsautoriteiten bij vragen over de naleving van de beginselen door een organisatie.

75

Het advies van de gegevensbeschermingsautoriteitenDe procedureregels van het informele panel van gegevensbeschermingsautoriteiten moeten door de gegevensbeschermingsautoriteiten worden vastgesteld op grond van hun bevoegdheid om hun werkzaamheden te organiseren en met elkaar samen te werken. wordt uitgebracht nadat beide partijen in het geschil een redelijke kans hebben gekregen om opmerkingen in te dienen en alle gewenste bewijzen te leveren. Het panel zal het advies zo snel geven als een eerlijke rechtsgang toestaat en in de regel binnen 60 dagen na ontvangst van een klachtBijlage I, hoofdstuk III, punt 5, c), i).. Als een organisatie niet binnen 25 dagen nadat het advies is uitgebracht, gevolg geeft aan dit advies en hiervoor geen bevredigende verklaring geeft, zal het panel kennisgeven van zijn voornemen om de zaak voor te leggen aan de FTC (of een andere bevoegde Amerikaanse handhavingsinstantie), of om te concluderen dat de verbintenis tot samenwerking ernstig is geschonden. In het eerste geval kan dit leiden tot handhavingsmaatregelen op grond van sectie 5 van de FTC Act (of andere soortgelijke wetten)Bijlage I, hoofdstuk III, punt 5, c), ii).. In het tweede geval zal het panel het ministerie van Handel hiervan op de hoogte brengen, dat de weigering van de organisatie als een permanente niet-naleving zal beschouwen, die ertoe zal leiden dat de organisatie uit de DPF-lijst wordt verwijderd.

76

Indien de gegevensbeschermingsautoriteit waarbij de klacht is ingediend, geen of ontoereikende maatregelen heeft genomen om een klacht te behandelen, heeft de individuele klager de mogelijkheid om dergelijk (niet-)optreden aan te vechten bij de nationale rechter van de respectieve EU-lidstaat.

77

Natuurlijke personen kunnen ook klachten bij de gegevensbeschermingsautoriteiten indienen wanneer het panel van gegevensbeschermingsautoriteiten niet is aangewezen als de geschillenbeslechtingsinstantie van een organisatie. In die gevallen kan de gegevensbeschermingsautoriteit die klachten verwijzen naar hetzij het ministerie van Handel hetzij de FTC. Om de samenwerking inzake aangelegenheden met betrekking tot individuele klachten en niet-naleving door EU-VS-DPF-organisaties te vergemakkelijken en te vergroten, zal het ministerie van Handel een specifiek contactpunt instellen dat als verbindingspunt fungeert en bijdraagt aan onderzoeken van gegevensbeschermingsautoriteiten met betrekking tot de naleving van de beginselen door een organisatieZie bijlage III, hoofdstuk Samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten faciliteren.. Evenzo heeft de FTC toegezegd een speciaal contactpunt in te stellenZie bijlage IV, de hoofdstukken Het geven van prioriteit aan verwijzingen en onderzoeken en Handhavingssamenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten in de EU..

78

Ten vierde heeft het ministerie van Handel toegezegd klachten met betrekking tot de niet-naleving van de beginselen door een organisatie te ontvangen en te controleren, en zich maximaal in te spannen om die op te lossenBijlage III, zie bv. het hoofdstuk Samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten faciliteren.. Hiertoe voorziet het ministerie van Handel in speciale procedures voor gegevensbeschermingsautoriteiten om klachten te verwijzen naar een specifiek contactpunt, die te volgen en contact op te nemen met organisaties om de oplossing ervan te vergemakkelijkenBijlage I, hoofdstuk II, punt 7, e), en bijlage III, hoofdstuk Samenwerking met de gegevensbeschermingsautoriteiten faciliteren.. Om de verwerking van individuele klachten te bespoedigen, houdt het contactpunt rechtstreeks contact met de respectieve gegevensbeschermingsautoriteit inzake nalevingskwesties en stelt deze in het bijzonder binnen een termijn van ten hoogste 90 dagen na de verwijzing in kennis van de status van klachtenZie vorige voetnoot.. Hierdoor kunnen betrokkenen klachten over niet-naleving door EU-VS-DPF-organisaties rechtstreeks bij hun nationale gegevensbeschermingsautoriteit indienen en laten toezenden aan het ministerie van Handel als de Amerikaanse autoriteit die het EU-VS-DPF beheert.

79

Wanneer het ministerie van Handel op basis van zijn ambtshalve controles, klachten of andere informatie concludeert dat een organisatie de beginselen permanent niet heeft nageleefd, kan het die organisatie uit de DPF-lijst verwijderenBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, g).. De weigering om een definitieve uitspraak van een zelfregulerende instantie, een onafhankelijke geschillenbeslechtingsinstantie of een overheidsinstantie, waaronder een gegevensbeschermingsautoriteit, na te leven, wordt als een permanente niet-naleving beschouwdBijlage I, hoofdstuk III, punt 11, g)..

80

Ten vijfde moet een EU-VS-DPF-organisatie onderworpen zijn aan de jurisdictie van de Amerikaanse autoriteiten, met name de FTCEen EU-VS-DPF-organisatie moet in het openbaar verklaren dat zij zich ertoe verbindt de beginselen na te leven, overeenkomstig die beginselen haar privacybeleid openbaar maken en dat beleid volledig uitvoeren. Tegen niet-naleving kan worden opgetreden op grond van sectie 5 van de FTC Act, die oneerlijke en misleidende handelingen verbiedt in of met invloed op de handel., die over de nodige onderzoeks- en handhavingsbevoegdheden beschikken om de naleving van de beginselen daadwerkelijk te waarborgen. De FTC geeft prioriteit aan zaken in verband met niet-naleving van de beginselen die door onafhankelijke geschillenbeslechtingsinstanties of zelfregulerende organisaties, het ministerie van Handel en gegevensbeschermingsautoriteiten (ambtshalve of naar aanleiding van een klacht) naar haar zijn verwezen om te bepalen of sectie 5 van de FTC Act geschonden isZie ook de soortgelijke verbintenissen van het ministerie van Vervoer, bijlage V.. De FTC heeft toegezegd een gestandaardiseerde verwijzingsprocedure tot stand te brengen, een contactpunt aan te wijzen voor verwijzingen van gegevensbeschermingsautoriteiten en informatie over verwijzingen uit te wisselen. Daarnaast kan de FTC rechtstreeks door natuurlijke personen ingediende klachten aanvaarden en op eigen initiatief onderzoeken van het EU-VS-DPF verrichten, met name als onderdeel van haar ruimere onderzoeken van privacykwesties.

81

Ten zesde kan de betrokkene uit de Unie, als verhaalmechanisme in laatste instantie ingeval zijn klacht door geen van de andere beschikbare verhaalmechanismen naar tevredenheid is opgelost, bindende arbitrage door het panel van het EU-VS-kader voor gegevensbescherming (hierna EU-VS-DPF-panel genoemd) inroepenEU de inroepenZie bijlage I bij bijlage I, Arbitragemodel.. Organisaties moeten natuurlijke personen informeren over de mogelijkheid om bindende arbitrage in te roepen en zij moeten reageren zodra een natuurlijke persoon die optie inroept door een kennisgeving aan de betrokken organisatieZie bijlage I, hoofdstuk II, punt 1, a), xi) en hoofdstuk II, punt 7, c)..

82

Dit EU-VS-DPF-panel bestaat uit een groep van ten minste tien arbiters die zijn aangewezen door het ministerie van Handel en de Commissie op basis van hun onafhankelijkheid, integriteit en ervaring op het gebied van de Amerikaanse privacywetgeving en de Uniewetgeving inzake gegevensbescherming. Voor elk individueel geschil selecteren de partijen uit deze groep een panel van één of drieHet aantal arbiters in het panel zal door de partijen worden overeengekomen. arbiters.

83

Het International Centre for Dispute Resolution (ICDR), de internationale afdeling van de American Arbitration Association (AAA), is door het ministerie van Handel geselecteerd om de arbitrages te beheren. Op de procedures voor het EU-VS-DPF-panel zijn een reeks overeengekomen arbitrageregels en een gedragscode voor aangewezen arbiters van toepassing. De website van het ICDR-AAA verstrekt duidelijke en beknopte informatie aan natuurlijke personen over het arbitragemechanisme en de procedure om arbitrage aan te vragen.

84

De tussen het ministerie van Handel en de Commissie overeengekomen arbitrageregels vormen een aanvulling op het EU-VS-DPF, dat verscheidene kenmerken bevat die de toegankelijkheid van dit mechanisme voor de betrokkenen uit de Unie vergroten: i) bij de voorbereiding van een geschil voor het panel mag de betrokkene worden bijgestaan door zijn of haar nationale gegevensbeschermingsautoriteit; ii) hoewel de arbitrage in de Verenigde Staten zal plaatsvinden, kunnen betrokkenen uit de Unie ervoor kiezen hieraan deel te nemen per video- of telefoonconferentie, wat zonder kosten voor de natuurlijke persoon wordt aangeboden; iii) hoewel de taal van de arbitrage in de regel Engels zal zijn, zullen normaal gezien vertolking ter zitting en vertaling op met redenen omkleed verzoek zonder kosten voor de betrokkene worden aangeboden; iv) ten slotte, hoewel elke partij haar eigen advocaatkosten moet dragen indien zij voor het panel door een advocaat wordt vertegenwoordigd, zal het ministerie van Handel een fonds oprichten waarin jaarlijkse bijdragen van de EU-VS-DPF-organisaties worden gestort en waarmee de kosten van de arbitrageprocedure worden gedekt tot maximumbedragen die door de Amerikaanse autoriteiten in overleg met de Commissie worden bepaaldBijlage I bij bijlage I, hoofdstuk G.6..

85

Het EU-VS-DPF-panel is bevoegd om individuspecifieke, niet-monetaire billijke schadeloosstellingNatuurlijke personen kunnen in een arbitrageprocedure geen schadevergoeding vorderen, maar als arbitrage wordt ingeroepen, blijft de optie om voor de gewone Amerikaanse rechterlijke instanties schadevergoeding te vorderen, bestaan. op te leggen die noodzakelijk is om de niet-naleving van de beginselen te verhelpen. Hoewel het panel in zijn uitspraak rekening houdt met het andere herstel dat reeds via andere mechanismen van het EU-VS-DPF is verkregen, kunnen natuurlijke personen nog steeds arbitrage inroepen als zij dat andere herstel ontoereikend achten. Hierdoor zullen betrokkenen uit de Unie arbitrage kunnen inroepen in alle gevallen waarin hun klachten niet naar tevredenheid zijn opgelost door de maatregelen die de EU-VS-DPF-organisaties, onafhankelijke verhaalmechanismen of de bevoegde Amerikaanse autoriteiten (bijvoorbeeld de FTC) hebben genomen of net niet hebben genomen. Arbitrage kan niet worden ingeroepen als een gegevensbeschermingsautoriteit wettelijk bevoegd is om de betrokken klacht met betrekking tot de EU-VS-DPF-organisatie te behandelen, namelijk in die gevallen waarin de organisatie verplicht is om samen te werken met en gevolg te geven aan het advies van de gegevensbeschermingsautoriteiten met betrekking tot de verwerking van in het kader van een arbeidsverhouding verzamelde personeelsgegevens, of zich daar vrijwillig toe heeft verbonden. Natuurlijke personen kunnen de arbitragebeslissing in de Amerikaanse rechterlijke instanties doen handhaven op grond van de Federal Arbitration Act, waardoor een rechtsmiddel gewaarborgd is indien een organisatie de beslissing niet naleeft.

86

Ten zevende zijn er, wanneer een organisatie haar verbintenis om de beginselen en het gepubliceerde privacybeleid na te leven niet nakomt, volgens het Amerikaanse recht aanvullende rechtsmiddelen beschikbaar, onder meer om schadevergoeding te verkrijgen. Zo kunnen natuurlijke personen onder bepaalde voorwaarden bij de rechter verhaal halen (met inbegrip van schadevergoeding) op grond van de consumentenwetgeving van de Amerikaanse staten in geval van een bedrieglijke voorstelling van zaken, oneerlijke of misleidende handelingen of praktijkenZie bv. de consumentenbeschermingswetten van de staat Californië (Cal. Civ. Code §§ 1750 – 1785 (West) Consumers Legal Remedies Act); District of Columbia (D.C. Code §§ 28-3901); Florida (Fla. Stat. §§ 501.201 – 501.213, Deceptive and Unfair Trade Practices Act); Illinois (815 Ill. Comp. Stat. 505/1 – 505/12, Consumer Fraud and Deceptive Business Practices Act); Pennsylvania (73 Pa. Stat. Ann. §§ 201-1 – 201-9.3 (West) Unfair Trade Practices and Consumer Protection Law)., en op grond van het recht inzake onrechtmatige daad (met name op grond van de onrechtmatige daden van inbreuk op de persoonlijke levenssfeerD.w.z. in geval van opzettelijke inmenging in iemands privézaken of -belangen, op een manier die voor een redelijk persoon zeer beledigend zou zijn (Restatement (2nd) of Torts, § 652(b))., toe-eigening van naam of gelijkenisDeze onrechtmatige daad wordt gewoonlijk toegepast in geval van toe-eigening en gebruik van iemands naam of gelijkenis om reclame te maken voor een bedrijf of product, of voor een soortgelijk commercieel doel (zie Restatement (2nd) of Torts, § 652C). en openbaarmaking van privéfeitenD.w.z. wanneer informatie betreffende het privéleven van een natuurlijk persoon openbaar wordt gemaakt, wanneer dit voor een redelijk persoon zeer beledigend is en de informatie niet van legitiem belang is voor het publiek (Restatement (2nd) of Torts, § 652D).).

87

De verschillende hierboven beschreven verhaalmechanismemogelijkheden zorgen er samen voor dat elke klacht in verband met niet-naleving van het EU-VS-DPF door gecertificeerde organisaties daadwerkelijk zal worden beoordeeld en verholpen.

88

De Commissie heeft ook de beperkingen en waarborgen beoordeeld, inclusief de mechanismen voor toezicht en individueel verhaal in het recht van de Verenigde Staten met betrekking tot de verzameling en het daaropvolgende gebruik van persoonsgegevens die door Amerikaanse overheidsinstanties in het openbaar belang, met name voor de handhaving van het strafrecht en de nationale veiligheid, worden doorgegeven aan verwerkingsverantwoordelijken en verwerkers in de VS (overheidstoegang)Dit is ook relevant in het licht van bijlage I, hoofdstuk I, punt 5. Volgens dit hoofdstuk en gelijklopend met de AVG kunnen er beperkingen gelden op de naleving van de vereisten voor de bescherming van gegevens en op de rechten die deel uitmaken van de privacybeginselen. Die beperkingen zijn echter niet absoluut, maar kunnen alleen in bepaalde omstandigheden worden ingeroepen, bijvoorbeeld voor zover dat nodig is om een gerechtelijk bevel na te leven of te voldoen aan eisen van openbaar belang, rechtshandhaving of nationale veiligheid. Voor alle duidelijkheid: dit hoofdstuk verwijst in dit verband ook naar de in EO 14086 uiteengezette voorwaarden die onder andere zijn beoordeeld in de overwegingen 127-141.. Bij de beoordeling van de vraag of de voorwaarden waaronder overheidstoegang tot gegevens die op grond van dit besluit aan de Verenigde Staten worden doorgegeven in feite overeenkomend zijn met artikel 45, lid 1, van Verordening (EU) 2016/679, zoals uitgelegd door het Hof van Justitie in het licht van het Handvest van de grondrechten, heeft de Commissie met name rekening gehouden met de volgende criteria.

89

In het bijzonder moet elke beperking van het recht op bescherming van persoonsgegevens bij wet worden geregeld en moet de rechtsgrondslag die de aantasting van een dergelijk recht mogelijk maakt, zelf de reikwijdte van de beperking op de uitoefening van het betrokken recht bepalenZie Schrems II, punten 174–175, en de aangehaalde rechtspraak. Zie ook, wat de toegang van overheidsinstanties van de lidstaten betreft, het arrest van het Hof, Privacy International, zaak C-623/17, ECLI:EU:C:2020:790, punt 65; en het arrest van het Hof, La Quadrature du Net e.a., gevoegde zaken C-511/18, C-512/18 en C-520/18, ECLI:EU:C:2020:791, punt 175.. Bovendien moet, om te voldoen aan het evenredigheidsvereiste, dat inhoudt dat afwijkingen en beperkingen van de bescherming van persoonsgegevens slechts van toepassing mogen zijn voor zover zulks in een democratische samenleving strikt noodzakelijk is om specifieke doelstellingen van algemeen belang te verwezenlijken die gelijkwaardig zijn aan die welke door de Unie worden erkend, deze rechtsgrondslag duidelijke en nauwkeurige regels betreffende de werkingssfeer en de toepassing van de betrokken maatregelen vaststellen en minimumwaarborgen opleggen, opdat de personen wier gegevens zijn doorgegeven, over voldoende waarborgen beschikken om hun persoonsgegevens doeltreffend te beschermen tegen het risico van misbruikZie Schrems II, punten 176 en 181, en de aangehaalde rechtspraak. Zie ook, wat de toegang van overheidsinstanties van de lidstaten betreft, Privacy International, punt 68, en La Quadrature du Net e.a., punt 132.. Deze regels en waarborgen moeten bovendien juridisch bindend en afdwingbaar zijn door natuurlijke personenZie Schrems II, punten 181–182.. Betrokkenen moeten met name de mogelijkheid hebben een rechtsvordering in te stellen bij een onafhankelijke en onpartijdige rechterlijke instantie om inzage te krijgen in hun persoonsgegevens of om deze gegevens te laten corrigeren of wissenZie Schrems I, punt 95 en Schrems II, punt 194. In dat verband heeft het Hof met name benadrukt dat artikel 47 van het Handvest van de grondrechten (dat het recht op een doeltreffende voorziening in rechte bij een onafhankelijk en onpartijdig gerecht waarborgt), deel uitmaakt van het binnen de Unie vereiste beschermingsniveau en [dat] de Commissie de naleving [ervan] moet vaststellen alvorens een adequaatheidsbesluit op grond van artikel 45, lid 1, AVG vast te stellen (Schrems II, punt 186)..

90

Wat betreft inmenging in persoonsgegevens die in het kader van het EU-VS-DPF worden doorgegeven voor rechtshandhavingsdoeleinden, legt het recht van de Verenigde Staten een aantal beperkingen op aan de toegang tot en het gebruik van persoonsgegevens, en voorziet het in toezichts- en verhaalmechanismen die in overeenstemming zijn met de in overweging 89 van dit besluit bedoelde vereisten. De voorwaarden waaronder deze toegang kan plaatsvinden en de waarborgen die van toepassing zijn op het gebruik van die bevoegdheden worden in de volgende punten in detail beoordeeld. In dit verband heeft de Amerikaanse overheid (via het ministerie van Justitie) ook garanties gegeven over de toepasselijke beperkingen en waarborgen (bijlage VI bij dit besluit).

91

Door gecertificeerde Amerikaanse organisaties verwerkte persoonsgegevens die op basis van het EU-VS-DPF vanuit de Unie zouden worden doorgegeven, kunnen door Amerikaanse federale aanklagers en federale opsporingsambtenaren volgens verschillende procedures worden geraadpleegd voor rechtshandhavingsdoeleinden, zoals in de overwegingen 92 tot en met 99 nader wordt toegelicht. Deze procedures zijn op dezelfde wijze van toepassing wanneer informatie wordt verkregen van een Amerikaanse organisatie, ongeacht de nationaliteit of woonplaats van de betrokkenenZie bijlage VI. Zie bijvoorbeeld, met betrekking tot de Wiretap Act, de Stored Communications Act en de Pen Register Act (meer in detail genoemd in de overwegingen 95 tot en met 98), Suzlon Energy Ltd/Microsoft Corp, 671 F.3d 726, 729 (9th Cir. 2011)..

92

Ten eerste kan een rechter op verzoek van een federale wetshandhavingsfunctionaris of een advocaat van de overheid een bevel tot huiszoeking of inbeslagneming (met inbegrip van elektronisch opgeslagen informatie) uitvaardigenFederal Rules of Criminal Procedure, 41. In een arrest uit 2018 heeft het Hooggerechtshof bevestigd dat rechtshandhavingsinstanties ook over een huiszoekingsbevel of een uitzonderlijke toelating tot huiszoeking zonder rechterlijk bevel moeten beschikken om toegang te krijgen tot historische locatiegegevens van mobiele telefoons, die een uitgebreid overzicht geven van de bewegingen van een gebruiker en dat de gebruiker een redelijke verwachting van privacy mag hebben met betrekking tot dergelijke informatie (Timothy Ivory Carpenter/United States of America, nr. 16-402, 585 U.S. (2018)). Bijgevolg kunnen dergelijke gegevens over het algemeen niet van een telecommunicatiebedrijf worden verkregen op basis van een rechterlijk bevel op basis van redelijke gronden om aan te nemen dat de informatie relevant en materieel is voor een lopend strafrechtelijk onderzoek, maar moet bij gebruik van een bevelschrift het bestaan van een redelijk vermoeden worden aangetoond.. Een dergelijk bevel kan alleen worden uitgevaardigd als er een redelijk vermoedenVolgens het Hooggerechtshof is redelijk vermoeden een praktische, niet-technische norm die een beroep doet op de feitelijke en praktische overwegingen van het dagelijks leven op grond waarvan redelijke en voorzichtige mensen handelen (Illinois/Gates, 462 U.S. 213, 232 (1983)). Wat huiszoekingsbevelen betreft, is er sprake van redelijk vermoeden wanneer er een redelijke waarschijnlijkheid is dat een huiszoeking zal leiden tot de ontdekking van bewijsmateriaal voor een misdrijf (Illinois/Gates). bestaat dat in beslag te nemen voorwerpen (bewijsmateriaal van een misdrijf, illegaal in bezit gehouden voorwerpen, of voorwerpen die zijn ontworpen of bestemd voor gebruik of zijn gebruikt bij het plegen van een misdrijf) waarschijnlijk zullen worden gevonden op de in het bevel aangegeven plaats. Het bevel moet de in beslag te nemen goederen of voorwerpen identificeren en de rechter aanwijzen bij wie het bevel moet worden teruggezonden. Een persoon die wordt onderworpen aan een zoeking of wiens eigendom wordt doorzocht, kan verzoeken om vernietiging van bewijs dat is verkregen of afgeleid van een onrechtmatige doorzoeking indien dat bewijs tijdens een strafproces tegen die persoon wordt ingebrachtMapp/Ohio, 367 U.S. 643 (1961).. Wanneer een houder van gegevens (bv. een onderneming) op grond van een bevel verplicht is gegevens openbaar te maken, kan hij de verplichting tot openbaarmaking met name aanvechten als een te zware lastZie In re Application of United States, 610 F.2d 1148, 1157 (3d Cir. 1979) (waarin wordt gesteld dat eerlijke rechtsgang vereist dat een hoorzitting wordt gehouden over de kwestie van de last alvorens een telefoonmaatschappij te verplichten bijstand te verlenen bij een huiszoekingsbevel) en In re Application of United States, 616 F.2d 1122 (9th Cir. 1980..

93

Ten tweede kan een dwangbevel worden uitgevaardigd door een kamer van inbeschuldigingstelling (grand jury) (een door een rechter of magistraat ingestelde onderzoekstak van de rechtbank) in het kader van onderzoeken naar bepaalde ernstige misdrijvenHet vijfde amendement van de Amerikaanse grondwet vereist een aanklacht door een kamer van inbeschuldigingstelling (grand jury) voor elke halsmisdaad of anderszins schandelijke misdaad. De kamer van inbeschuldigingstelling bestaat uit 16 tot 23 leden, en bepaalt of er een redelijk vermoeden is om aan te nemen dat er een misdrijf is gepleegd. Om tot deze conclusie te komen, hebben de kamers van inbeschuldigingstelling onderzoeksbevoegdheden die hen in staat stellen dwangbevelen uit te vaardigen., gewoonlijk op verzoek van een federale openbaar aanklager, om iemand te verplichten bedrijfsdocumenten, elektronisch opgeslagen informatie of andere tastbare zaken over te leggen of beschikbaar te stellen. Bovendien is het op grond van verschillende wetten toegestaan om administratieve dwangbevelen te gebruiken om bedrijfsgegevens, elektronisch opgeslagen informatie of andere tastbare zaken over te leggen of ter beschikking te stellen in onderzoeken betreffende gezondheidszorgfraude, kindermisbruik, bescherming van de geheime dienst, zaken over gecontroleerde stoffen en onderzoeken van de inspecteur-generaal (Inspector General) waarbij overheidsinstanties betrokken zijnZie bijlage VI.. In beide gevallen moet de informatie relevant zijn voor het onderzoek en mag het dwangbevel niet onredelijk zijn, d.w.z. te ruim, te zwaar of belastend (en kan het door de ontvanger van het dwangbevel op die gronden worden aangevochten)Federal Rules of Criminal Procedure, 17..

94

Voor administratieve dwangbevelen die worden uitgevaardigd voor de toegang van civiele of regelgevende instanties (in het openbaar belang) tot gegevens die in het bezit zijn van ondernemingen in de Verenigde Staten gelden zeer vergelijkbare voorwaarden. De bevoegdheid van instanties met civiele en regelgevende verantwoordelijkheden om dergelijke administratieve dwangbevelen uit te vaardigen, moet bij wet zijn vastgelegd. Het gebruik van een administratief dwangbevel wordt onderworpen aan een redelijkheidstest, waarbij wordt vereist dat het onderzoek uit hoofde van een gerechtvaardigd doel wordt verricht, dat de in het kader van het dwangbevel gevraagde informatie relevant is voor dat doel, dat de instantie nog niet beschikt over de informatie die zij met het dwangbevel opvraagt, en dat voor de uitvaardiging van het dwangbevel de nodige administratieve stappen werden gevolgdVerenigde Staten/Powell, 379 U.S. 48 (1964).. Jurisprudentie van het Hooggerechtshof heeft ook verduidelijkt dat het algemeen belang bij de gevraagde informatie even zwaar moet wegen als de privacybelangen van personen en organisatiesOklahoma Press Publishing Co./Walling, 327 U.S. 186 (1946).. Hoewel het gebruik van een administratief dwangbevel niet vooraf door een rechter moet worden goedgekeurd, wordt het wel aan rechterlijke toetsing onderworpen als de ontvanger het dwangbevel op de hierboven vermelde gronden aanvecht, of als de instantie die het dwangbevel heeft uitgevaardigd, het dwangbevel wil gebruiken in de rechtbankHet Hooggerechtshof heeft verduidelijkt dat een rechter, indien een administratief dwangbevel wordt aangevochten, moet nagaan of (1) het onderzoek een rechtmatig toegestaan doeleinde dient, (2) de instantie die het dwangbevel in kwestie heeft uitgevaardigd onder de bevoegdheid van het Congres valt en (3) de gezochte documenten relevant zijn voor het onderzoek. Het Hooggerechtshof heeft ook opgemerkt dat een aanvraag van een administratief dwangbevel redelijk moet zijn, d.w.z. dat de specificatie van de te verstrekken documenten adequaat, maar niet buitensporig moet zijn voor de doeleinden van het desbetreffende onderzoek, en dat bijzonderheden moeten worden gegeven in de beschrijving van de te doorzoeken plaats en de betrokken personen of de in beslag te nemen goederen.. Naast deze algemene overkoepelende beperkingen, kunnen specifieke (strengere) eisen voortvloeien uit afzonderlijke wettenDe Right to Financial Privacy Act, bijvoorbeeld, geeft een overheidsinstantie op grond van een administratief dwangbevel uitsluitend de bevoegdheid om financiële gegevens van een financiële instelling te verkrijgen op voorwaarde dat (1) er reden is om aan te nemen dat de gezochte gegevens relevant zijn voor een legitiem onderzoek in het kader van de rechtshandhaving en (2) de klant een kopie van het dwangbevel of de dagvaarding heeft gekregen, samen met een kennisgeving waarin de aard van het onderzoek in redelijk nadere bijzonderheden wordt beschreven (12 U.S.C. §3405). Een ander voorbeeld is de Fair Credit Reporting Act. Deze verbiedt agentschappen die de kredietwaardigheid van consumenten onderzoeken om consumentenkredietverslagen bekend te maken als reactie op aanvragen van een administratief dwangbevel (deze wet staat hen uitsluitend toe te reageren op dwangbevelen van de kamer van inbeschuldigingstelling of van rechterlijke instanties, 15 U.S.C. §1681 e.v.). Wat betreft de toegang tot communicatiegegevens gelden de specifieke voorschriften van de Stored Communications Act, ook met betrekking tot de mogelijkheid om administratieve dwangbevelen te gebruiken (zie de overwegingen 96 tot en met 97 voor een uitvoerig overzicht)..

95

Ten derde zijn er verschillende rechtsgrondslagen op basis waarvan rechtshandhavingsinstanties toegang kunnen krijgen tot communicatiegegevens. Een rechter kan een bevel afgeven waarbij toestemming wordt verleend voor het verzamelen van realtime, niet-inhoudgerelateerde kies-, routerings-, adresserings- en SIGINT-informatie over een telefoonnummer of e-mail (door middel van een pen register of een trap and trace device (trackers van berichtenverkeer)), indien hij vaststelt dat de autoriteit heeft verklaard dat de waarschijnlijk te verkrijgen informatie relevant is voor een lopend strafrechtelijk onderzoek18 U.S.C. § 3123.. Het bevel moet onder meer de identiteit, indien bekend, van de verdachte vermelden; de kenmerken van de communicatie waarop het van toepassing is en een vermelding van het strafbare feit waarop de te verzamelen informatie betrekking heeft. Het gebruik van een pen register of een trap and trace device (trackers van berichtenverkeer) kan worden toegestaan voor een periode van maximaal zestig dagen, die alleen door een nieuw rechterlijk bevel kan worden verlengd.

96

Bovendien kan op grond van de Stored Communications Act18 U.S.C. §§ 2701-2713.voor rechtshandhavingsdoeleinden toegang worden verkregen tot abonnee-informatie, verkeersgegevens en opgeslagen communicatie-inhoud waarover internetproviders, telefoonmaatschappijen en andere externe dienstverleners beschikken. Voor het verkrijgen van de opgeslagen inhoud van elektronische communicatie moeten rechtshandhavingsinstanties in principe een huiszoekingsbevel verkrijgen van een rechter op basis van een redelijk vermoeden om aan te nemen dat de desbetreffende account bewijs bevat van een misdrijf18 U.S.C. §§ 2701(a)-(b)(1)(A). Indien de betrokken abonnee of klant in kennis wordt gesteld (hetzij vooraf, hetzij onder bepaalde omstandigheden via een uitgestelde kennisgeving), kan de inhoudgerelateerde informatie die langer dan 180 dagen is opgeslagen, ook worden verkregen op basis van een administratief dwangbevel of een dwangbevel van een kamer van inbeschuldigingstelling (18 U.S.C § 2701(b)(1)(B)) of een gerechtelijk bevel (indien er redelijke gronden zijn om aan te nemen dat de informatie relevant is en van materieel belang voor een lopend strafrechtelijk onderzoek (18 U.S.C § 2701(d)). Volgens een uitspraak van een federaal hof van beroep krijgen overheidsonderzoekers echter doorgaans een huiszoekingsbevel van een rechter om de inhoud van privécommunicatie of opgeslagen gegevens van een commerciële provider van communicatiediensten te verzamelen. United States/Warshak, 631 F.3d 266 (6th Cir. 2010).. Voor het verkrijgen van informatie over abonnees, IP-adressen en bijbehorende tijdcodes, evenals van factuurinformatie kunnen rechtshandhavingsinstanties een dwangbevel gebruiken. Voor de meeste andere opgeslagen, niet-inhoudgerelateerde informatie, zoals e-mailheaders zonder onderwerpregel, moeten rechtshandhavingsinstanties een gerechtelijk bevel verkrijgen, dat zal worden uitgevaardigd als de rechter ervan overtuigd is dat er redelijke gronden zijn om aan te nemen dat de gevraagde informatie relevant is en van materieel belang voor een lopend strafrechtelijk onderzoek.

97

Providers die op grond van de Stored Communications Act verzoeken ontvangen, kunnen een klant of abonnee wiens informatie wordt opgevraagd, daarvan vrijwillig in kennis stellen, behalve wanneer de betrokken rechtshandhavingsinstantie een beschermingsbevel verkrijgt dat een dergelijke kennisgeving verbiedt18 U.S.C. § 2705(b).. Een dergelijk beschermingsbevel is een rechterlijk bevel op grond waarvan een provider van elektronische communicatiediensten of computerdiensten op afstand, tot wie een bevel, dagvaarding of rechterlijk bevel is gericht, geen andere personen in kennis mag stellen van het bestaan van het bevel, de dagvaarding of het rechterlijk bevel, zolang de rechter dat nodig acht. Beschermingsbevelen worden gegeven als een rechter oordeelt dat er reden is om aan te nemen dat kennisgeving een onderzoek ernstig in gevaar zou brengen of een proces onnodig zou vertragen, bijvoorbeeld omdat dit het leven of de fysieke veiligheid van een persoon in gevaar zou brengen, omdat hij zou vluchten voor vervolging, omdat potentiële getuigen zouden worden geïntimideerd enz. Volgens een memorandum van de viceminister van Justitie (Deputy Attorney General) (dat bindend is voor alle advocaten en functionarissen van het ministerie van Justitie) moeten openbaar aanklagers een gedetailleerde beslissing nemen over de noodzaak van een beschermingsbevel en voor de rechter motiveren hoe in de specifieke zaak aan de wettelijke criteria voor het verkrijgen van een beschermingsbevel is voldaanMemorandum van viceminister van Justitie Rod Rosenstein van 19 oktober 2017 over een restrictiever beleid inzake verzoeken om beschermingsbevelen (of niet-openbaarmakingsbevelen), beschikbaar op https://www.justice.gov/criminal-ccips/page/file/1005791/download. Het memorandum bepaalt ook dat verzoeken om een beschermingsbevel in het algemeen niet tot doel mogen hebben de kennisgeving langer dan een jaar uit te stellen. Wanneer in uitzonderlijke omstandigheden bevelen van langere duur nodig zijn, kunnen deze alleen worden gevraagd met de schriftelijke instemming van een door de U.S. Attorney (Amerikaanse federale hoofdaanklager) of de bevoegde adjunct-minister van Justitie (Assistant Attorney General) aangewezen toezichthouder. Bovendien moet een openbaar aanklager bij de afsluiting van een onderzoek onmiddellijk nagaan of er een grond is om nog lopende beschermingsbevelen te handhaven en, indien dat niet het geval is, het beschermingsbevel beëindigen en ervoor zorgen dat de dienstverlener daarvan in kennis wordt gesteldMemorandum van viceminister van Justitie Lisa Moncao van 27 mei 2022 over een aanvullend beleid inzake verzoeken om beschermingsbevelen overeenkomstig 18 U.S.C. § 2705(b)..

98

Rechtshandhavingsinstanties kunnen ook in real time kabel-, mondeling of elektronisch communicatieverkeer aftappen op basis van een gerechtelijk bevel waarin een rechter onder meer vaststelt dat er een redelijk vermoeden is om te geloven dat het afluisteren of de elektronische onderschepping bewijs zal opleveren van een federaal misdrijf of de locatie van een voortvluchtige die vervolging ontvlucht18 U.S.C. §§ 2510-2522..

99

Verdere bescherming wordt geboden door verschillende beleidslijnen en richtsnoeren van het ministerie van Justitie, waaronder de richtsnoeren van de minister van Justitie in verband met binnenlandse FBI-operaties (AGG-DOM), die onder meer voorschrijven dat het Federal Bureau of Investigation (de FBI) de minst ingrijpende onderzoeksmethoden als haalbaar gebruikt, rekening houdend met de gevolgen voor de privacy en de burgerlijke vrijhedenRichtsnoeren van de minister van Justitie in verband met binnenlandse operaties van het Federal Bureau of Investigation (FBI) (september 2008), beschikbaar op http://www.justice.gov/archive/opa/docs/guidelines.pdf. Aanvullende voorschriften en beleidsmaatregelen waarin beperkingen aan onderzoeksactiviteiten van federale aanklagers zijn vastgesteld, zijn opgenomen in het United States Attorneys’ Manual, beschikbaar op http://www.justice.gov/usam/united-states-attorneys-manual Om van deze richtsnoeren af te wijken, moet vooraf toestemming worden verkregen van de directeur, de vicedirecteur of de door de directeur aangewezen uitvoerend adjunct-directeur van de FBI, tenzij deze toestemming niet kan worden verkregen wegens de onmiddellijke of ernstige bedreiging van de veiligheid van personen of goederen of van de nationale veiligheid (in welk geval de directeur of een andere bevoegde persoon zo spoedig mogelijk in kennis moet worden gesteld). Wanneer de richtsnoeren niet worden gevolgd, moet de FBI het ministerie van Justitie daarvan in kennis stellen, dat op zijn beurt de minister van Justitie en de viceminister van Justitie informeert..

100

Volgens de verklaringen van de Amerikaanse overheid geldt dezelfde of grotere bescherming zoals hierboven beschreven voor rechtshandhavingsonderzoeken op het niveau van de staten (met betrekking tot onderzoek dat krachtens de wetgeving van de staten wordt uitgevoerd)Bijlage VI, voetnoot 2. Zie bv. ook Arnold/City of Cleveland, 67 Ohio St.3d 35, 616 N.E.2d 163, 169 (1993) (In the areas of individual rights and civil liberties, the United States Constitution, where applicable to the states, provides a floor below which state court decisions may not fall— Wat de individuele rechten en burgerlijke vrijheden betreft, zorgt de grondwet van de Verenigde Staten, wanneer deze op de staten van toepassing is, voor een ondergrens die door de beslissingen van de staatsrechtbank niet mag worden overschreden); Cooper/California, 386 U.S. 58, 62, 87 S.Ct. 788, 17 L.Ed.2d 730 (1967) (Our holding, of course, does not affect the State's power to impose higher standards on searches and seizures than required by the Federal Constitution if it chooses to do so. — Ons standpunt heeft uiteraard geen gevolgen voor de bevoegdheid van de staat om aan huiszoekingen en inbeslagnemingen hogere normen op te leggen dan die welke door de federale grondwet worden vereist, als de staat dit zou willen doen); Petersen/City of Mesa, 63 P.3d 309, 312 (Ariz. Ct. App. 2003) (Although the Arizona Constitution may impose stricter standards on searches and seizures than does the federal constitution, Arizona courts cannot provide less protection than does the Fourth Amendment — Hoewel de grondwet van Arizona aan huiszoekingen en inbeslagnemingen strengere normen kan opleggen dan de federale grondwet, kunnen de rechtbanken van Arizona niet minder bescherming geven dan die geboden door het Vierde amendement).. De bovenvermelde bescherming tegen onredelijke huiszoekingen en inbeslagnemingen wordt met name bevestigd door grondwettelijke bepalingen, evenals wetten en rechtspraak op het niveau van de staten, doordat deze de uitvaardiging van een huiszoekingsbevel vereisenDe meeste staten hebben de bescherming van het Vierde amendement overgenomen in hun eigen grondwet. Zie Alabama Const. art. I, § 5); Alaska Const. art. I, § 14; 1; Arkansas Const. art. II, § 15; California Const. art. I, § 13; Colorado Const. art. II, § 7; Conneticut Const. art. I, § 7; Delaware Const. art. I, § 6; Florida. Const. art. I, § 12; Georgia Const. art. I, § I, para. XIII; Hawai Const. art. I, § 7; Idaho Const. art. I, § 17; Illinois Const. art. I, § 6; Indiana Const. art. I, § 11; Iowa Const. art. I, § 8; Kansas Const. Bill of Rights, § 15; Kentucky Const. § 10; Louisiana Const. art. I, § 5; Maine Const. art. I, § 5; Massachusets Const. Decl. of Rights art. 14; Michigan Const. art. I, § 11; Minnesota Const. art. I, § 10; Mississippi Const. art. III, § 23; Missouri Const. art. I, § 15; Montana Const. art. II, § 11; Nebraska Const. art. I, § 7; Nevada Const. art. I, § 18; New Hampshire Const. pt. 1, art. 19; N.J. Const. art. II, § 7; New Mexico Const. art. II, § 10; New York Const. art. I, § 12; North Dakota Const. art. I, § 8; Ohio Const. art. I, § 14; Oklahoma Const. art. II, § 30; Oregon Const. art. I, § 9; Pennsylvania Const. art. I, § 8; Rhode Island Const. art. I, § 6; South Carolina Const. art. I, § 10; South Dakota Const. art. VI, § 11; Tennessee Const. art. I, § 7; Texas Const. art. I, § 9; Utah Const. art. I, § 14; Vermont Const. ch. I, art. 11; West Virginia Const. art. III, § 6; Wisconsin Const. art. I, § 11; Wyoming Const. art. I, § 4. Andere staten (bv. Maryland, North Carolina en Virginia) hebben in hun grondwet specifieke formuleringen opgenomen betreffende bevelschriften, die volgens juridische interpretatie een even goede of betere bescherming bieden dan het Vierde amendement (zie Maryland. Decl. of Rts. art. 26; North Carolina Const. art. I, § 20; Virginia Const. art. I, § 10, en desbetreffende rechtspraak, bv. Hamel/State, 943 A.2d 686, 701 (Md. Ct. Spec. App. 2008; State/Johnson, 861 S.E.2d 474, 483 (N.C. 2021) en Lowe/ Commonwealth, 337 S.E.2d 273, 274 (Va. 1985)). Tot slot hebben Arizona en Washington grondwettelijke bepalingen die de privacy meer in het algemeen beschermen (Arizona Const. art. 2, § 8; Washington Const. art. I, § 7), en die door rechtbanken zijn geïnterpreteerd als een sterkere bescherming dan die welke wordt geboden door het Vierde amendement (zie bv. State/Bolt, 689 P.2d 519, 523 (Ariz. 1984), State/Ault, 759 P.2d 1320, 1324 (Ariz. 1988), State/Myrick, 102 Wn.2d 506, 511, 688 P.2d 151, 155 (1984) , State/Young, 123 Wn.2d 173, 178, 867 P.2d 593, 598 (1994) ).. Net zoals bij de bescherming die op federaal niveau wordt geboden, kunnen huiszoekingsbevelen uitsluitend worden uitgevaardigd indien een redelijk vermoeden wordt aangetoond en moeten in die bevelen de te doorzoeken plaats en de betrokken personen of de in beslag te nemen goederen worden beschrevenZie bv. California Penal Code § 1524,3(b); Rule 3.6-3.13 Alabama Rules of Criminal Procedure; Section 10.79.035; Revised Code of Washington; Section 19.2-59 of Chapter 5, Title 19.2 Criminal Procedure, Code of Virginia..

101

Wat het verdere gebruik van door federale rechtshandhavingsinstanties verzamelde gegevens betreft, leggen verschillende wetten, richtsnoeren en normen specifieke waarborgen op. Met uitzondering van de specifieke instrumenten die van toepassing zijn op de activiteiten van de FBI (AGG-DOM en de FBI Domestic Investigations and Operations Guide), zijn de in dit hoofdstuk beschreven voorschriften in het algemeen van toepassing op het verdere gebruik van gegevens door een federale instantie, met inbegrip van gegevens die worden geraadpleegd voor civiele en regelgevende doeleinden. Dit omvat de voorschriften die voortvloeien uit memoranda/regelgeving van het Office of Management and Budget, de Federal Information Security Management Modernization Act, de E-Government Act en de Federal Records Act.

102

In overeenstemming met de bevoegdheid die wordt verleend door de Clinger-Cohen Act (P.L. 104-106, Division E) en de Computer Security Act van 1987 (P.L. 100-235), heeft het Office of Management and Budget (bureau voor Beheer en Begroting, hierna OMB) circulaire nr. A-130 uitgegeven om algemene bindende richtsnoeren vast te stellen die van toepassing zijn op alle federale instanties (met inbegrip van wetshandhavingsinstanties) wanneer zij persoonsgegevens verwerkenD.w.z. informatie die kan worden gebruikt om de identiteit van een persoon te onderscheiden of op te sporen, hetzij alleen, hetzij in combinatie met andere informatie die aan een specifieke persoon is gekoppeld of kan worden gekoppeld, zie circulaire nr. A-130 van het OMB, blz. 33 (definitie van persoonlijk identificeerbare informatie).. De circulaire schrijft met name voor dat alle federale instanties het creëren, verzamelen, gebruiken, verwerken, opslaan, bijhouden, verspreiden en openbaar maken van persoonlijk identificeerbare informatie moeten beperken tot hetgeen wettelijk is toegestaan, relevant is en redelijkerwijs noodzakelijk wordt geacht voor de goede uitvoering van de toegestane taken van de instantieCirculaire nr. A-130 van het OMB, Managing Information as a Strategic Resource, Appendix II, Responsibilities for Managing Personally Identifiable Information [Informatie beheren als strategische hulpbron, aanhangsel II, Verantwoordelijkheden voor het beheer van persoonlijk identificeerbare informatie], 81 Fed. Reg. 49.689 (28 juli 2016), blz. 17.. Bovendien moeten federale instanties, voor zover dit redelijkerwijs mogelijk is, ervoor zorgen dat persoonlijk identificeerbare informatie nauwkeurig, relevant, tijdig en volledig is en beperkt wordt tot het minimum dat nodig is voor de goede uitvoering van de taken van een instantie. Meer in het algemeen moeten federale instanties een uitgebreid privacyprogramma opstellen om de naleving van de toepasselijke privacyvoorschriften te waarborgen, een privacybeleid te ontwikkelen en te evalueren en privacyrisico’s te beheren; procedures handhaven om incidenten in verband met de naleving van de privacy op te sporen, te documenteren en te rapporteren; bewustmakings- en opleidingsprogramma’s inzake privacy ontwikkelen voor werknemers en contractanten; en beleid en procedures in te voeren om ervoor te zorgen dat het personeel verantwoordelijk wordt gehouden voor de naleving van de privacyvoorschriften en het beleidAanhangsel II, § 5, (a)-(h)..

103

Bovendien vereist de E-Government Act44 U.S.C. Chapter 36. dat alle federale instanties (met inbegrip van rechtshandhavingsinstanties) informatiebeveiliging instellen die in verhouding staat tot het risico en de omvang van de schade die zou voortvloeien uit ongeoorloofde toegang, gebruik, openbaarmaking, verstoring, wijziging of vernietiging; een Chief Information Officer hebben die toeziet op de naleving van de informatiebeveiligingsvoorschriften en jaarlijks een onafhankelijke evaluatie (bijvoorbeeld door een inspecteur-generaal, zie overweging 109) van hun informatiebeveiligingsprogramma en -praktijken uitvoeren44 U.S.C. §§ 3544-3545.. Evenzo vereisen de Federal Records Act (de federale archiefwet, FRA)FAC, 44 U.S.C. § 3105. en de aanvullende voorschriften36 C.F.R. §§ 1228,150, e.v., 1228,228, en aanhangsel A. dat informatie in het bezit van federale instanties onderworpen wordt aan waarborgen die de fysieke integriteit van de informatie waarborgen en deze beschermen tegen toegang door onbevoegden.

104

Op grond van een federale wettelijke bevoegdheid, waaronder de Federal Information Security Modernisation Act van 2014, hebben het OMB en het National Institute of Standards and Technology (NIST) normen ontwikkeld die bindend zijn voor federale instanties (waaronder rechthandhavingsinstanties) en die verder specificeren welke minimumvereisten op het gebied van informatiebeveiliging moeten worden ingevoerd, waaronder toegangscontroles, zorgen voor bewustmaking en opleiding, noodplannen, reactie op incidenten, audit- en verantwoordingsinstrumenten, zorgen voor systeem- en informatie-integriteit, uitvoeren van privacy- en beveiligingsrisicobeoordelingen enz.Zie bijvoorbeeld circulaire nr. A-130 van het OMB; NIST SP 800-53, Rev. 5, Security and Privacy Controls for Information Systems and Organizations [Beveiligings- en privacycontroles voor informatiesystemen en -organisaties] (10 december 2020); en de Federal Information Processing Standards 200: Minimum Security Requirements for Federal Information and Information Systems [Federale informatieverwerkingsnormen 200: minimumbeveiligingsvereisten voor federale informatie en informatiesystemen] van het NIST.. Bovendien moeten alle federale instanties (inclusief rechtshandhavingsinstanties), overeenkomstig de richtsnoeren van het OMB, een plan voor de aanpak van datalekken bijhouden en uitvoeren, ook wat betreft het reageren op dergelijke inbreuken en het beoordelen van de risico’s op schadeMemorandum 17-12, Preparing for and Responding to a Breach of Personally Identifiable Information [Voorbereiding en reactie op een inbreuk op persoonlijk identificeerbare informatie], beschikbaar op https://obamawhitehouse.archives.gov/sites/default/files/omb/memoranda/2017/m-17-12_0.pdf en circulaire nr. A-130 van het OMB. Bijvoorbeeld de procedures voor het reageren op datalekken van het ministerie van Justitie, zie https://www.justice.gov/file/4336/download.

105

Wat de bewaring van gegevens betreft, verplicht de federale archiefwetFRA, 44 U.S.C. §§ 3101 e.v. de federale instanties van de VS (met inbegrip van de rechtshandhavingsinstanties) bewaartermijnen voor hun gegevens vast te stellen (waarna deze moeten worden verwijderd), die moeten worden goedgekeurd door de National Archives and Record AdministrationDe National Archives and Record Administration heeft de bevoegdheid om de praktijken van instanties op het gebied van archiefbeheer te beoordelen, en kan bepalen of verdere bewaring van bepaalde archiefstukken gerechtvaardigd is (44 U.S.C. § 2904, (c), § 2906).. De duur van deze bewaartermijn wordt vastgesteld in het licht van verschillende factoren, zoals het soort onderzoek, de vraag of het bewijsmateriaal nog relevant is voor het onderzoek enz. Met betrekking tot de FBI bepalen de AGG-DOM dat de FBI over een dergelijk plan voor het bewaren van gegevens moet beschikken en een systeem moet onderhouden waarmee de status van en de grondslag voor onderzoeken snel kunnen worden teruggevonden.

106

Ten slotte bevat circulaire nr. A-130 van het OMB ook bepaalde voorschriften voor de verspreiding van persoonsgegevens. In beginsel moet de verspreiding en openbaarmaking van persoonsgegevens worden beperkt tot wat wettelijk is toegestaan en tot wat relevant en redelijkerwijs noodzakelijk wordt geacht voor de correcte uitvoering van de taken van een instantieCirculaire nr. A-130 van het OMB, sectie 5.f.1.(d).. Wanneer zij persoonlijk identificeerbare informatie delen met andere overheidsinstanties, moeten de Amerikaanse federale instanties, waar nodig, voorwaarden opleggen (waaronder de uitvoering van specifieke beveiligings- en privacycontroles) die de verwerking van de informatie regelen door middel van schriftelijke overeenkomsten (waaronder contracten, overeenkomsten inzake gegevensgebruik, overeenkomsten inzake informatie-uitwisseling en memoranda van overeenstemming)Circulaire nr. A-130 van het OMB, aanhangsel I § 3, (d).. Wat betreft de gronden waarop informatie mag worden verspreid, bepalen de AGG-DOM en de FBI Domestic Investigations and Operations GuideZie ook FBI Domestic Investigations and Operations Guide (DIOG), sectie 14. bijvoorbeeld dat de FBI informatie mag verspreiden wanneer hij daar wettelijk toe verplicht is (bv. in het kader van een internationale overeenkomst) dan wel in bepaalde omstandigheden, bv. aan andere Amerikaanse instanties indien openbaarmaking verenigbaar is met het doeleinde waarvoor de informatie werd verzameld en indien dit verband houdt met zijn verantwoordelijkheden; aan commissies van het Congres; aan buitenlandse instanties indien de informatie verband houdt met hun verantwoordelijkheden en de verspreiding ervan strookt met de belangen van de Verenigde Staten; de verspreiding is met name nodig om de veiligheid of de beveiliging van personen of goederen te beschermen, of om te beschermen tegen een misdrijf of een bedreiging van de nationale veiligheid en de openbaarmaking is verenigbaar met het doeleinde waarvoor de informatie werd verzameldAGG-DOM, sectie VI, B en C; FBI Domestic Investigations and Operations Guide (DIOG), sectie 14..

107

De activiteiten van de federale rechtshandhavingsinstanties staan onder toezicht van verschillende instantiesDe in dit hoofdstuk vermelde mechanismen gelden ook voor de verzameling en het gebruik van gegevens door federale instanties voor civiele en regelgevende doeleinden. Federale civiele en regelgevende instanties staan onder het toezicht van hun respectieve inspecteurs-generaal en van het Congres, onder meer het Government Accountability Office, de instantie van het Congres die audits en onderzoeken verricht. Tenzij de instantie beschikt over een eigen Privacy and Civil Liberties Officer (functionaris voor de bescherming van de privacy en de burgerlijke vrijheden) — een functie die normaliter bestaat binnen instanties zoals het ministerie van Justitie en het ministerie van Binnenlandse Veiligheid gezien hun verantwoordelijkheden op het gebied van rechtshandhaving en nationale veiligheid — behoren deze taken tot de opdracht van de Senior Agency Official for Privacy (SAOP, eerstaanwezend privacyfunctionaris) van de instantie. Alle federale instanties zijn wettelijk verplicht een SAOP aan te wijzen, die verantwoordelijk is voor de naleving van de privacywetgeving door de instantie en die toezicht houdt op aangelegenheden in verband daarmee. Zie bv. OMB M-16-24, Role and Designation of Senior Agency Officials for Privacy [Rol en aanwijzing van eerstaanwezend privacyfunctionarissen] (2016).. Zoals toegelicht in de overwegingen 92 - 99 omvat dit meestal voorafgaand toezicht door de rechterlijke macht, die toestemming moet geven voor individuele maatregelen inzake verzameling voordat deze kunnen worden gebruikt. Daarnaast houden andere instanties toezicht op verschillende stadia in de activiteiten van de rechtshandhavingsinstanties, onder meer op de verzameling en verwerking van persoonsgegevens. Samen zorgen deze gerechtelijke en buitengerechtelijke instanties ervoor dat de rechtshandhavingsinstanties aan onafhankelijk toezicht worden onderworpen.

108

Ten eerste bestaan er binnen verschillende diensten met verantwoordelijkheden op het vlak van rechtshandhaving functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden (Privacy and Civil Liberties Officers)Zie 42 U.S.C. § 2000ee-1. Hieronder vallen bijvoorbeeld het ministerie van Justitie, het ministerie van Binnenlandse Veiligheid en de FBI. Bij het ministerie van Binnenlandse Veiligheid is bovendien een functionaris voor privacy verantwoordelijk voor het behoud en de verbetering van de privacybescherming en de bevordering van transparantie binnen het ministerie (6 U.S.C. 142, sectie 222). Alle systemen, technologie, formulieren en programma’s van het ministerie van Binnenlandse Veiligheid die persoonsgegevens verzamelen of gevolgen hebben voor de privacy, staan onder toezicht van de verantwoordelijke functionaris voor privacy, die toegang heeft tot alle gegevens, rapporten, audits, evaluaties, documenten, stukken, aanbevelingen en ander materiaal waarover het ministerie beschikt, zo nodig door middel van een dwangbevel. De functionaris voor privacy moet jaarlijks aan het Congres verslag uitbrengen over activiteiten van het ministerie die gevolgen hebben voor de privacy, met inbegrip van klachten over schendingen van de privacy.. Hoewel de specifieke bevoegdheden van deze functionarissen enigszins kunnen variëren afhankelijk van de rechtsgrondslag, omvatten ze doorgaans het toezicht op de procedures om ervoor te zorgen dat het/de respectieve ministerie/instantie op passende wijze rekening houdt met kwesties in verband met de privacy en de burgerlijke vrijheden, en passende procedures heeft ingevoerd voor de behandeling van klachten van natuurlijke personen die van mening zijn dat er inbreuk is gemaakt op hun privacy of burgerlijke vrijheden. De hoofden van elk ministerie of elke instantie moeten ervoor zorgen dat de functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden beschikken over het materiaal en de middelen om hun mandaat te vervullen, toegang krijgen tot al het materiaal en personeel dat nodig is om hun taken uit te voeren, en worden geïnformeerd over en geraadpleegd over voorgestelde beleidswijzigingen42 U.S.C. § 2000ee-1, (d).. De functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden brengen periodiek verslag uit aan het Congres, onder meer over het aantal en de aard van de klachten die het ministerie/de instantie heeft ontvangen en het gevolg dat aan die klachten is gegeven, de uitgevoerde controles en onderzoeken en de gevolgen van de door de functionaris verrichte activiteitenZie 42 U.S.C. § 2000ee-1, (f), (1)-(2). Uit het verslag van de verantwoordelijke functionaris voor privacy en burgerlijke vrijheden van het ministerie van Justitie en het bureau voor privacy en burgerlijke vrijheden over de periode oktober 2020-maart 2021 blijkt bijvoorbeeld dat er 389 privacybeoordelingen zijn uitgevoerd, onder meer van informatiesystemen en andere programma’s (https://www.justice.gov/d9/pages/attachments/2021/05/10/2021-4-21opclsection803reportfy20sa1_final.pdf)..

109

Ten tweede houdt een onafhankelijke inspecteur-generaal (Inspector General) toezicht op de activiteiten van het ministerie van Justitie, met inbegrip van de FBIEvenzo is bij de Homeland Security Act van 2002 een ambt van inspecteur-generaal opgericht bij het ministerie van Binnenlandse Veiligheid.. Inspecteurs-generaal zijn wettelijk onafhankelijkInspecteurs-generaal zijn vast benoemd en kunnen alleen worden ontslagen door de president, die het Congres schriftelijk op de hoogte moet brengen van de redenen voor een dergelijk ontslag. en verantwoordelijk voor het uitvoeren van onafhankelijke onderzoeken, audits en inspecties van de programma’s en operaties van het ministerie. Zij hebben toegang tot alle gegevens, verslagen, audits, controles, documenten, papieren, aanbevelingen en ander relevant materiaal, zo nodig door een dwangbevel, en kunnen getuigenverklaringen afnemenZie de Inspector General Act van 1978, § 6.. Hoewel inspecteurs-generaal niet-bindende aanbevelingen voor corrigerende maatregelen kunnen doen, worden hun verslagen, met inbegrip van de vervolgmaatregelen (of het ontbreken daarvan)Zie in dit verband bijvoorbeeld het door het ambt van de inspecteur-generaal van het ministerie van Justitie opgestelde overzicht van de gedane aanbevelingen en de mate waarin deze zijn uitgevoerd door middel van vervolgmaatregelen van het ministerie en de instanties, https://oig.justice.gov/sites/default/files/reports/22-043.pdf openbaar gemaakt en bovendien aan het Congres toegezonden, dat op basis daarvan zijn toezichtfunctie kan uitoefenen (zie overweging 111)Zie de Inspector General Act van 1978, § 4(5) en § 5. Zo heeft het ambt van de inspecteur-generaal binnen het ministerie van Justitie onlangs zijn halfjaarlijks verslag aan het Congres gepubliceerd (1 oktober 2021 – 31 maart 2022, https://oig.justice.gov/node/23596), dat een overzicht geeft van zijn audits, evaluaties, inspecties, speciale beoordelingen en onderzoeken van programma’s en operaties van het ministerie van Justitie. Deze activiteiten omvatten een onderzoek naar een voormalige contractant in verband met het onrechtmatig openbaar maken van elektronische surveillance (het afluisteren van een persoon) in een lopend onderzoek, dat leidde tot de veroordeling van de contractant. Het ambt van de inspecteur-generaal heeft ook een onderzoek uitgevoerd naar de informatiebeveiligingsprogramma’s en -praktijken van de instanties van het ministerie van Justitie, waarbij de doeltreffendheid van het informatiebeveiligingsbeleid, de procedures en de praktijken van een representatieve subreeks van de systemen van de instanties werden getest..

110

Ten derde staan ministeries met verantwoordelijkheden op het gebied van rechtshandhaving, voor zover zij terrorismebestrijdingsactiviteiten uitvoeren, onder toezicht van de Privacy and Civil Liberties Oversight Board (raad van toezicht op de privacy en de burgerlijke vrijheden, hierna PCLOB), een onafhankelijke instantie binnen de uitvoerende macht die bestaat uit een raad van vijf leden uit beide politieke partijen die door de president voor een vaste ambtstermijn van zes jaar zijn benoemd met goedkeuring van de SenaatDe leden van de PCLOB mogen uitsluitend worden geselecteerd op basis van hun beroepskwalificaties, prestaties, publieke status, deskundigheid op het gebied van burgerlijke vrijheden en privacy, en relevante ervaring, en ongeacht hun politieke kleur. In geen geval mogen meer dan drie leden van de raad tot dezelfde politieke partij behoren. Een in de PCLOB benoemde persoon mag tijdens zijn mandaat geen verkozen ambtenaar, functionaris of werknemer van de federale overheid zijn, anders dan in de hoedanigheid van lid van de PCLOB. Zie 42 U.S.C. § 2000ee, (h).. Volgens het oprichtingsstatuut is de PCLOB belast met verantwoordelijkheden op het gebied van terrorismebestrijding en de uitvoering daarvan, met het oog op de bescherming van de privacy en de burgerlijke vrijheden. Voor haar controle heeft deze instantie toegang tot alle relevante gegevens, verslagen, audits, controles, documenten, papieren en aanbevelingen van de diensten, inclusief gerubriceerde informatie, en kan zij gesprekken voeren en getuigen oproepen42 U.S.C. § 2000ee, (g).. Zij ontvangt de verslagen van de functionarissen voor de burgerlijke vrijheden en de privacy van verschillende federale ministeries/instantiesZie 42 U.S.C. § 2000ee-1, (f), (1), (A), (iii). Hiertoe behoren ten minste het ministerie van Justitie, het ministerie van Defensie, het ministerie van Binnenlandse Veiligheid, plus eventuele andere ministeries, diensten of onderdelen van de uitvoerende macht waarvoor de PCLOB verslaggeving passend acht., kan aanbevelingen doen aan de overheid en de wetshandhavingsinstanties en brengt regelmatig verslag uit aan de Committees (commissies) van het Congres en de president42 U.S.C. § 2000ee, (e).. Verslagen van de PCLOB, ook die aan het Congres, moeten zoveel mogelijk openbaar worden gemaakt42 U.S.C. § 2000ee, (f)..

111

Ten slotte staan de activiteiten op het gebied van rechtshandhaving onder toezicht van specifieke Committees (commissies) in het Amerikaanse Congres (de commissies voor justitie van het Huis van Afgevaardigden en de Senaat). De commissies voor justitie oefenen hun toezichtfuncties op verschillende manieren uit, met name via hoorzittingen, onderzoeken, evaluaties en verslagenZo organiseren de commissies thematische hoorzittingen (zie bv. een recente hoorzitting van het House Judiciary Committee over digital dragnets, https://judiciary.house.gov/calendar/eventsingle.aspx?EventID=4983), alsook regelmatige hoorzittingen over toezicht, bv. op de FBI en het ministerie van Justitie, zie https://www.judiciary.senate.gov/meetings/08/04/2022/oversight-of-the-federal-bureau-of-investigation; https://judiciary.house.gov/calendar/eventsingle.aspx?EventID=4966 en https://judiciary.house.gov/calendar/eventsingle.aspx?EventID=4899.

112

Zoals aangegeven, moeten rechtshandhavingsinstanties in de meeste gevallen voorafgaande toestemming van de rechter verkrijgen om persoonsgegevens te verzamelen. Hoewel dit niet vereist is voor administratieve dwangbevelen, zijn deze beperkt tot specifieke situaties en zullen zij onderworpen zijn aan een onafhankelijke rechterlijke toetsing, althans wanneer de overheid om handhaving in rechte verzoekt. In het bijzonder kunnen de ontvangers van administratieve dwangbevelen deze bij de rechter aanvechten op grond van het feit dat ze onredelijk zijn, d.w.z. overdreven, onderdrukkend of belastendZie bijlage VI..

113

Natuurlijke personen kunnen eerst en vooral bij de rechtshandhavingsinstanties vragen of klachten indienen betreffende de verwerking van hun persoonsgegevens. Dit omvat de mogelijkheid om te vragen of zij de persoonsgegevens mogen inzien en corrigerenCirculaire nr. A-130 van het OMB, aanhangsel II, sectie 3, (a) en (f), waarin van federale instanties wordt verlangd dat zij zorgen voor passende inzage en correctie wanneer personen daarom vragen, en dat zij procedures vaststellen voor de ontvangst en behandeling van klachten en vragen in verband met privacy.. Wat activiteiten in verband met terrorismebestrijding betreft, kunnen natuurlijke personen ook een klacht indienen bij de functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden (of andere privacyfunctionarissen) binnen de rechtshandhavingsinstantiesZie 42 U.S.C. § 2000ee-1 met betrekking tot bijvoorbeeld het ministerie van Justitie en het ministerie van Binnenlandse Veiligheid. Zie ook Memorandum M-16-24 van het OMB, Role and Designation of Senior Agency Officials for Privacy [Rol en aanwijzing van eerstaanwezend privacyfunctionarissen]..

114

Bovendien voorziet de Amerikaanse wetgeving in een aantal gerechtelijke verhaalmechanismemogelijkheden voor natuurlijke personen tegen een overheidsinstantie of een van haar functionarissen, wanneer die instantie persoonsgegevens verwerktDe in dit hoofdstuk vermelde verhaalmechanismen gelden ook voor de verzameling en het gebruik van gegevens door federale instanties voor civiele en regelgevende doeleinden.. Die verhaalmechanismemogelijkheden, onder meer op grond van de APA, de Freedom of Information Act (FOIA) en de Electronic Communications Privacy Act (ECPA), staan open voor alle natuurlijke personen, ongeacht hun nationaliteit, onder de toepasselijke voorwaarden.

115

De APA5 U.S.C. § 702. voorziet algemeen in gerechtelijke verhaalmechanismemogelijkheden, op grond waarvan personen die onrechtmatig zijn behandeld door een overheid of die door een handeling van de overheid zijn benadeeld, zich tot het gerecht kunnen wendenAlgemeen staat alleen tegen definitieve handelingen van de overheid — en niet tegen voorlopige, procedurele of tussentijdse handelingen van de overheid — gerechtelijk verhaal open. Zie 5 U.S.C. § 704.. Dit omvat de mogelijkheid om van de rechterlijke instantie te vorderen dat zij vaststelt dat handelingen, vaststellingen en conclusies van de overheid willekeurig en onvoorspelbaar zijn, misbruik van discretionaire bevoegdheid inhouden of op andere wijze niet aan de wet voldoen, en dat zij die onrechtmatig en zonder gevolg verklaart5 U.S.C. § 706, (2), (A)..

116

Meer specifiek wordt in titel II van de ECPA18 U.S.C. §§ 2701-2712. een stelsel van wettelijke privacyrechten vastgesteld, waarin de toegang van rechtshandhavingsautoriteiten tot de inhoud van kabel-, mondeling of elektronisch communicatieverkeer dat door derden-providers wordt opgeslagen, is geregeldDe Electronic Communications Privacy Act beschermt communicatieverkeer bij twee welbepaalde klassen netwerkproviders, namelijk providers van: i) elektronische communicatiediensten, bijvoorbeeld telefonie of e-mail; ii) computerdiensten op afstand zoals opslag- of verwerkingsdiensten.. Deze titel stelt de onrechtmatige toegang (d.w.z. niet toegestaan door een rechterlijke instantie of op andere wijze toelaatbaar) tot dergelijk communicatieverkeer strafbaar en biedt de getroffen natuurlijke persoon de mogelijkheid bij een Amerikaanse federale rechterlijke instantie een civielrechtelijke schadevordering alsook een vordering tot billijk of declaratoir herstel in te stellen tegen een overheidsfunctionaris die opzettelijk dergelijke onrechtmatige handelingen heeft verricht, of tegen de Verenigde Staten.

117

Daarnaast bieden verschillende andere wetten natuurlijke personen het recht om tegen een Amerikaanse overheidsinstantie of functionaris een vordering in te stellen met betrekking tot de verwerking van hun persoonsgegevens, zoals de Wiretap Act18 U.S.C. §§ 2510 e.v. Op grond van de Wiretap Act (18 U.S.C. § 2520) kan een persoon van wie kabel-, mondeling of elektronisch communicatieverkeer is onderschept, openbaar is gemaakt of opzettelijk is gebruikt, een civielrechtelijke vordering wegens schending van de Wiretap Act instellen, onder meer — onder bepaalde omstandigheden — tegen een individuele overheidsfunctionaris of de Verenigde Staten. Zie voor het verzamelen van andere niet-inhoudelijke informatie (bv. IP-adres, in- en uitgaande e-mailadressen) ook het hoofdstuk Pen Registers and Trap and Trace Devices van titel 18 (18 U.S.C. §§ 3121-3127 en, voor civielrechtelijke vordering, § 2707)., de Computer Fraud and Abuse Act18 U.S.C. § 1030. Op grond van de Computer Fraud and Abuse Act kan een persoon een vordering instellen tegen eenieder met betrekking tot opzettelijke niet-toegestane toegang (of buiten de grenzen van de toegestane toegang) om informatie te verkrijgen van een financiële instelling, een computersysteem van de Amerikaanse overheid of een andere gespecificeerde computer, onder meer — onder bepaalde omstandigheden — tegen een individuele overheidsfunctionaris., de Federal Torts Claim Act28 U.S.C. §§ 2671 e.v. Op grond van de Federal Tort Claims Act kan een persoon — onder bepaalde omstandigheden — een vordering instellen tegen de Verenigde Staten met betrekking tot nalatig of onrechtmatig handelen of verzuim van alle personeelsleden van de overheid terwijl die binnen hun ambt of arbeidsovereenkomst optreden., de Right to Financial Privacy Act12 U.S.C. §§ 3401 e.v. Op grond van de Right to Financial Privacy Act kan een persoon — onder bepaalde omstandigheden — een vordering instellen tegen de Verenigde Staten met betrekking tot het verkrijgen of het openbaar maken van beschermde financiële gegevens in strijd met de wet. Toegang van de overheid tot beschermde financiële gegevens is doorgaans verboden, tenzij de overheid een verzoek om een rechtmatig dwangbevel of huiszoekingsbevel indient of — onder bepaalde beperkingen — een formeel schriftelijk verzoek en de natuurlijke persoon van wie informatie wordt gevraagd, over dat verzoek wordt ingelicht. en de Fair Credit Reporting Act15 U.S.C. §§ 1681-1681x. Op grond van de Fair Credit Reporting Act kan een persoon een vordering instellen tegen eenieder die de vereisten (met name dat er een rechtmatige toestemming moet zijn) met betrekking tot het verzamelen, de verspreiding en het gebruik van consumentenkredietverslagen niet naleeft of — onder bepaalde omstandigheden — tegen een overheidsdienst..

118

Op grond van de FOIA5 U.S.C. § 552., 5 U.S.C. § 552, heeft eenieder tevens het recht op inzage van gegevens van federale instanties, ook wanneer die de persoonsgegevens van de natuurlijke persoon bevatten. Na uitputting van de administratieve procedures kan een natuurlijke persoon dat recht inroepen voor de rechter, tenzij die gegevens tegen openbaarmaking zijn beschermd op grond van een vrijstelling of een bijzondere uitzondering ten behoeve van de rechtshandhavingDie uitzonderingen zijn echter afgebakend. Overeenkomstig 5 U.S.C. § 552 (b), (7), bijvoorbeeld niet voor gegevens of informatie die ten behoeve van de rechtshandhaving worden verzameld, doch alleen in de mate waarin de mededeling van die gegevens of informatie a) naar verwachting redelijkerwijs handhavingsprocedures zou kunnen belemmeren, b) een persoon het recht op een eerlijk proces of een onpartijdige uitspraak zou kunnen ontnemen, c) naar verwachting redelijkerwijs een ongerechtvaardigde inbreuk op de persoonlijke privacy zou kunnen vormen, d) naar verwachting redelijkerwijs de identiteit van een vertrouwelijke bron openbaar zou kunnen maken, waaronder staats-, lokale of buitenlandse diensten of autoriteiten of particuliere instellingen die informatie op vertrouwelijke basis hebben verstrekt, en, in het geval van gegevens of informatie die in de loop van een strafonderzoek door een rechtshandhavingsautoriteit of door een dienst die rechtmatig inlichtingenwerk ten behoeve van de nationale veiligheid verricht, zijn verzameld, de identiteit van een vertrouwelijke bron die informatie heeft verstrekt, e) de technieken en procedures voor rechtshandhavingsonderzoeken openbaar zou maken, of de richtsnoeren voor rechtshandhavingsonderzoeken of -vervolgingen, als die openbaarmaking naar verwachting redelijkerwijs tot omzeiling van de wet zou kunnen leiden, of f) naar verwachting redelijkerwijs het leven of de fysieke veiligheid van een persoon in gevaar zou kunnen brengen. Daarnaast is het zo dat telkens wanneer een verzoek wordt gedaan met betrekking tot toegang tot gegevens [waarvan de mededeling naar verwachting redelijkerwijs handhavingsprocedures zou kunnen belemmeren] en a) het onderzoek of de procedure een mogelijke schending van de strafwet betreft, en b) er reden is om aan te nemen dat i) het onderwerp van het onderzoek of de procedure zich niet van het bestaan daarvan bewust is, en ii) openbaarmaking van het bestaan van de gegevens naar verwachting redelijkerwijs de handhavingsprocedures zou kunnen belemmeren, de dienst de gegevens mag behandelen als niet onderworpen aan de vereisten van deze sectie, doch alleen zolang die omstandigheid blijft duren. (5 U.S.C. § 552 , (c), (1)).. In dat geval zal de rechter beoordelen of een vrijstelling van toepassing is of rechtmatig door de betrokken overheidsinstantie is ingeroepen.

119

De Amerikaanse wetgeving omvat verschillende beperkingen en waarborgen met betrekking tot de toegang tot en het gebruik van persoonsgegevens met het oog op de nationale veiligheid, en voorziet in toezichts- en verhaalmechanismen op dit gebied die in overeenstemming zijn met de in overweging 89 van dit besluit bedoelde vereisten. De voorwaarden waaronder deze toegang kan plaatsvinden en de waarborgen die van toepassing zijn op het gebruik van deze bevoegdheden worden in de volgende punten in detail beoordeeld.

120

Persoonsgegevens die vanuit de Unie worden doorgegeven aan EU-VS-DPF-organisaties kunnen door de Amerikaanse autoriteiten ten behoeve van de nationale veiligheid worden verzameld op basis van verschillende rechtsinstrumenten, met inachtneming van specifieke voorwaarden en waarborgen.

121

Zodra persoonsgegevens zijn ontvangen door in de Verenigde Staten gevestigde organisaties, kunnen de inlichtingendiensten van de VS alleen toegang vragen tot die persoonsgegevens ten behoeve van de nationale veiligheid als dit bij wet is toegestaan, met name op grond van de Foreign Intelligence Surveillance Act (FISA) of wettelijke bepalingen die toegang toestaan door middel van national security letters (NSL)12 U.S.C. § 3414; 15 U.S.C. §§ 1681u-1681v; alsmede 18 U.S.C. § 2709. Zie overweging 153.. De FISA bevat verscheidene rechtsgrondslagen die kunnen worden gebruikt om de persoonsgegevens te verzamelen (en vervolgens te verwerken) van betrokkenen uit de Unie die in het kader van het EU-VS-DPF worden doorgegeven (sectie 105 FISA50 U.S.C. § 1804, dat betrekking heeft op traditioneel geïndividualiseerd elektronisch toezicht., sectie 302 FISA50 U.S.C. § 1822, dat betrekking heeft op fysieke huiszoekingen ten behoeve van buitenlandse inlichtingen., sectie 402 FISA50 U.S.C. § 1842 met § 1841(2) en sectie 3127 van titel 18, in verband met de installatie van een pen register of een trap and trace device (trackers van berichtenverkeer)., sectie 501 FISA50 U.S.C. § 1861, op grond waarvan de FBI een aanvraag kan indienen voor een bevel waarbij een gewone vervoerder, een openbare accommodatie, een faciliteit voor fysieke opslag of een faciliteit voor de verhuur van voertuigen wordt gemachtigd om gegevens in zijn of haar bezit vrij te geven voor een onderzoek om informatie over buitenlandse inlichtingen te verzamelen of voor een onderzoek naar internationaal terrorisme. en sectie 702 FISA50 U.S. Code § 1881a, op grond waarvan onderdelen van de Amerikaanse inlichtingendiensten toegang kunnen krijgen tot informatie, met inbegrip van de inhoud van internetcommunicatie, van Amerikaanse bedrijven, gericht op bepaalde niet-Amerikanen buiten de Verenigde Staten met de wettelijk verplichte hulp van aanbieders van elektronische communicatie.), zoals nader beschreven in de overwegingen 142 tot en met 152.

122

Inlichtingendiensten van de VS beschikken ook over mogelijkheden om persoonsgegevens buiten de Verenigde Staten te verzamelen, waaronder mogelijk persoonsgegevens in doorvoer tussen de Unie en de Verenigde Staten. De inzameling buiten de Verenigde Staten is gebaseerd op Executive Order 12333 (EO 12333)EO 12333: United States Intelligence Activities (inlichtingenactiviteiten van de Verenigde Staten), Federal Register vol. 40, nr. 235 (8 december 1981, zoals gewijzigd op 30 juli 2008). EO 12333 bevat een omschrijving van de doelstellingen, aanwijzingen, taken en verantwoordelijkheden van het Amerikaanse inlichtingenwerk (met inbegrip van de rol van de verschillende onderdelen van de inlichtingendiensten) en legt de algemene parameters voor de uitvoering van inlichtingenactiviteiten vast., uitgevaardigd door de presidentKrachtens artikel II van de grondwet van de Verenigde Staten valt de verantwoordelijkheid voor het waarborgen van de nationale veiligheid, waaronder met name het vergaren van buitenlandse inlichtingen, onder de bevoegdheid van de president als opperbevelhebber van de strijdkrachten..

123

Het verzamelen van SIGINT is de vorm van inlichtingenverzameling die het meest relevant is voor deze vaststelling van adequaatheid, aangezien het gaat om het verzamelen van elektronische communicatie en gegevens uit informatiesystemen. Deze verzameling kan worden uitgevoerd door de Amerikaanse inlichtingendiensten, zowel binnen de Verenigde Staten (op basis van de FISA) als tijdens de doorvoer van gegevens naar de Verenigde Staten (op basis van EO 12333).

124

Op 7 oktober 2022 heeft de Amerikaanse president EO 14086 over de versterking van de waarborgen voor de Amerikaanse SIGINT uitgevaardigd, waarin beperkingen en waarborgen voor alle Amerikaanse SIGINT-activiteiten zijn vastgelegd. Dit EO vervangt grotendeels Presidential Policy Directive 28(presidentiële beleidsrichtlijn 28, hierna PPD-28)EO 14086 vervangt een eerdere presidentiële richtlijn, PPD-28, met uitzondering van sectie 3 en een aanvullende bijlage (die inlichtingendiensten verplicht jaarlijks hun prioriteiten en behoeften op het gebied van SIGINT te evalueren, rekening houdend met de voordelen van SIGINT-activiteiten voor de nationale belangen van de VS en met het aan die activiteiten verbonden risico) en sectie 6 (die algemene bepalingen bevat), zie het memorandum over de nationale veiligheid betreffende de gedeeltelijke intrekking van presidentiële beleidsrichtlijn 28 beschikbaar op https://www.whitehouse.gov/briefing-room/statements-releases/2022/10/07/national-security-memorandum-on-partial-revocation-of-presidential-policy-directive-28/ en versterkt de voorwaarden, beperkingen en waarborgen die gelden voor alle SIGINT-activiteiten (namelijk op grond van FISA en EO 12333), ongeacht waar deze plaatsvindenZie sectie 5(f) EO 14086, waarin wordt uitgelegd dat het EO hetzelfde toepassingsgebied heeft als PPD-28, dat, volgens voetnoot 3, van toepassing was op SIGINT-activiteiten die worden verricht om communicatie of informatie over communicatie te verzamelen, met uitzondering van SIGINT-activiteiten die worden verricht om SIGINT-capaciteiten te testen of te ontwikkelen., en stelt een nieuw verhaalmechanisme in waarmee deze waarborgen kunnen worden ingeroepen en afgedwongen door natuurlijke personenZie in dit verband bijvoorbeeld sectie 5(h) EO 14086, waarin wordt verduidelijkt dat de waarborgen in het EO een wettelijk recht creëren en door natuurlijke personen kunnen worden afgedwongen via het verhaalmechanisme. (zie meer in detail de overwegingen 176 tot en met 194). Aldus wordt het resultaat van de besprekingen tussen de EU en de VS na de nietigverklaring door het Hof van het besluit van de Commissie over de adequaatheid van het privacyschild (zie overweging 6) omgezet in Amerikaans recht. Het is derhalve een bijzonder belangrijk element van het in dit besluit beoordeelde rechtskader.

125

De bij EO 14086 ingevoerde beperkingen en waarborgen vormen een aanvulling op de beperkingen en waarborgen die zijn bepaald in sectie 702 FISA en EO 12333. De hieronder (in de punten 3.2.1.2 en 3.2.1.3) beschreven voorschriften moeten door de inlichtingendiensten worden nageleefd wanneer zij SIGINT-activiteiten verrichten uit hoofde van sectie 702 FISA en EO 12333, bv. wanneer zij categorieën buitenlandse inlichtingen selecteren/aanwijzen die uit hoofde van sectie 702 FISA moeten worden verkregen; wanneer zij buitenlandse inlichtingen of contra-inlichtingen verzamelen uit hoofde van EO 12333; en wanneer zij besluiten nemen met betrekking tot het specificeren van een individueel doelwit uit hoofde van sectie 702 FISA en EO 12333.

126

De in dit Executive Order van de president neergelegde vereisten zijn bindend voor alle inlichtingendiensten. Ze moeten verder worden uitgevoerd via beleidsmaatregelen en procedures van de instanties die ze omzetten in concrete aanwijzingen voor dagelijkse operaties. In dit verband geeft EO 14086 de Amerikaanse inlichtingendiensten maximaal een jaar de tijd om hun bestaande beleidsmaatregelen en procedures bij te werken (d.w.z. uiterlijk 7 oktober 2023) en in overeenstemming te brengen met de eisen van het EO. Dergelijke bijgewerkte beleidsmaatregelen en procedures moeten worden ontwikkeld in overleg met de minister van Justitie, de Civil Liberties Protection Officer (functionaris voor de bescherming van de burgerlijke vrijheden, hierna CLPO) van het Office of the Director of National Intelligence (bureau van de directeur van de nationale inlichtingendienst, hierna ODNI) en de PCLOB — een onafhankelijk toezichtsorgaan dat bevoegd is om het beleid van de uitvoerende macht en de uitvoering ervan te toetsen met het oog op de bescherming van de privacy en de burgerlijke vrijheden (zie overweging 110 voor de rol en het statuut van de PCLOB) — en openbaar worden gemaaktZie sectie 2, (c), (iv), (C), EO 14086.. Bovendien zal de PCLOB, zodra de bijgewerkte beleidslijnen en procedures zijn ingevoerd, een evaluatie uitvoeren om ervoor te zorgen dat zij in overeenstemming zijn met het EO. Binnen 180 dagen na afronding van een dergelijke evaluatie door de PCLOB moet elke inlichtingendienst alle aanbevelingen van de PCLOB zorgvuldig overwegen en uitvoeren of anderszins aanpakken. Op 3 juli 2023 heeft de Amerikaanse overheid dergelijke bijgewerkte beleidsmaatregelen en procedures bekendgemaakthttps://www.intel.gov/ic-on-the-record-database/results/oversight/1278-odni-releases-ic-procedures-implementing-new-safeguards-in-executive-order-14086..

127

EO 14086 stelt een aantal verregaande eisen die gelden voor alle SIGINT-activiteiten (verzamelen, gebruiken, verspreiden enz. van persoonsgegevens).

128

Ten eerste moeten deze activiteiten gebaseerd zijn op een wet of een presidentiële machtiging en plaatsvinden in overeenstemming met het Amerikaanse recht, met inbegrip van de grondwetSectie 2, (a), (i), EO 14086..

129

Ten tweede moeten er passende waarborgen zijn om ervoor te zorgen dat de privacy en burgerlijke vrijheden integraal deel uitmaken van de planning van dergelijke activiteitenSectie 2, (a), (ii), EO 14086..

130

Met name mogen SIGINT-activiteiten alleen worden uitgevoerd nadat op basis van een redelijke beoordeling van alle relevante factoren is vastgesteld dat de activiteiten noodzakelijk zijn om een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderen (zie overweging 135 voor het begrip gevalideerde inlichtingenprioriteit)Sectie 2, (a), (ii), (A), EO 14086. Dit vereist niet altijd dat SIGINT het enige middel zijn om aspecten van een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderen. Het verzamelen van SIGINT kan bijvoorbeeld worden gebruikt om alternatieve routes voor validering te garanderen (bijvoorbeeld om informatie uit andere inlichtingenbronnen te bevestigen) of om betrouwbare toegang tot dezelfde informatie te behouden (sectie 2, (c), (i), (A), EO 14086)..

131

Bovendien mogen dergelijke activiteiten alleen worden uitgevoerd in de mate en op een wijze die evenredig is aan de gevalideerde prioriteit van de inlichtingen waarvoor zij zijn toegestaanSectie 2, (a), (ii), (B), EO 14086.. Met andere woorden, er moet een juist evenwicht worden gevonden tussen het belang van de nagestreefde inlichtingenprioriteit en de gevolgen voor de privacy en de burgerlijke vrijheden van de betrokken personen, ongeacht hun nationaliteit of de plaats waar zij verblijvenSectie 2, (a), (ii), (B), EO 14086..

132

Om te waarborgen dat deze algemene eisen — die de beginselen van wettigheid, noodzakelijkheid en evenredigheid weerspiegelen — worden nageleefd, zijn de SIGINT-activiteiten onderworpen aan toezicht (zie meer in detail sectie 3.2.2)Sectie 2, (a), (iii), in samenhang met sectie 2, (d), EO 14086..

133

Deze overkoepelende vereisten worden met betrekking tot het verzamelen van SIGINT verder onderbouwd met een aantal voorwaarden en beperkingen die ervoor zorgen dat de inmenging in de rechten van natuurlijke personen beperkt blijft tot hetgeen noodzakelijk en evenredig is om een legitiem doel te bereiken.

134

Ten eerste beperkt het EO op twee manieren de gronden waarop gegevens kunnen worden verzameld in het kader van SIGINT-activiteiten. Enerzijds legt het EO de legitieme doelstellingen vast die kunnen worden nagestreefd met het verzamelen van SIGINT, bijvoorbeeld om de vermogens, bedoelingen of activiteiten te begrijpen of te beoordelen van buitenlandse organisaties, met inbegrip van internationale terroristische organisaties, die een actuele of potentiële bedreiging vormen voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten; om te beschermen tegen buitenlandse militaire vermogens en activiteiten; om transnationale bedreigingen te begrijpen of te beoordelen die van invloed zijn op de mondiale veiligheid, zoals klimaatverandering en andere ecologische veranderingen, risico’s voor de volksgezondheid en humanitaire bedreigingenSectie 2, (b), (i), EO 14086. Omdat de lijst van legitieme doelstellingen in de EO is afgebakend en mogelijke toekomstige dreigingen daarin niet zijn opgenomen, voorziet de EO in de mogelijkheid dat de president deze lijst bijwerkt als zich nieuwe vereisten in verband met de nationale veiligheid, zoals nieuwe bedreigingen voor de nationale veiligheid, voordoen. Deze bijwerkingen moeten in beginsel openbaar worden gemaakt, tenzij de president bepaalt dat dit zelf een risico voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten zou vormen (sectie 2, (b), (i), (B), EO 14086).. Anderzijds somt het EO bepaalde doelstellingen op die nooit mogen worden nagestreefd met SIGINT-activiteiten, bijvoorbeeld om kritiek, afwijkende meningen of de vrije uiting van ideeën of politieke meningen door personen of de pers te belemmeren; om personen te benadelen op grond van hun etniciteit, ras, geslacht, genderidentiteit, seksuele geaardheid of godsdienst; of om Amerikaanse bedrijven een concurrentievoordeel te gevenSectie 2, (b), (ii), EO 14086..

135

Bovendien kunnen de in EO 14086 vastgelegde legitieme doelstellingen op zichzelf door de inlichtingendiensten niet worden ingeroepen om het verzamelen van SIGINT te rechtvaardigen, maar moeten deze voor operationele doeleinden verder worden uitgewerkt tot concretere prioriteiten waarvoor SIGINT kunnen worden verzameld. Met andere woorden, de feitelijke verzameling kan alleen plaatsvinden om een specifiekere prioriteit te bevorderen. Die prioriteiten worden vastgesteld via een specifiek proces dat gericht is op de naleving van de toepasselijke wettelijke voorschriften, waaronder die betreffende privacy en burgerlijke vrijheden. Meer bepaald worden inlichtingenprioriteiten eerst uitgewerkt door de Director of National Intelligence (via het zogenaamde National Intelligence Priorities Framework — kader voor de nationale inlichtingenprioriteiten) en ter goedkeuring voorgelegd aan de presidentSectie 102A van de National Security Act en sectie 2, (b), (iii), EO 14086.. Alvorens inlichtingenprioriteiten aan de president voor te stellen, moet de directeur, overeenkomstig EO 14086, voor elke prioriteit een beoordeling krijgen van de CLPO van het ODNI over de vraag of deze 1) een of meer in het EO genoemde legitieme doelstellingen bevordert; 2) niet is bedoeld voor of naar verwachting zal resulteren in het verzamelen van SIGINT voor een in het EO genoemd verboden doel; en 3) is vastgesteld met inachtneming van de privacy en de burgerlijke vrijheden van alle personen, ongeacht hun nationaliteit of verblijfplaatsIn uitzonderlijke gevallen (met name wanneer een dergelijk proces niet kan worden uitgevoerd omdat moet worden voorzien in een nieuwe of zich ontwikkelende behoefte aan inlichtingen) kunnen deze prioriteiten rechtstreeks worden vastgesteld door de president of het hoofd van een onderdeel van de inlichtingendiensten, die in beginsel dezelfde criteria moeten toepassen als die welke zijn beschreven in sectie 2, (b), (iii), (A), (1)-(3), zie sectie 4, (n), EO 14086.. Indien de directeur het niet eens is met de beoordeling van de CLPO, moeten beide standpunten worden voorgelegd aan de presidentSectie 2, (b), (iii), (C), EO 14086..

136

Daarom zorgt dit proces er met name voor dat met privacyoverwegingen rekening wordt gehouden vanaf het eerste stadium waarin de inlichtingenprioriteiten worden uitgewerkt.

137

Ten tweede, wanneer eenmaal een inlichtingenprioriteit is vastgesteld, wordt aan de hand van een aantal vereisten beslist of en in hoeverre ter bevordering van die prioriteit SIGINT mag worden verzameld. Deze vereisten operationaliseren de overkoepelende noodzakelijkheids- en evenredigheidsnormen van sectie 2, (a) van het EO.

138

Met name mogen SIGINT alleen worden verzameld nadat op basis van een redelijke beoordeling van alle relevante factoren is vastgesteld dat de verzameling noodzakelijk is om een specifieke inlichtingenprioriteit te bevorderenSectie 2, (b) en (c), (i), (A), EO 14086.. Bij het bepalen of een specifieke activiteit voor het verzamelen van SIGINT nodig is om een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderen, moeten de Amerikaanse inlichtingendiensten de beschikbaarheid, haalbaarheid en geschiktheid van andere, minder ingrijpende bronnen en methoden, waaronder diplomatieke en openbare bronnen, in overweging nemenSectie 2, (c), (i), (A), EO 14086.. Indien beschikbaar moeten dergelijke alternatieve, minder ingrijpende bronnen en methoden voorrang krijgenSectie 2, (c), (i), (A), EO 14086..

139

Wanneer bij de toepassing van dergelijke criteria het verzamelen van SIGINT noodzakelijk wordt geacht, moet dit zo gericht mogelijk plaatsvinden en mag het geen onevenredige gevolgen hebben voor de privacy en de burgerlijke vrijhedenSectie 2, (c), (i), (B), EO 14086.. Om ervoor te zorgen dat de privacy en de burgerlijke vrijheden niet onevenredig worden aangetast — d.w.z. om een juist evenwicht te vinden tussen de behoeften inzake de nationale veiligheid en de bescherming van de privacy en de burgerlijke vrijheden — moet naar behoren rekening worden gehouden met alle relevante factoren, zoals de aard van het nagestreefde doel; de indringendheid van de verzamelactiviteit, met inbegrip van de duur ervan; de waarschijnlijke bijdrage van de verzameling aan het nagestreefde doel; de redelijkerwijs voorzienbare gevolgen voor natuurlijke personen; en de aard en gevoeligheid van de te verzamelen gegevensSectie 2, (c), (i), (B), EO 14086..

140

Wat de aard van de verzameling van SIGINT betreft, moet de verzameling van gegevens binnen de Verenigde Staten, die voor deze vaststelling van adequaatheid het meest relevant is omdat het gaat om gegevens die zijn doorgegeven aan organisaties in de VS, altijd gericht zijn, zoals in de overwegingen 142 tot en met 153 nader wordt toegelicht.

141

Bulksgewijze verzamelingM.a.w. de verzameling van grote hoeveelheden SIGINT die om technische of operationele redenen worden verkregen zonder gebruik van discriminanten (bijvoorbeeld zonder gebruik van specifieke identificatoren of selectietermen), zie sectie 4, (b), EO 14086. Overeenkomstig EO 14086 en zoals nader toegelicht in overweging 141, vindt bulksgewijze verzameling uit hoofde van EO 12333 alleen plaats wanneer dat nodig is om specifieke gevalideerde inlichtingenprioriteiten te bevorderen, en is zij onderworpen aan een aantal beperkingen en waarborgen die ervoor moeten zorgen dat gegevens niet ongedifferentieerd worden opgevraagd. Bulksgewijze verzameling moet derhalve worden onderscheiden van verzameling op algemene en ongedifferentieerde basis (massasurveillance) zonder beperkingen en waarborgen. kan alleen worden verricht buiten de Verenigde Staten, op grond van EO 12333. Ook in dit geval moet overeenkomstig EO 14086 prioriteit worden gegeven aan gerichte verzamelingSectie 2, (c), (ii), (A), EO 14086.. Omgekeerd is bulksgewijze verzameling alleen toegestaan wanneer de informatie die nodig is om een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderen, redelijkerwijs niet kan worden verkregen door gerichte verzamelingSectie 2, (c), (ii), (A), EO 14086.. Wanneer gegevens bulksgewijs buiten de Verenigde Staten moeten worden verzameld, zijn de specifieke waarborgen van EO 14086 van toepassingDe specifieke regels van EO 14086 inzake de bulksgewijze verzameling van gegevens zijn ook van toepassing op gerichte activiteiten in het kader van de verzameling van SIGINT waarbij tijdelijk gebruik wordt gemaakt van gegevens zonder discriminanten (bv. specifieke selectietermen of identificatoren), d.w.z. in bulk (hetgeen uitsluitend mogelijk is buiten het grondgebied van de Verenigde Staten). Dit is niet het geval wanneer die gegevens uitsluitend worden gebruikt ter ondersteuning van de eerste technische fase van de gerichte verzameling van SIGINT, slechts worden bijgehouden gedurende de korte periode die nodig is om deze fase te voltooien en onmiddellijk daarna worden gewist (sectie 2, (c), (ii), (D), EO 14086). In dit geval heeft de eerste verzameling zonder discriminanten uitsluitend tot doel een gerichte verzameling van informatie mogelijk te maken door een specifieke idenitificator of selectieterm toe te passen. In een dergelijk scenario worden alleen gegevens die reageren op de toepassing van een bepaalde discriminant in overheidsdatabanken opgenomen, terwijl de overige gegevens worden vernietigd. Voor deze gerichte verzameling blijven derhalve de algemene regels van toepassing die gelden voor de verzameling van SIGINT, waaronder sectie 2, (a)-(b) en 2, (c), (i), EO 14086.. Ten eerste moeten methoden en technische maatregelen worden toegepast om de verzamelde gegevens te beperken tot wat nodig is om een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderen, terwijl het verzamelen van niet-relevante informatie tot een minimum wordt beperktSectie 2, (c), (ii), (A), EO 14086.. Ten tweede beperkt het EO het gebruik van bulksgewijs verzamelde informatie (inclusief bevraging) tot zes specifieke doelstellingen, waaronder bescherming tegen terrorisme, gijzeling en het gevangen houden van personen door of namens een buitenlandse regering, organisatie of persoon; bescherming tegen buitenlandse spionage, sabotage of moord; bescherming tegen bedreigingen in verband met de ontwikkeling, het bezit of de verspreiding van massavernietigingswapens of daarmee verband houdende technologieën en bedreigingen enz.Sectie 2, (c), (ii), (B), EO 14086. Indien zich nieuwe vereisten n verband met de nationale veiligheid voordoen, zoals nieuwe bedreigingen voor de nationale veiligheid, kan de president deze lijst bijwerken. Deze bijwerkingen moeten in beginsel openbaar worden gemaakt, tenzij de president bepaalt dat dit zelf een risico voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten zou vormen (sectie 2, (c), (ii), (C), EO 14086). Wat betreft het doorzoeken van bulksgewijs verzamelde gegevens, zie sectie 2, (c), (iii), (D), EO 14086.. Ten slotte mogen bulksgewijs verzamelde SIGINT alleen worden doorzocht wanneer dat nodig is om een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderen, ter verwezenlijking van deze zes doelstellingen en in overeenstemming met beleid en procedures die op passende wijze rekening houden met het effect van de doorzoekingen op de privacy en de burgerlijke vrijheden van alle personen, ongeacht hun nationaliteit of verblijfplaatsSectie 2, (a), (ii), (A), in samenhang met sectie 2, (c), (iii), (D), EO 14086. Zie ook bijlage VII..

142

Naast de vereisten van EO 14086 is het verzamelen via SIGINT van gegevens die zijn doorgegeven aan een organisatie in de Verenigde Staten onderworpen aan specifieke beperkingen en waarborgen die worden geregeld in sectie 702 FISA50 U.S.C. § 1881.. Sectie 702 FISA maakt het mogelijk buitenlandse inlichtingen te verzamelen door niet-Amerikanen van wie redelijkerwijs mag worden aangenomen dat zij zich buiten de Verenigde Staten bevinden, te specificeren als doelwit, met de gedwongen ondersteuning van Amerikaanse aanbieders van elektronische- communicatiediensten50 U.S.C. § 1881a (a). Zoals de PCLOB opmerkt, bestaat surveillance op grond van sectie 702 volledig uit het specificeren als doelwit van specifieke [niet-Amerikaanse] personen over wie een geïndividualiseerd besluit is genomen (Privacy and Civil Liberties Oversight Board,Report on the Surveillance Program Operated Pursuant to Section 702 of the Foreign Intelligence Surveillance Act [Verslag over het surveillanceprogramma uit hoofde van sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act], 2 juli 2014, verslag uit hoofde van sectie 702, blz. 111). Zie Civil Liberties and Privacy Office van de NSA, NSA’s Implementation of Foreign Intelligence Surveillance Act Section 702 [De tenuitvoerlegging van sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act door de NSA], 16 april 2014. De term aanbieder van elektronische-communicatiediensten is gedefinieerd in 50 U.S.C. § 1881 (a)(4).. Om overeenkomstig sectie 702 FISA buitenlandse inlichtingen te kunnen verzamelen, dienen de minister van Justitie en de Director of National Intelligence jaarlijks verklaringen in bij de Foreign Intelligence Surveillance Court (FISC) waarin categorieën van te verwerven buitenlandse inlichtingen worden vastgesteld50 U.S.C. § 1881a (g).. De certificeringen moeten vergezeld gaan van procedures om het doelwit te specificeren, minimaliseringsprocedures en procedures voor het doorzoeken, die ook door de FISC worden goedgekeurd en juridisch bindend zijn voor de Amerikaanse inlichtingendiensten.

143

De FISC is een onafhankelijke rechterlijke instantieDe FISC bestaat uit rechters die door de Chief Justice van de Verenigde Staten zijn benoemd uit de zittende rechters van district courts, die eerder door de president zijn benoemd en door de Senaat zijn bevestigd. De rechters zijn voor het leven benoemd, kunnen alleen om gegronde redenen uit hun ambt worden gezet en werken voor de FISC voor een termijn van zeven jaar volgens een systeem van gespreide benoemingen. De FISA schrijft voor dat de rechters uit ten minste zeven verschillende judicial circuits van de Verenigde Staten moeten komen. Zie 50 U.S.C. § 1803 (a). De rechters worden ondersteund door ervaren justitiële medewerkers die het juridisch personeel van de rechtbank vormen en juridische analyses voorbereiden inzake verzoeken om verzameling. Zie de brief van de Honourable Reggie B. Walton, Presiding Judge, U.S. Foreign Intelligence Surveillance Court, aan de Honourable Patrick J. Leahy, voorzitter, Committee on the Judiciary, Amerikaanse Senaat (29 juli 2013) (hierna de Walton-brief genoemd), blz. 2, beschikbaar op https://fas.org/irp/news/2013/07/fisc-leahy.pdf die bij federale wet is ingesteld. Tegen de beslissingen ervan kan beroep worden ingesteld bij de Foreign Intelligence Surveillance Court of Review (FISCR)De FISCR bestaat uit rechters die door de Chief Justice van de Verenigde Staten zijn benoemd en uit district courts of courts of appeal van de Verenigde Staten komen, voor een termijn van zeven jaar volgens een systeem van gespreide benoemingen. Zie 50 U.S.C. § 1803 (b). en in laatste instantie bij het Hooggerechtshof van de Verenigde StatenZie 50 U.S.C. § 1803 (b), 1861 a (f), 1881 a (h), 1881 a (i), (4).. De FISC (en de FISCR) worden ondersteund door een permanent panel van vijf juristen en vijf technische deskundigen die beschikken over deskundigheid op het gebied van nationale veiligheid en de burgerlijke vrijheden50 U.S.C. § 1803 (i), (1), (3), (A).. De FISC benoemt uit deze groep een persoon als amicus curiae om te helpen bij de behandeling van verzoeken om een bevel of onderzoek die, volgens de FISC, een nieuwe of belangrijke uitlegging van het recht behelzen, tenzij de FISC oordeelt dat een dergelijke benoeming niet passend is50 U.S.C. § 1803 (i), (2), (A).. Hierdoor wordt met name gewaarborgd dat in de beoordeling van de FISC privacyoverwegingen naar behoren in aanmerking worden genomen. Ook kan de FISC als amicus curiae een persoon of organisatie aanwijzen die onder meer technische deskundigheid verschaft, wanneer dit wenselijk wordt geacht, of op verzoek een persoon of organisatie toestemming verlenen om als amicus curiae opmerkingen in te dienen50 U.S.C. § 1803 (i), (2), (B)..

144

De FISC toetst de certificeringen en de bijbehorende procedures (met name de procedures om het doelwit te specificeren en de minimaliseringsprocedures) aan de vereisten van de FISA. Indien de FISC vaststelt dat niet aan de vereisten is voldaan, kan zij de certificering geheel of gedeeltelijk afwijzen en eisen dat de procedures worden gewijzigdZie bijvoorbeeld het advies van de FISC van 18 oktober 2018, beschikbaar op https://www.intelligence.gov/assets/documents/702%20Documents/declassified/2018_Cert_FISC_Opin_18Oct18.pdf, zoals bevestigd door de Foreign Intelligence Court of Review in haar advies van 12 juli 2019, beschikbaar op https://www.intelligence.gov/assets/documents/702%20Documents/declassified/2018_Cert_FISCR_Opinion_12 Jul19.pdf. In dit verband heeft de FISC herhaaldelijk bevestigd dat haar toetsing van de procedures om het doelwit te specificeren en de minimaliseringsprocedures uit hoofde van sectie 702 niet beperkt blijft tot de procedures zoals deze zijn neergeschreven, maar ook betrekking heeft op de wijze waarop de procedures door de overheid worden uitgevoerdZie bijvoorbeeld FISC, Memorandum Opinion and Order, blz. 35 (18 november 2020) (goedgekeurd voor openbare bekendmaking op 26 april 2021), (bijlage D)..

145

De National Security Agency (NSA, de inlichtingendienst die krachtens sectie 702 FISA verantwoordelijk is voor targeting) stelt individuele doelwitten vast overeenkomstig door de FISC goedgekeurde procedures voor het specificeren van doelwitten, waarbij de NSA op basis van het geheel van de omstandigheden moet beoordelen of het specificeren van een specifieke persoon als doelwit waarschijnlijk leidt tot het verkrijgen van een categorie van buitenlandse inlichtingen die in een certificering zijn omschreven50 U.S.C. § 1881a(a), Procedures used by the National Security Agency for Targeting Non-United States Persons Reasonably Believe to be Located outside the United States to Acquire Foreign Intelligence Information Pursuant to Section 702 of the Foreign Intelligence Surveillance Act of 1978 [Procedures van de National Security Agency voor het specificeren als doelwit van niet-Amerikanen van wie redelijkerwijs mag worden aangenomen dat zij zich buiten de Verenigde Staten bevinden, teneinde buitenlandse inlichtingen te verkrijgen overeenkomstig sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act van 1978], zoals gewijzigd, van maart 2018 (procedures voor het specificeren van doelwitten van de NSA), beschikbaar op https://www.intelligence.gov/assets/documents/702%20Documents/declassified/2018_Cert_NSA_Targeting_27 Mar18.pdf, blz. 1-4, verder toegelicht in het verslag van de PCLOB, blz. 41-42.. Deze beoordeling moet specifiek en op feiten gebaseerd zijn, op grond van het analytisch oordeel, de gespecialiseerde opleiding en ervaring van de analist en de aard van de te verkrijgen buitenlandse inlichtingenProcedures voor het specificeren van doelwitten van de NSA, blz. 4.. Het vaststellen van doelwitten wordt uitgevoerd door zogenaamde selectietermen die specifieke communicatievoorzieningen identificeren, zoals het e-mailadres of telefoonnummer van het doelwit, maar nooit sleutelwoorden of namen van personenZie Privacy and Civil Liberties Oversight Board, Section 702 Report (Verslag over sectie 702), blz. 32-33 en 45, met verdere verwijzingen. Zie ook Semiannual Assessment of Compliance with Procedures and Guidelines Issued Pursuant to Section 702 of the Foreign Intelligence Surveillance Act, Submitted by the Attorney General and the Director of National Intelligence, Reporting Period: December 1, 2016 – May 31, 2017 [Halfjaarlijkse beoordeling van de naleving van de procedures en richtsnoeren uit hoofde van sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act, ingediend door de minister van Justitie en de Director of National Intelligence, verslagperiode: 1 december 2016 – 31 mei 2017], blz. 41 (oktober 2018), beschikbaar op: https://www.dni.gov/files/icotr/18th_Joint_Assessment.pdf.

146

Om te beginnen bepalen de analisten van de NSA niet-Amerikanen in het buitenland waarvoor surveillance volgens hun beoordeling zal leiden tot de in de certificering gespecificeerde relevante buitenlandse inlichtingenZie Privacy and Civil Liberties Oversight Board, Section 702 Report (Verslag over sectie 702), blz. 42-43.. Zoals uiteengezet in de procedures voor het specificeren van doelwitten van de NSA kan de NSA alleen surveillance op een doelwit richten wanneer zij reeds iets over het doelwit te weten is gekomenProcedures voor het specificeren van doelwitten van de NSA, blz. 2.. Dit kan volgen uit informatie uit verschillende bronnen, bijvoorbeeld menselijke inlichtingen. Via deze andere bronnen moet de analist ook kennis nemen van een specifieke selectieterm (d.w.z. communicatieaccount) die door het potentiële doelwit wordt gebruikt. Nadat die individuele personen zijn bepaald en na het doorlopen van een uitgebreid evaluatiemechanisme binnen de NSA als doelwit zijn goedgekeurdZie Privacy and Civil Liberties Oversight Board, Section 702 Report (Verslag over sectie 702), blz. 46. De NSA moet bijvoorbeeld nagaan of er een verband bestaat tussen het doelwit en de selectieterm, en de naar verwachting te verkrijgen buitenlandse inlichtingen documenteren. Die informatie moet worden beoordeeld en goedgekeurd door twee hoofdanalisten van de NSA, en het algehele proces zal worden gevolgd voor latere nalevingscontroles door het ODNI en het ministerie van Justitie. Zie Civil Liberties and Privacy Office van de NSA, NSA’s Implementation of Foreign Intelligence Surveillance Act Section 702 [De uitvoering van sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act door de NSA], 16 april 2014., worden vervolgens de selectietermen bepaald die voor de identificatie van de door de doelwitten gebruikte communicatievoorzieningen (zoals e-mailadressen) zullen worden ingezet (d.w.z. ontwikkeld en toegepast)50 U.S.C. § 1881a (h)..

147

De NSA moet de feitelijke basis voor het specificeren van het doelwit documenterenProcedures voor het specificeren van doelwitten van de NSA, blz. 8. Zie ook Privacy and Civil Liberties Oversight Board, Section 702 Report (Verslag over sectie 702), blz. 46. Het niet verstrekken van een schriftelijke motivering vormt een incident in verband met de naleving van de documentatie, dat moet worden gemeld aan de FISC en het Congres. Zie Semiannual Assessment of Compliance with Procedures and Guidelines Issued Pursuant to Section 702 of the Foreign Intelligence Surveillance Act, Submitted by the Attorney General and the Director of National Intelligence, Reporting Period: December 1, 2016 – May 31, 2017 [Halfjaarlijkse beoordeling van de naleving van de procedures en richtsnoeren uit hoofde van sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act, ingediend door de minister van Justitie en de Director of National Intelligence, verslagperiode: 1 december 2016 – 31 mei 2017], blz. 41 (oktober 2018), DOJ/ODNI Compliance Report to FISC for Dec. 2016 – May 2017 [Nalevingsverslag DOJ/ODNI aan de FISC voor december 2016 - mei 2017], blz. A-6, beschikbaar op: https://www.dni.gov/files/icotr/18th_Joint_Assessment.pdf en na de eerste specificatie als doelwit regelmatig bevestigen dat nog steeds aan de norm voor het specificeren van doelwitten wordt voldaanZie U.S. Government Submission to Foreign Intelligence Surveillance Court, 2015 Summary of Notable Section 702 Requirements [Opmerkingen van de Amerikaanse regering aan het Foreign Intelligence Surveillance Court, 2015 — Samenvatting van de belangrijkste vereisten van sectie 702], blz. 2-3 (15 juli 2015) en de informatie in bijlage VII.. Zodra niet langer aan de norm voor het specificeren van doelwitten wordt voldaan, moet het verzamelen worden stopgezetZie U.S. Government Submission to Foreign Intelligence Surveillance Court, 2015 Summary of Notable Section 702 Requirements [Opmerkingen van de Amerikaanse regering aan het Foreign Intelligence Surveillance Court, 2015 — Samenvatting van de belangrijkste vereisten van sectie 702], blz. 2-3 (15 juli 2015), waarin wordt bepaald dat indien de overheid later oordeelt dat de voortzetting van de activering van de selectieterm voor een doelwit naar verwachting niet zal leiden tot de verkrijging van buitenlandse inlichtingen, onmiddellijke deactivering vereist is, en uitstel kan leiden tot een te rapporteren nalevingsincident. Zie ook de informatie in bijlage VII.. De selectie van elk doelwit door de NSA en de registratie van elke geregistreerde doelwitbeoordeling en -motivering worden om de twee maanden gecontroleerd op naleving van de procedures voor het specificeren van doelwitten door ambtenaren van de bureaus voor toezicht op de inlichtingendiensten van het ministerie van Justitie, die verplicht zijn elke schending te melden aan de FISC en aan het CongresZie Privacy and Civil Liberties Oversight Board, Section 702 Report (Verslag over sectie 702), blz. 70-72; Regel 13(b) van het Reglement van het United States Intelligence Surveillance Court, beschikbaar op https://www.fisc.uscourts.gov/sites/default/files/FISC Rules of Procedure.pdf. De schriftelijke documentatie van de NSA vergemakkelijkt het toezicht van de FISC op de vraag of specifieke personen naar behoren als doelwit worden gespecificeerd, op grond van sectie 702 FISA, overeenkomstig de in de overwegingen 173-174 beschreven toezichtsbevoegdheden van de FISCZie ook DOJ/ODNI Compliance Report to FISC for Dec. 2016 – May 2017 [Nalevingsverslag DOJ/ODNI aan de FISC voor december 2016 - mei 2017], blz. A-6.. Ten slotte moet de Director of National Intelligence (DNI) ook elk jaar het totale aantal doelwitten uit hoofde van sectie 702 FISA rapporteren in openbare jaarlijkse statistische transparantieverslagen. Bedrijven die richtlijnen uit hoofde van sectie 702 FISA ontvangen, mogen geaggregeerde gegevens publiceren (via transparantieverslagen) over de verzoeken die zij ontvangen50 U.S.C. § 1874..

148

Voor de andere rechtsgronden voor het verzamelen van persoonsgegevens die aan organisaties in de VS worden doorgegeven, gelden andere beperkingen en waarborgen. In het algemeen is het bulksgewijs verzamelen van gegevens uitdrukkelijk verboden krachtens sectie 402 FISA (pen registers en trap and trace devices (trackers van berichtenverkeer)) en via het gebruik van national security letters, en is het gebruik van specifieke selectietermen vereist50 U.S. Code § 1842, (c), (3) en, wat de national security letters betreft, 12 U.S.C. § 3414, (a), (2); 15 U.S.C. § 1681u; 15 U.S.C. § 1681v, (a); alsmede 18 U.S.C. § 2709(a)..

149

Om traditionele geïndividualiseerde elektronische surveillance uit te voeren (uit hoofde van sectie 105 FISA), moeten de inlichtingendiensten een aanvraag indienen bij de FISC met een verklaring van de feiten en omstandigheden die de overtuiging rechtvaardigen dat er een redelijk vermoeden is dat de faciliteit wordt gebruikt of op het punt staat te worden gebruikt door een buitenlandse mogendheid of een vertegenwoordiger van een buitenlandse mogendheidBij een vertegenwoordiger van een buitenlandse mogendheid kan het ook om niet-Amerikanen gaan die betrokken zijn bij internationaal terrorisme of de internationale verspreiding van massavernietigingswapens (inclusief voorbereidende handelingen) (50 U.S.C. § 1801 (b), (1)).. De FISC zal onder andere beoordelen of er op basis van de voorgelegde feiten sprake is van een redelijk vermoeden dat dit inderdaad het geval is50 U.S.C. § 1804. Zie ook § 1841, (4) met betrekking tot de keuze van de selectietermen..

150

Voor een huiszoeking die moet leiden tot een inspectie, inbeslagneming enz. van informatie, materiaal of eigendom (bv. een computer) op basis van sectie 301 FISA, is een verzoek om een bevel van de FISC vereist50 U.S.C. § 1821, (5).. In een dergelijk verzoek moet onder meer worden aangetoond dat er een redelijk vermoeden bestaat dat het doelwit van de huiszoeking een buitenlandse mogendheid of een vertegenwoordiger van een buitenlandse mogendheid is; dat de te doorzoeken ruimte of eigendom buitenlandse inlichtingen bevat en dat de te doorzoeken ruimte eigendom is van, gebruikt wordt door, in bezit is van of onderweg is naar of van een (vertegenwoordiger van een) buitenlandse mogendheid50 U.S.C. § 1823, (a)..

151

Evenzo vereist de installatie van pen registers en trap and trace devices (trackers van berichtenverkeer) (overeenkomstig afdeling 402 FISA) een verzoek om een bevel van de FISC (of een Amerikaanse magistrate judge) en het gebruik van een specifieke selectieterm, d.w.z. een term die specifiek een persoon, account enz. aanduidt en wordt gebruikt om, voor zover redelijkerwijs mogelijk, de reikwijdte van de gezochte informatie te beperken50 U.S.C. § 1842 in samenhang met § 1841(2) en sectie 3127 van titel 18.. Deze bevoegdheid heeft geen betrekking op de inhoud van de communicatie, maar slaat op informatie over de klant of abonnee die van een dienst gebruikmaakt (zoals naam, adres, abonneenummer, soort/duur van de ontvangen dienst, bron/mechanisme van betaling).

152

Sectie 501 FISA50 U.S.C. § 1862., die het verzamelen van bedrijfsgegevens van een openbaarvervoerbedrijf (d.w.z. een persoon of entiteit die tegen vergoeding personen of goederen vervoert over land, per spoor, over het water of door de lucht), een openbare accommodatie (bv. een hotel, motel of herberg), een autoverhuurbedrijf of een fysieke opslagplaats (d.w.z. die ruimte biedt voor of diensten verleent in verband met de opslag van goederen en materialen) toestaat50 U.S.C. §§ 1861-1862., vereist ook een aanvraag bij de FISC of een magistrate judge. In dit verzoek moeten de opgevraagde gegevens worden vermeld alsmede de specifieke en concrete feiten op grond waarvan kan worden aangenomen dat de persoon op wie de gegevens betrekking hebben een buitenlandse mogendheid of een vertegenwoordiger van een buitenlandse mogendheid is50 U.S.C. § 1862(b)..

153

National security letters, ten slotte, zijn volgens verschillende wetten toegestaan en stellen onderzoeksinstanties in staat van bepaalde entiteiten (bv. financiële instellingen, kredietinformatiebureaus, aanbieders van elektronische communicatie) bepaalde informatie (met uitzondering van de inhoud van de communicatie) te verkrijgen die is opgenomen in kredietverslagen, financiële bestanden en elektronische abonnee- en transactiebestanden12 U.S.C. § 3414; 15 U.S.C. §§ 1681u-1681v; alsmede 18 U.S.C. § 2709.. De wet inzake national security letters die toegang tot elektronische communicatie mogelijk maakt, mag alleen door de FBI worden gebruikt en vereist dat in de verzoeken een term wordt gebruikt die een persoon, entiteit, telefoonnummer of account specifiek identificeert en wordt bevestigd dat de informatie relevant is voor een geautoriseerd nationaal veiligheidsonderzoek ter bescherming tegen internationaal terrorisme of clandestiene inlichtingenactiviteiten18 U.S.C. § 2709(b).. Ontvangers van een national security letter kunnen deze aanvechten in de rechtbankBv. 18 U.S.C. § 2709(d)..

154

De verwerking van persoonsgegevens die door Amerikaanse inlichtingendiensten via SIGINT worden verzameld, is onderworpen aan een aantal waarborgen.

155

Ten eerste moet elke inlichtingendienst zorgen voor passende gegevensbeveiliging en voorkomen dat onbevoegden toegang krijgen tot persoonsgegevens die via SIGINT zijn verzameld. In dit verband wordt in verschillende instrumenten, waaronder wetten, richtsnoeren en normen, nader bepaald aan welke minimumeisen inzake informatiebeveiliging moet worden voldaan (bv. multifactorauthenticatie, encryptie enz.)Sectie 2, (c), (iii), (B), (1), EO 14086. Zie ook titel VIII van de National Security Act (waarin de vereisten voor toegang tot gerubriceerde informatie gedetailleerd worden beschreven), EO 12333, sectie 1.5 (op grond waarvan de hoofden van de instanties van de inlichtingendiensten zich moeten houden aan de richtsnoeren voor informatie-uitwisseling en -beveiliging, de privacy van informatie en andere wettelijke voorschriften), National Security Directive 42, National Policy for the Security of National Security Telecommunications and Information Systems [Nationaal beleid voor de beveiliging van telecommunicatie- en informatiesystemen voor de nationale veiligheid] (op grond waarvan het Committee on National Security Systems richtsnoeren voor de beveiliging van nationale veiligheidssystemen moet verstrekken aan uitvoerende departementen en instanties), en National Security Memorandum 8, Improving the Cybersecurity of National Security, Department of Defense, and Intelligence Community Systems [Verbetering van de cyberveiligheid van systemen van de nationale veiligheid, het ministerie van Defensie en de inlichtingendiensten] (met tijdschema’s en richtsnoeren voor de uitvoering van cyberbeveiligingsvereisten voor nationale beveiligingssystemen, waaronder multifactorauthenticatie, encryptie, cloudtechnologieën en endpointdetectiediensten).. De toegang tot de verzamelde gegevens moet worden beperkt tot bevoegd en opgeleid personeel dat de informatie nodig heeft om zijn taak uit te voerenSectie 2, (c), (iii), (B), (2), EO 14086. Bovendien zijn persoonsgegevens waarvoor geen definitieve vaststelling van bewaring is gedaan, alleen toegankelijk om een dergelijke vaststelling te doen of te ondersteunen of om toegestane administratieve, test-, ontwikkelings-, beveiligings- of toezichtfuncties uit te voeren (sectie 2, (c), (iii), (B), (3), EO 14086).. Meer in het algemeen moeten de inlichtingendiensten hun werknemers een passende opleiding geven, onder meer over de procedures voor het melden en aanpakken van schendingen van de wet (met inbegrip van EO 14086)Sectie 2, (d), (ii), EO 14086..

156

Ten tweede moeten de inlichtingendiensten voldoen aan de normen van de inlichtingendiensten inzake nauwkeurigheid en objectiviteit, met name wat betreft de kwaliteit en betrouwbaarheid van de gegevens, het in aanmerking nemen van alternatieve informatiebronnen en objectiviteit bij het uitvoeren van analysesSectie 2, (c), (iii), (C), EO 14086..

157

Ten derde verduidelijkt EO 14086 dat voor persoonsgegevens van niet-Amerikaanse personen dezelfde bewaartermijnen gelden als voor de gegevens van Amerikaanse personen,Sectie 2, (c), (iii), (A), (2), (a)-(c), EO 14086. Meer in het algemeen moet elk agentschap beleid en procedures invoeren om de verspreiding en bewaring van via SIGINT verzamelde persoonsgegevens tot een minimum te beperken (sectie 2, (c), (iii), (A), EO 14086).. Inlichtingendiensten moeten specifieke bewaartermijnen vaststellen en/of de factoren definiëren waarmee rekening moet worden gehouden bij het vaststellen van de toepasselijke bewaartermijnen (bv. of de informatie bewijsmateriaal is voor een misdrijf; of de informatie uit buitenlandse inlichtingen bestaat; of de informatie noodzakelijk is om de veiligheid van personen of organisaties, met inbegrip van slachtoffers of doelwitten van internationaal terrorisme, te beschermen), die in verschillende rechtsinstrumenten zijn vastgelegdZie bv. sectie 309 van de Intelligence Authorization Act For Fiscal Year 2015; minimaliseringsprocedures die door afzonderlijke inlichtingendiensten uit hoofde van sectie 702 FISA zijn vastgesteld en door de FISC zijn toegestaan; procedures die door de minister van Justitie en de FRA zijn goedgekeurd (en die de federale instanties van de VS, met inbegrip van de nationale veiligheidsdiensten, verplichten bewaartermijnen voor hun gegevens vast te stellen die door de National Archives and Record Administration moeten worden goedgekeurd)..

158

Ten vierde gelden er specifieke regels voor de verspreiding van persoonsgegevens die via SIGINT zijn verzameld. Als algemene vereiste geldt dat persoonsgegevens over niet-Amerikaanse personen alleen mogen worden verspreid als het gaat om hetzelfde soort informatie dat over Amerikaanse personen mag worden verspreid, bijvoorbeeld informatie die nodig is om de veiligheid van een persoon of organisatie te beschermen (zoals doelwitten, slachtoffers of gijzelaars van internationale terroristische organisaties)Sectie 2, (c), (iii), (A), (1), (a) en sectie 5(d), EO 14086, in samenhang met sectie 2.3, EO 12333.. Bovendien mogen persoonsgegevens niet worden verspreid louter op grond van iemands nationaliteit of land van verblijf of om de vereisten van EO 14086 te omzeilenSectie 2, (c), (iii), (A), (1), (b) en (e), EO 14086.. Verspreiding binnen de Amerikaanse overheid mag alleen plaatsvinden indien een bevoegd en opgeleid persoon een redelijke overtuiging heeft dat de ontvanger de informatie nodig heeftDe AGG-DOM, bijvoorbeeld, bepaalt dat de FBI uitsluitend informatie mag verspreiden indien de ontvanger van die informatie op de hoogte moet zijn om zijn opdracht tot een goed einde te brengen of om het publiek te beschermen. en deze naar behoren zal beschermenSectie 2, (c), (iii), (A), (1), (c), EO 14086. Inlichtingendiensten mogen bijvoorbeeld informatie verspreiden in omstandigheden die relevant zijn voor een strafrechtelijk onderzoek of in verband met een misdrijf, onder meer door bijvoorbeeld waarschuwingen te verspreiden in verband met dreigingen van moord, ernstig lichamelijk letsel of ontvoering; door informatie over cyberdreigingen, incidenten of reacties op onbevoegde toegang te verspreiden; en door slachtoffers op de hoogte te brengen of mogelijke slachtoffers van een misdrijf te waarschuwen.. Om te bepalen of persoonsgegevens mogen worden verspreid onder ontvangers buiten de Amerikaanse overheid (met inbegrip van een buitenlandse overheid of internationale organisatie), moet rekening worden gehouden met het doel van de verspreiding, de aard en de omvang van de verspreide gegevens en de mogelijke schadelijke gevolgen voor de betrokkene(n)Sectie 2, (c), (iii), (A), (1), (d), EO 14086..

159

Ten slotte moet elke inlichtingendienst, mede om het toezicht op de naleving van de toepasselijke wettelijke voorschriften en de mogelijkheid van doeltreffende verhaalmechanismemogelijkheden te faciliteren, uit hoofde van EO 14086 passende documentatie over het verzamelen van SIGINT bijhouden. De documentatievereisten hebben betrekking op elementen zoals de feitelijke basis voor de beoordeling dat een specifieke verzamelingsactiviteit nodig is om een gevalideerde inlichtingenprioriteit te bevorderenSectie 2, (c), (iii), (E), EO 14086..

160

Naast de bovenvermelde waarborgen op grond van EO 14086 in verband met het gebruik van gegevens die met behulp van SIGINT zijn verzameld, gelden voor alle Amerikaanse inlichtingendiensten meer algemene voorschriften inzake doelbinding, minimale verwerking van gegevens, gegevensbeveiliging, nauwkeurigheid, bewaring en verspreiding van gegevens, die voortvloeien uit met name Circulaire nr. A-130 van het OMB, de E-Government Act, de Federal Records Act (zie overwegingen 101 - 106) en richtsnoeren van het Committee on National Security Systems (CNSS, comité nationale veiligheidssystemen)Zie CNSS Policy No. 22, Cybersecurity Risk Management Policy [beleid inzake risicobeheer cyberbeveiliging] en CNSS Instruction 1253, waarin uitvoerige richtsnoeren worden verstrekt over veiligheidsmaatregelen die voor nationale veiligheidssystemen moeten worden ingevoerd..

161

De activiteiten van de Amerikaanse inlichtingendiensten staan onder toezicht van verschillende instanties.

162

Ten eerste vereist EO 14086 dat elke inlichtingendienst beschikt over hoge functionarissen op het gebied van wetgeving, toezicht en naleving om ervoor te zorgen dat de toepasselijke Amerikaanse wetgeving wordt nageleefdSectie 2, (d), (i), (A)-(B), EO 14086.. Zij moeten met name periodiek toezicht houden op de SIGINT-activiteiten en ervoor zorgen dat alle gevallen van niet-naleving worden verholpen. De inlichtingendiensten moeten deze functionarissen toegang verlenen tot alle relevante informatie om hun toezichthoudende taken uit te voeren en mogen geen acties ondernemen om hun toezichthoudende activiteiten te belemmeren of op ongepaste wijze te beïnvloedenSectie 2, (d), (i), (B)-(C), EO 14086.. Bovendien moet elk significant geval van niet-nalevingD.w.z. een systematische of opzettelijke niet-naleving van de toepasselijke Amerikaanse wetgeving die de reputatie of integriteit van een onderdeel van de inlichtingendiensten zou kunnen aantasten of anderszins twijfel zou kunnen doen rijzen over de geoorloofdheid van een activiteit van de inlichtingendiensten, ook in het licht van belangrijke gevolgen voor de privacy en de burgerlijke vrijheden van de betrokken persoon of personen, zie sectie 5, (l), EO 14086. dat door een toezichthoudende functionaris of een andere werknemer wordt vastgesteld, onmiddellijk worden gemeld aan het hoofd van de inlichtingendienst en de Director of National Intelligence, die ervoor moet zorgen dat de nodige maatregelen worden genomen om het significante geval van niet-naleving te verhelpen en herhaling ervan te voorkomenSectie 2, (d), (iii), EO 14086..

163

Deze toezichtfunctie wordt vervuld door functionarissen met een aangewezen nalevingsfunctie, alsmede door functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden en inspecteurs-generaalSectie 2, (d), (i), (B), EO 14086..

164

Net als bij de rechtshandhavingsinstanties zijn er bij alle inlichtingendiensten functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijhedenZie 42 U.S.C. § 2000ee-1. Hiertoe behoren bijvoorbeeld het ministerie van Buitenlandse Zaken, het ministerie van Justitie, het ministerie van Binnenlandse Veiligheid, het ministerie van Defensie, de NSA, de Central Intelligence Agency (CIA, centrale inlichtingendienst), de FBI en het ODNI.. De bevoegdheden van deze functionarissen omvatten doorgaans het toezicht op de procedures om ervoor te zorgen dat het/de respectieve ministerie/instantie op passende wijze rekening houdt met kwesties in verband met de privacy en de burgerlijke vrijheden, en passende procedures heeft ingevoerd voor de behandeling van klachten van natuurlijke personen die van mening zijn dat er inbreuk is gemaakt op hun privacy of burgerlijke vrijheden (en in sommige gevallen kunnen ze zelf de bevoegdheid hebben om klachten te onderzoeken, zoals het Office of the Director of National Intelligence (ODNIZie sectie 3, (c), EO 14086.)). De hoofden van de inlichtingendiensten moeten ervoor zorgen dat de functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden over de middelen beschikken om hun mandaat te vervullen, toegang krijgen tot al het materiaal en personeel dat nodig is om hun taken uit te voeren, en geïnformeerd en geraadpleegd worden over voorgestelde beleidswijzigingen42 U.S.C. § 2000ee-1, (d).. De functionarissen voor de burgerlijke vrijheden en de privacy brengen periodiek verslag uit aan het Congres en de PCLOB, onder meer over het aantal en de aard van de klachten die het ministerie/de instantie heeft ontvangen en het gevolg dat aan die klachten is gegeven, de uitgevoerde controles en onderzoeken en de gevolgen van de door de functionaris verrichte activiteitenZie 42 U.S.C. § 2000ee-1, (f), (1) en (2). Uit het verslag van het Civil Liberties, Privacy and Transparency Office van de NSA voor de periode januari 2021 – juni 2021 blijkt bijvoorbeeld dat het 591 toetsingen heeft uitgevoerd naar de gevolgen voor de burgerlijke vrijheden en de privacy in verschillende contexten, bijvoorbeeld met betrekking tot verzamelactiviteiten, regelingen en besluiten inzake het delen van informatie, besluiten inzake het bewaren van gegevens enz., waarbij rekening werd gehouden met verschillende factoren, zoals de hoeveelheid en het soort informatie dat met de activiteit gepaard gaat, de betrokken natuurlijke personen, het doel en het verwachte gebruik van de gegevens, de bestaande waarborgen om mogelijke risico’s voor de privacy te beperken enz. (https://media.defense.gov/2022/Apr/11/2002974486/-1/-1/1/REPORT%207_CLPT%20JANUARY%20-%20JUNE%202021%20_FINAL.PDF). Evenzo bevatten de verslagen van het Office of Privacy and Civil Liberties van de CIA voor de periode januari – juni 2019 informatie over de toezichtsactiviteiten van het bureau, bijvoorbeeld een toetsing van de naleving van de richtsnoeren van de minister van Justitie in het kader van EO 12333 met betrekking tot het bewaren en verspreiden van informatie, de verstrekte richtsnoeren over de uitvoering van PPD-28 en vereisten om gegevensinbreuken vast te stellen en aan te pakken, en beoordelingen van het gebruik en de behandeling van persoonlijke informatie (https://www.cia.gov/static/9d762fbef6669c7e6d7f17e227fad82c/2019-Q1-Q2-CIA-OPCL-Semi-Annual-Report.pdf)..

165

Ten tweede heeft elk onderdeel van de inlichtingendiensten een onafhankelijke inspecteur-generaal, die onder andere belast is met het toezicht op buitenlandse inlichtingenactiviteiten. Binnen het ODNI is dat het Office of the Inspector General of the Intelligence Community (bureau van de inspecteur-generaal van de inlichtingendiensten), dat uitgebreide rechtsmacht heeft over alle inlichtingendiensten en bevoegd is een onderzoek in te stellen naar klachten of informatie betreffende beschuldigingen van onrechtmatig gedrag of misbruik van gezag, in verband met programma’s en activiteiten van het ODNI en/of de inlichtingendienstenDeze inspecteur-generaal is benoemd door de president, met bevestiging van de Senaat, en kan alleen door de president worden ontslagen.. Zoals het geval is voor rechtshandhavingsinstanties (zie overweging 109), zijn deze inspecteurs-generaal wettelijk onafhankelijkInspecteurs-generaal zijn vast benoemd en kunnen alleen worden ontslagen door de president, die het Congres schriftelijk op de hoogte moet brengen van de redenen voor een dergelijk ontslag. Dit houdt niet noodzakelijkerwijs in dat zij geheel vrij van instructies zijn. In sommige gevallen kan het hoofd van het ministerie de inspecteur-generaal verbieden om een audit of onderzoek te starten, uit te voeren of af te ronden als dat noodzakelijk wordt geacht om belangrijke nationale (veiligheids)belangen te vrijwaren. Het Congres moet echter op de hoogte worden gebracht van de uitoefening van die bevoegdheid en kan op grond daarvan de verantwoordelijkheid bij de betrokken directeur leggen. Zie bv. Inspector General Act of 1978, § 8 (voor het ministerie van Defensie); § 8E (voor het ministerie van Justitie), § 8G, (d), (2), (A) en (B) (voor de NSA); 50. U.S.C. § 403q, (b) (voor de CIA); Intelligence Authorization Act For Fiscal Year 2010, sectie 405(f) (voor de inlichtingendiensten). en zijn ze verantwoordelijk voor het uitvoeren van audits en onderzoeken met betrekking tot de door de betrokken dienst uitgevoerde programma’s en operaties ten behoeve van nationaal inlichtingenwerk, onder meer wat misbruik of schending van de wet betreftInspector General Act of 1978, zoals gewijzigd, Pub. L. 117-108 van 8 april 2022. Zo heeft de inspecteur-generaal van de NSA, zoals uiteengezet in zijn halfjaarlijkse verslagen aan het Congres over de periode van 1 april 2021 tot en met 31 maart 2022, toetsingen verricht van de behandeling van op grond van EO 12333 verzamelde informatie over Amerikaanse personen, het proces voor het zuiveren van SIGINT-gegevens, een door de NSA gebruikt geautomatiseerd instrument voor het specificeren van doelwitten, en de naleving van de documentatie- en doorzoekingsregels met betrekking tot het verzamelen op grond van sectie 702 FISA, en in dit verband verscheidene aanbevelingen gedaan (zie https://oig.nsa.gov/Portals/71/Reports/SAR/NSA%20OIG%20SAR%20-%20APR%202021%20-%20SEP%202021%20-%20Unclassified.pdf?ver=IwtrthntGdfEb-EKTOm3gg%3d%3d, blz. 5-8 en https://oig.nsa.gov/Portals/71/Images/NSAOIGMAR2022.pdf?ver=jbq2rCrJ00HJ9qDXGHqHLw%3d%3d&timestamp=1657810395907, blz. 10-13). Zie ook de recente audits en onderzoeken van de inspecteur-generaal van de inlichtingendiensten naar informatiebeveiliging en ongeoorloofde openbaarmaking van gerubriceerde nationale veiligheidsinformatie (https://www.dni.gov/files/ICIG/Documents/Publications/Semiannual Report/2021/ICIG_Semiannual_Report_April_2021_to_September_2021.pdf, blz. 8 en 11 en https://www.dni.gov/files/ICIG/Documents/News/ICIGNews/2022/Oct21_SAR/Oct 2021-Mar 2022 ICIG SAR_Unclass_FINAL.pdf, blz. 19-20).. Zij hebben toegang tot alle gegevens, verslagen, audits, controles, documenten, papieren, aanbevelingen en ander relevant materiaal, zo nodig door een dwangbevel, en kunnen getuigenverklaringen afnemenZie de Inspector General Act van 1978, § 6.. De inspecteurs-generaal verwijzen gevallen van vermoedelijke strafbare feiten voor vervolging door en doen aanbevelingen voor corrigerende maatregelen aan de hoofden van de dienstenZie de Inspector General Act van 1978, §§ 4 en 6-5.. Hoewel hun aanbevelingen niet bindend zijn, worden hun verslagen, met inbegrip van de follow-up (of het ontbreken daarvan)Wat betreft de follow-up die wordt gegeven aan verslagen en aanbevelingen van inspecteurs-generaal, zie bv. de reactie op een verslag van de inspecteur-generaal van het ministerie van Justitie waarin werd vastgesteld dat de FBI niet voldoende transparant was met de FISC in aanvragen van 2014 tot 2019, hetgeen leidde tot hervormingen om de naleving, het toezicht en de verantwoordingsplicht bij de FBI te verbeteren (zo gaf de directeur van de FBI opdracht tot meer dan 40 corrigerende maatregelen, waaronder 12 specifiek voor het FISA-proces met betrekking tot documentatie, toezicht, het bijhouden van dossiers, opleiding en audits) (zie https://www.justice.gov/opa/pr/department-justice-and-federal-bureau-investigation-announce-critical-reforms-enhance en https://oig.justice.gov/reports/2019/o20012.pdf). Zie bijvoorbeeld ook de audit van de inspecteur-generaal van het ministerie van Justitie over de rol en de verantwoordelijkheden van het Office of the General Counsel (bureau voor juridisch advies) van de FBI bij het toezicht op de naleving van de toepasselijke wetten, beleidsmaatregelen en procedures in verband met de nationale veiligheidsactiviteiten van de FBI en bijlage 2, die een brief van de FBI bevat waarin alle aanbevelingen worden aanvaard. In dit verband geeft bijlage 3 een overzicht van de vervolgmaatregelen en informatie die de inspecteur-generaal van de FBI verlangde om zijn aanbevelingen te kunnen afsluiten (https://oig.justice.gov/sites/default/files/reports/22-116.pdf). in het algemeen openbaar gemaakt en toegezonden aan het Congres, dat op basis daarvan zijn eigen toezichtfunctie kan uitoefenen (zie overwegingen 168-169)Zie de Inspector General Act van 1978, § 4(5) en § 5..

166

Ten slotte houdt de Intelligence Oversight Board (toezichtsraad inzake inlichtingen, hierna IOB), die is opgericht binnen de President’s Intelligence Advisory Board (adviesraad van de president inzake inlichtingen, hierna PIAB), toezicht op de naleving van de grondwet en alle geldende regels door de Amerikaanse inlichtingendienstenZie EO 13462.. De PIAB is een adviesorgaan binnen het Executive Office van de president dat bestaat uit 16 door de president benoemde leden van buiten de Amerikaanse overheid. De IOB bestaat uit ten hoogste vijf leden die door de president worden aangewezen uit de leden van de PIAB. Volgens EO 12333Sectie 1.6, (c), EO 12333. zijn de hoofden van alle inlichtingendiensten verplicht bij de IOB melding te maken van elke inlichtingenactiviteit waarbij er reden is om aan te nemen dat deze onwettig is of in strijd met een Executive Order of een Presidential Directive. Om ervoor te zorgen dat de IOB toegang heeft tot de informatie die hij nodig heeft om zijn functies uit te oefenen, draagt Executive Order 13462 de Director of National Intelligence en de hoofden van de inlichtingendiensten op alle informatie en bijstand te verstrekken die de IOB nodig acht om zijn functies uit te oefenen, voor zover de wet dat toestaatSectie 8, (a), EO 13462.. De IOB moet op zijn beurt de president informeren over inlichtingenactiviteiten die naar zijn mening in strijd zijn met de Amerikaanse wetgeving (met inbegrip van Executive Orders) en die niet adequaat worden aangepakt door de minister van Justitie, de Director of National Intelligence of het hoofd van een inlichtingendienstSectie 6, (b), EO 13462.. Bovendien moet de IOB de minister van Justitie informeren over mogelijke schendingen van het strafrecht.

167

Ten vierde staan de inlichtingendiensten onder toezicht van de PCLOB. Volgens het oprichtingsstatuut is de PCLOB belast met verantwoordelijkheden op het gebied van terrorismebestrijding en de uitvoering daarvan, met het oog op de bescherming van de privacy en de burgerlijke vrijheden. Voor haar controle van het optreden van de inlichtingendiensten heeft deze instantie toegang tot alle relevante gegevens, verslagen, audits, controles, documenten, papieren en aanbevelingen van de diensten, inclusief gerubriceerde informatie, en kan zij gesprekken voeren en getuigen oproepen42 U.S.C. § 2000ee, (g).. Zij ontvangt de verslagen van de functionarissen voor de burgerlijke vrijheden en de privacy van verschillende federale ministeries/instantiesZie 42 U.S.C. § 2000ee-1, (f), (1), (A), (iii). Hiertoe behoren ten minste het ministerie van Justitie, het ministerie van Defensie, het ministerie van Binnenlandse Veiligheid, de Director of National Intelligence en de CIA, plus eventuele andere ministeries, diensten of onderdelen van de uitvoerende macht waarvoor de Privacy and Civil Liberties Oversight Board verslaggeving passend acht., kan aanbevelingen doen aan de overheid en de inlichtingendiensten en brengt regelmatig verslag uit aan de Committees (commissies) van het Congres en de president42 U.S.C. § 2000ee (e).. Verslagen van de PCLOB, ook die aan het Congres, moeten zoveel mogelijk openbaar worden gemaakt42 U.S.C. § 2000ee, (f).. De PCLOB heeft verscheidene toezicht- en follow-upverslagen uitgebracht, waaronder een analyse van de programma’s die op basis van sectie 702 FISA worden uitgevoerd en de bescherming van de privacy in deze context, de uitvoering van PPD-28 en EO 12333Beschikbaar op https://www.pclob.gov/Oversight. De PCLOB is ook belast met het uitvoeren van specifieke toezichtfuncties met betrekking tot de uitvoering van EO 14086, met name door na te gaan of de procedures van de instanties in overeenstemming zijn met het EO (zie overweging 126) en door de werking van het verhaalmechanisme te evalueren (zie overweging 194).

168

Ten vijfde hebben specifieke commissies (Committees) in het Amerikaanse Congres (met name de Intelligence and Judiciary Committees (Commissies inlichtingen en Commissies juridische zaken) van het Huis van Afgevaardigden en de Senaat), naast deze toezichtsmechanismen binnen de uitvoerende macht, verantwoordelijkheden voor het toezicht op alle buitenlandse inlichtingenactiviteiten van de Verenigde Staten. De leden van deze commissies hebben toegang tot gerubriceerde informatie en inlichtingenmethoden en -programma’s50 U.S.C. § 3091.. De commissies oefenen hun toezichtfuncties op verschillende manieren uit, met name via hoorzittingen, onderzoeken, evaluaties en verslagenZo organiseren de commissies thematische hoorzittingen (zie bijvoorbeeld een recente hoorzitting van de House Judiciary Committee over digital dragnets, https://judiciary.house.gov/calendar/eventsingle.aspx?EventID=4983, en een hoorzitting van de House Intelligence Committee over het gebruik van AI door de inlichtingendiensten, https://docs.house.gov/Committee/Calendar/ByEvent.aspx?EventID=114263) alsook regelmatige toezichtshoorzittingen, bijvoorbeeld van de nationale veiligheidsdivisie van de FBI en het ministerie van Justitie, zie https://www.judiciary.senate.gov/meetings/08/04/2022/oversight-of-the-federal-bureau-of-investigation; https://judiciary.house.gov/calendar/eventsingle.aspx?EventID=4966 en https://judiciary.house.gov/calendar/eventsingle.aspx?EventID=4899. Zie als voorbeeld van een onderzoek het onderzoek van de Senate Intelligence Committee naar Russische inmenging in de Amerikaanse verkiezingen van 2016, zie https://www.intelligence.senate.gov/publications/report-select-committee-intelligence-united-states-senate-russian-active-measures. Zie qua rapportage bijvoorbeeld het overzicht van de (toezichts)activiteiten van de commissie in het verslag van de Senate Intelligence Committee over de periode 4 januari 2019 – 3 januari 2021 aan de Senaat, https://www.intelligence.senate.gov/publications/report-select-committee-intelligence-united-states-senate-covering-period-january-4.

169

De commissies van het Congres ontvangen regelmatig verslagen over inlichtingenactiviteiten, onder meer van de minister van Justitie, de Director of National Intelligence, de inlichtingendiensten en andere toezichthoudende instanties (bv. inspecteurs-generaal), zie de overwegingen 164-165. De National Security Act bepaalt met name dat de president ervoor moet zorgen dat de Intelligence Committees van het Congres ten volle en actueel op de hoogte worden gehouden van de inlichtingenactiviteiten van de Verenigde Staten, met inbegrip van alle belangrijke verwachte inlichtingenactiviteiten in de zin van dit subhoofdstukZie 50 U.S.C. § 3091, (a), (1). Deze bepaling bevat de algemene vereisten met betrekking tot het toezicht van het Congres op het gebied van de nationale veiligheid.. Bovendien zorgt de president ervoor dat alle illegale inlichtingenactiviteiten onmiddellijk aan de Intelligence Committees van het Congres worden gemeld, evenals de corrigerende maatregelen die zijn genomen of worden gepland in verband met deze illegale activiteitenZie 50 U.S.C. § 3091, (b)..

170

Bovendien vloeien uit specifieke wetten aanvullende rapportageverplichtingen voort. In het bijzonder schrijft de FISA voor dat de minister van Justitie de Intelligence and Judiciary Committees (Commissies inlichtingen en Commissies juridische zaken) van het Huis van Afgevaardigden en de Senaat ten volle moet informeren over de activiteiten van de overheid in het kader van bepaalde secties van de FISAZie 50 U.S.C. §§ 1808, 1846, 1862, 1871 en 1881f.. De FISA schrijft ook voor dat de overheid de commissies van het Congres moet voorzien van afschriften van alle beslissingen, bevelen of adviezen van de FISC of de FISCR die een essentiële uitlegging of interpretatie bevatten van bepalingen van de FISA. Met betrekking tot surveillance op grond van sectie 702 FISA wordt het parlementaire toezicht uitgeoefend door middel van wettelijk verplichte verslagen aan de Intelligence and Judiciary Committees en frequente briefings en hoorzittingen. Die verslagen omvatten een halfjaarlijks verslag van de minister van Justitie waarin de toepassing van sectie 702 FISA wordt beschreven, met bewijsstukken waaronder met name de nalevingsverslagen van het ministerie van Justitie en het ODNI en een beschrijving van eventuele gevallen van niet-nalevingZie 50 U.S.C. § 1881f., en een afzonderlijke halfjaarlijkse beoordeling van de minister van Justitie en de Director of National Intelligence waarin de naleving van de procedures om het doelwit te specificeren en de minimaliseringsprocedures wordt gedocumenteerdZie 50 U.S.C. § 1881a, (l), (1)..

171

Overeenkomstig de FISA moet de Amerikaanse overheid bovendien elk jaar aan het Congres (en het publiek) onder andere het aantal gevraagde en ontvangen FISA-bevelen bekendmaken, evenals ramingen van het aantal Amerikanen en niet-Amerikanen die het doelwit van surveillance zijn50 U.S.C. § 1873(b). Bovendien voert de Director of National Intelligence overeenkomstig sectie 402 in overleg met de minister van Justitie een beoordeling uit inzake de derubricering van alle door de Foreign Intelligence Surveillance Court of de Foreign Intelligence Surveillance Court of Review (zoals gedefinieerd in sectie 601(e)) uitgevaardigde beslissingen, bevelen en adviezen die een essentiële uitlegging of interpretatie van een wettelijke bepaling bevatten, inclusief elke nieuwe of essentiële uitlegging of interpretatie van het begrip specifieke selectieterm, en maakt deze beslissingen, bevelen en adviezen overeenkomstig die beoordeling voor zover praktisch mogelijk voor het publiek toegankelijk.. De USA Freedom Act vereist ook aanvullende openbare verslaggeving over het aantal afgegeven national security letters, opnieuw zowel met betrekking tot Amerikanen als niet-Amerikanen (en biedt de ontvangers van FISA-bevelen en certificeringen, alsook van verzoeken op basis van national security letters, tegelijkertijd de mogelijkheid om onder bepaalde voorwaarden transparantieverslagen op te stellen)50 U.S.C. §§ 1873, (b), (7) en 1874..

172

Meer in het algemeen ondernemen de Amerikaanse inlichtingendiensten verschillende inspanningen om transparantie te verschaffen over hun (buitenlandse) inlichtingenactiviteiten. Zo heeft het ODNI in 2015 beginselen voor transparantie van inlichtingen en een uitvoeringsplan voor transparantie aangenomen en elke inlichtingendienst opgedragen een functionaris voor transparantie van inlichtingen aan te wijzen om transparantie te bevorderen en initiatieven voor transparantie te leidenhttps://www.dni.gov/index.php/ic-legal-reference-book/the-principles-of-intelligence-transparency-for-the-ic. Als onderdeel van deze inspanningen hebben de inlichtingendiensten delen van beleid, procedures, toezichtsverslagen, verslagen over activiteiten in het kader van sectie 702 FISA en EO 12333, besluiten van de FISC en ander materiaal gederubriceerd en blijven zij dit doen, onder meer op een speciale webpagina IC on the Record, beheerd door het ODNIZie IC on the Record, beschikbaar op https://icontherecord.tumblr.com/.

173

Ten slotte is het verzamelen van persoonsgegevens uit hoofde van sectie 702 FISA, naast het toezicht door de in de overwegingen 162 tot en met 168 genoemde toezichthoudende instanties, onderworpen aan het toezicht van de FISCIn het verleden concludeerde de FISC dat het voor de rechtbank duidelijk is dat de uitvoerende instanties, evenals [het ODNI] en [de National Security Division van het ministerie van Justitie], aanzienlijke middelen besteden aan hun verantwoordelijkheden inzake naleving en toezicht op grond van sectie 702. Als algemene regel geldt dat gevallen van niet-naleving onmiddellijk worden vastgesteld en dat passende corrigerende maatregelen worden genomen, waaronder het wissen van informatie die ten onrechte is verkregen of waarvoor anderszins krachtens de toepasselijke procedures vernietigingsvoorschriften gelden. FISA Court, Memorandum Opinion and Order [titel gerubriceerd] (2014), beschikbaar op https://www.dni.gov/files/documents/0928/FISC%20Memorandum%20Opinion%20and%20Order%2026%20August%202014.pdf. Krachtens regel 13 van het reglement van orde van de FISC moeten de compliance officers van de Amerikaanse inlichtingendiensten alle schendingen van de procedures om het doelwit te specificeren, minimaliseringsprocedures en procedures voor het doorzoeken uit hoofde van sectie 702 FISA melden aan het ministerie van Justitie en het ODNI, die ze op hun beurt melden aan de FISC. Bovendien dienen het ministerie van Justitie en het ODNI halfjaarlijkse gezamenlijke verslagen over het toezicht in bij de FISC, waarin trends in de naleving van de doelstellingen worden vastgesteld; statistische gegevens worden verstrekt; categorieën nalevingsincidenten worden beschreven; in detail wordt beschreven waarom bepaalde incidenten in verband met de naleving van het specificeren van doelwitten hebben plaatsgevonden en wordt aangegeven welke maatregelen de inlichtingendiensten hebben genomen om herhaling te voorkomenZie bv. FISA 702 Compliance Report [FISA 702-nalevingsverslag] van het ministerie van Justitie/ODNI aan de FISC voor de periode juni 2018 – november 2018, blz. 21-65..

174

Indien nodig (bv. indien schendingen van de procedures voor het specificeren van doelwitten worden vastgesteld), kan de FISC de betrokken inlichtingendienst gelasten corrigerende maatregelen te nemen50 U.S.C. § 1803, (h). Zie ook PCLOB, Section 702 Report (Verslag over sectie 702), blz. 76. Zie voorts het Memorandum Opinion and Order van de FISC van 3 oktober 2011 als voorbeeld van een deficiency order waarin de overheid werd gelast de vastgestelde tekortkomingen binnen 30 dagen te verhelpen. Beschikbaar op https://www.dni.gov/files/documents/0716/October-2011-Bates-Opinion-and Order-20140716.pdf. Zie Walton-brief, sectie 4, blz. 10-11. Zie ook het advies van de FISC van 18 oktober 2018, beschikbaar op https://www.intelligence.gov/assets/documents/702%20Documents/declassified/2018_Cert_FISC_Opin_18Oct18.pdf, zoals bevestigd door de Foreign Intelligence Court of Review in zijn advies van 12 juli 2019, beschikbaar op https://www.intelligence.gov/assets/documents/702%20Documents/declassified/2018_Cert_FISCR_Opinion_12Jul19.pdf, waarin de FISC de overheid onder meer gelastte te voldoen aan bepaalde meldings-, documentatie- en rapportageverplichtingen jegens de FISC.. Hierbij kan het gaan om individuele en structurele maatregelen, zoals het beëindigen van de gegevensverwerving en het wissen van onrechtmatig verkregen gegevens, tot een verandering in de praktijk van het verzamelen, maar ook richtsnoeren voor en opleiding van personeelZie bv. het Memorandum Opinion and Order van de FISC, blz. 76 (6 december 2019) (goedgekeurd voor openbare bekendmaking op 4 september 2020), waarin de FISC de overheid opdroeg uiterlijk 28 februari 2020 een schriftelijk verslag in te dienen over de stappen die de overheid ondernam ter verbetering van de processen voor het identificeren en verwijderen van verslagen die zijn afgeleid van FISA 702-informatie en die om nalevingsredenen zijn teruggeroepen, alsmede over andere aangelegenheden. Zie ook bijlage VII.. Bovendien bekijkt de FISC bij zijn jaarlijkse toetsing van de certificeringen uit hoofde van sectie 702 naar de gevallen van niet-naleving om te bepalen of de ingediende certificeringen voldoen aan de vereisten van de FISA. Evenzo kan de FISC, indien hij van oordeel is dat de certificeringen van de overheid ontoereikend waren, onder meer wegens bepaalde gevallen van niet-naleving, een zogenaamd deficiency order (nalatigheidsbevel) uitvaardigen waarin de overheid wordt gelast de schending binnen 30 dagen te verhelpen of waarin de overheid wordt gelast de uitvoering van de certificering uit hoofde van sectie 702 te staken of er niet mee te beginnen. Ten slotte beoordeelt de FISC trends die hij waarneemt in nalevingskwesties en kan hij wijzigingen in procedures of aanvullend toezicht en rapportage verlangen om nalevingstrends aan te pakkenZie bijlage VII..

175

Zoals in deze sectie nader wordt toegelicht, biedt een aantal rechtsmiddelen in de Verenigde Staten betrokkenen uit de Unie de mogelijkheid een rechtszaak aan te spannen voor een onafhankelijk en onpartijdig gerecht met bindende bevoegdheden. Samen stellen zij natuurlijke personen in staat toegang te krijgen tot hun persoonsgegevens, de rechtmatigheid van de toegang van de overheid tot hun gegevens te laten toetsen en, indien een schending wordt vastgesteld, die schending ongedaan te laten maken, onder meer door rectificatie of wissing van hun persoonsgegevens.

176

Ten eerste wordt bij EO 14086, aangevuld met de AG Regulation tot oprichting van de Data Protection Review Court, een specifiek verhaalmechanisme ingesteld om klachten van natuurlijke personen over Amerikaanse SIGINT-activiteiten te behandelen en op te lossen. Elke natuurlijke persoon in de EU heeft het recht bij het verhaalmechanisme een klacht in te dienen over een vermeende schending van de Amerikaanse wetgeving inzake SIGINT-activiteiten (bv. EO 14086, sectie 702 FISA, EO 12333) die zijn belangen inzake privacy en burgerlijke vrijheden schaadtZie sectie 4, (k), (iv), EO 14086, die bepaalt dat een klacht bij het verhaalmechanisme moet worden ingediend door een klager die namens zichzelf optreedt (d.w.z. niet als vertegenwoordiger van een regering, niet-gouvernementele of intergouvernementele organisatie). Het begrip benadeeld zijn vereist niet dat de klager aan een bepaalde drempel moet voldoen om toegang te krijgen tot het verhaalmechanisme (zie hierover overweging 178). Het verduidelijkt wel dat de CLPO van het ODNI en de DPRC bevoegd zijn om inbreuken op het Amerikaanse recht in verband met SIGINT-activiteiten die de individuele privacy van een klager en diens burgerlijke vrijheden benadelen te verhelpen. Inbreuken op voorschriften uit hoofde van toepasselijk Amerikaans recht die niet bedoeld zijn om natuurlijke personen te beschermen (bv. budgettaire voorschriften), zouden daarentegen niet onder de rechtsbevoegdheid van de CLPO van het ODNI en de DPRC vallen.. Dit verhaalmechanisme staat open voor personen uit landen of regionale organisaties voor economische integratie die door de minister van Justitie van de VS zijn aangewezen als in aanmerking komende statenSectie 3, (f), EO 14086.. Op 30 juni 2023 zijn de Europese Unie en de drie landen van de Europese Vrijhandelsassociatie die samen de Europese Economische Ruimte vormen door de minister van Justitie overeenkomstig sectie 3,(f), van de EO 14086 aangewezen als in aanmerking komende statenhttps://www.justice.gov/opcl/executive-order-14086.. Deze aanwijzing doet geen afbreuk aan artikel 4, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie.

177

Een betrokkene uit de Unie die een dergelijke klacht wil indienen, moet deze indienen bij een toezichthoudende autoriteit in een EU-lidstaat die bevoegd is voor het toezicht op de verwerking van persoonsgegevens door overheidsdiensten (een gegevensbeschermingsautoriteit)Sectie 4, (d), (v), EO 14086.. Dit zorgt voor een gemakkelijke toegang tot het verhaalmechanisme doordat personen zich kunnen wenden tot een instantie dicht bij huis en waarmee zij in hun eigen taal kunnen communiceren. Na verificatie van de in overweging 178 bedoelde vereisten voor de indiening van een klacht zal de bevoegde gegevensbeschermingsautoriteit de klacht via het secretariaat van het Europees Comité voor gegevensbescherming doorsturen naar het verhaalmechanisme

178

Voor het indienen van een klacht bij het verhaalmechanisme gelden lage ontvankelijkheidsvereisten, aangezien natuurlijke personen niet hoeven aan te tonen dat hun gegevens daadwerkelijk het voorwerp zijn geweest van Amerikaanse SIGINT-activiteitenZie sectie 4(k)(i)-(iv) EO 14086.. Om het verhaalmechanisme in staat te stellen een toetsing uit te voeren, moet tegelijkertijd bepaalde basisinformatie worden verstrekt, bijvoorbeeld over de persoonsgegevens waarvan redelijkerwijs mag worden aangenomen dat zij naar de VS zijn doorgegeven en de wijze waarop dat is gebeurd; de identiteit van de entiteiten van de Amerikaanse overheid die vermoedelijk bij de vermeende schending betrokken zijn (indien bekend); de grondslag voor de bewering dat een schending van het Amerikaanse recht heeft plaatsgevonden (hoewel ook hier niet hoeft te worden aangetoond dat de persoonsgegevens daadwerkelijk door de Amerikaanse inlichtingendiensten zijn verzameld) en de aard van het gevorderde redres.

179

Het initiële onderzoek van klachten bij dit verhaalmechanisme wordt uitgevoerd door de CLPO van het ODNI, wiens bestaande wettelijke rol en bevoegdheden zijn uitgebreid voor die specifieke acties die worden ondernomen overeenkomstig EO 14086Sectie 3, (c), (iv), EO 14086. Zie ook National Security Act 1947, 50 U.S.C. §403-3d, sectie 103D, betreffende de rol van de CLPO binnen het ODNI.. Binnen de inlichtingendiensten is de CLPO er onder meer verantwoordelijk voor dat de bescherming van de burgerlijke vrijheden en de privacy op passende wijze wordt opgenomen in het beleid en de procedures van het ODNI en de inlichtingendiensten; ziet hij toe op de naleving door het ODNI van de toepasselijke voorschriften inzake burgerlijke vrijheden en privacy; en voert hij privacy-effectbeoordelingen uit50 U.S.C § 3029 (b).. De CLPO van het ODNI kan alleen door de Director of National Intelligence worden ontslagen om gegronde redenen, d.w.z. in geval van wangedrag, ambtsmisdrijf, inbreuk op de veiligheid, plichtsverzuim of onbekwaamheidSectie 3, (c), (iv), EO 14086..

180

Bij het uitvoeren van zijn beoordeling heeft de CLPO van het ODNI toegang tot de informatie voor zijn beoordeling en kan hij rekenen op de gedwongen bijstand van functionarissen voor privacy en burgerlijke vrijheden binnen de verschillende inlichtingendienstenSectie 3, (c), (iii), EO 14086.. Het is de inlichtingendiensten verboden de beoordelingen van de CLPO van het ODNI te belemmeren of op ongepaste wijze te beïnvloeden. Dit geldt ook voor de Director of National Intelligence, die zich niet met de evaluatie mag bemoeienSectie 3, (c), (iv), EO 14086.. Bij de beoordeling van een klacht moet de CLPO van het ODNI de wet onpartijdig toepassen, met inachtneming van zowel de nationale veiligheidsbelangen bij SIGINT-activiteiten als de bescherming van de privacySectie 3, (c), (i), (B), (i) en (iii), EO 14086..

181

Als onderdeel van zijn onderzoek bepaalt de CLPO van het ODNI of er sprake is van een schending van de toepasselijke Amerikaanse wetgeving en, indien dat het geval is, beslist hij over passende herstelmaatregelenSectie 3, (c), (i), EO 14086.. Dit laatste betreft maatregelen die een vastgestelde schending volledig ongedaan maken, zoals beëindiging van de onrechtmatige verkrijging van gegevens, wissing van onrechtmatig verzamelde gegevens, wissing van de resultaten van onrechtmatig verrichte bevragingen van overigens rechtmatig verzamelde gegevens, beperking van de toegang tot rechtmatig verzamelde gegevens tot naar behoren opgeleid personeel, of het terugroepen van inlichtingenrapporten die gegevens bevatten die zonder rechtmatige toestemming zijn verkregen of die onrechtmatig zijn verspreidSectie 4, (a), EO 14086.. Beslissingen van de CLPO van het ODNI over individuele klachten (inclusief over de herstelmaatregelen) zijn bindend voor de betrokken inlichtingendienstenSectie 3, (c), (d), EO 14086..

182

De CLPO van het ODNI moet de documentatie van zijn onderzoek bijhouden en een gerubriceerd besluit opstellen waarin de grondslag voor zijn feitelijke bevindingen wordt toegelicht, alsmede de vaststelling of er sprake is van een onder EO 14086 vallende schending en de vaststelling van passende herstelmaatregelenSectie 3, (c), (i), (F)-(G), EO 14086.. Indien uit het onderzoek van de CLPO van het ODNI een schending blijkt van een autoriteit waarop de FISC toezicht houdt, moet de CLPO ook een gerubriceerd verslag indienen bij de adjunct-minister van Justitie voor nationale veiligheid (Assistant Attorney General for National Security), die op zijn beurt verplicht is de niet-naleving te melden aan de FISC, die verdere handhavingsmaatregelen kan nemen (overeenkomstig de in de overwegingen 173-174 beschreven procedure)Zie ook sectie 3, (c), (i), (D), EO 14086..

183

Zodra het onderzoek is afgerond, stelt de CLPO van het ODNI de klager er via de nationale autoriteit van in kennis dat het onderzoek geen onder EO 14086 vallende schendingen aan het licht heeft gebracht of dat de CLPO van het ODNI een besluit heeft genomen dat passende herstelmaatregelen vereistSectie 3, (c), (i), (E), (1), EO 14086.. Hierdoor kan de vertrouwelijkheid van activiteiten ter bescherming van de nationale veiligheid worden beschermd, terwijl de betrokkenen een besluit krijgen dat bevestigt dat hun klacht naar behoren is onderzocht en beoordeeld. Dit besluit kan bovendien door de natuurlijke persoon worden aangevochten. Daartoe zal hij worden geïnformeerd over de mogelijkheid om bij de DPRC in beroep te gaan tegen de vaststellingen van de CLPO (zie de overwegingen 184 en verder) en dat, ingeval de zaak bij de rechtbank aanhangig zou worden gemaakt, een bijzondere jurist (special advocate) zal worden gekozen om de belangen van de klager te behartigenSectie 3, (c), (i), (E), (2)-(3), EO 14086..

184

Elke klager en elk onderdeel van de inlichtingendiensten kan de beslissing van de CLPO van het ODNI laten toetsen door de Data Protection Review Court (DPRC). Dergelijke verzoeken om toetsing moeten worden ingediend binnen 60 dagen na ontvangst van de kennisgeving van de CLPO van het ODNI dat zijn toetsing is voltooid en moeten alle informatie bevatten die de betrokkene aan de DPRC wenst te verstrekken (bv. argumenten inzake rechtsvragen of de toepassing van het recht op de feiten van de zaak)Sectie 201.6, (a)-(b), AG Regulation.. De betrokkenen in de Unie kunnen hun aanvraag opnieuw via de bevoegde gegevensbeschermingsautoriteit (zie overweging 177).

185

De DPRC is een onafhankelijke rechterlijke instantie die door de minister van Justitie is ingesteld op grond van EO 14086Sectie 3, (d), (i) en de AG Regulation. Het Hooggerechtshof van de Verenigde Staten heeft de mogelijkheid voor de minister van Justitie erkend om onafhankelijke organen met beslissingsbevoegdheid op te richten, ook om individuele zaken te berechten, zie met name United States ex rel. Accardi/Shaughnessy, 347 U.S. 260 (1954) en United States/Nixon, 418 U.S. 683, 695 (1974). Op de naleving van de verschillende voorschriften van EO 14086, bv. de criteria en procedure voor de aanstelling en het ontslag van rechters van de DPRC, wordt met name toegezien door de inspecteur-generaal van het ministerie van Justitie (zie ook overweging 109 over de wettelijke bevoegdheid van inspecteurs-generaal).. Hij bestaat uit ten minste zes rechters, die door de minister van Justitie in overleg met de PCLOB, de minister van Handel en de Director of National Intelligence worden benoemd voor hernieuwbare termijnen van vier jaarSectie 3, (d), (i), (A), EO 14086 en sectie 201.3, (a), AG Regulation.. De benoeming van rechters door de minister van Justitie is gebaseerd op de criteria die de uitvoerende macht hanteert bij de beoordeling van kandidaten voor de federale rechterlijke macht, waarbij belang wordt gehecht aan eerdere justitiële ervaringSectie 201.3, (b), AG Regulation.. Bovendien moeten de rechters beoefenaars van juridische beroepen zijn (d.w.z. actieve leden met een goede reputatie bij de balie en naar behoren gemachtigd voor de advocatuur) en passende ervaring hebben op het gebied van privacy en nationale veiligheidswetgeving. De minister van Justitie moet ernaar streven dat ten minste de helft van de rechters op enig moment eerdere justitiële ervaring heeft en alle rechters moeten over een veiligheidsmachtiging beschikken om toegang te kunnen krijgen tot gerubriceerde nationale veiligheidsinformatieSectie 3, (d), (i), (B), EO 14086..

186

Alleen personen die voldoen aan de in overweging 185 genoemde kwalificaties en die op het tijdstip van hun benoeming of in de twee voorafgaande jaren geen werknemer van de uitvoerende macht zijn, kunnen tot lid van de DPRC worden benoemd. Evenzo mogen de rechters tijdens hun ambtstermijn bij de DPRC geen officiële taken of banen binnen de Amerikaanse regering hebben (anders dan als rechter bij de DPRC)Sectie 3, (d), (i), (A), EO 14086 en sectie 201.3, (a) en (c), AG Regulation. In het DPRC benoemde personen mogen deelnemen aan buitengerechtelijke activiteiten, waaronder zakelijke en financiële activiteiten, fondsenwerving zonder winstoogmerk en fiduciaire activiteiten, alsmede de advocatuur, mits deze activiteiten de onpartijdige uitvoering van hun ambt of de doeltreffendheid of onafhankelijkheid van de DPRC niet in de weg staan (sectie 201.7, (c), AG Regulation)..

187

De onafhankelijkheid van het berechtingsproces wordt bereikt door een aantal garanties. Met name is het de uitvoerende macht (de minister van Justitie en de inlichtingendiensten) verboden zich te mengen in de evaluatie van de DPRC of deze op ongepaste wijze te beïnvloedenSectie 3, (d), (iii)-(iv), EO 14086 en sectie 201.7, (d), AG Regulation.. De DPRC zelf moet onpartijdig uitspraak doen in zakenSectie 3, (d), (i), (D), EO 14086 en sectie 201.9, AG Regulation. en werkt volgens zijn eigen reglement van orde (aangenomen bij meerderheid van stemmen). Bovendien kunnen rechters van de DPRC uitsluitend om gegronde redenen (d.w.z. wangedrag, ambtsmisdrijf, inbreuk op de veiligheid, plichtsverzuim of onbekwaamheid) en uitsluitend door de minister van Justitie worden ontslagen, nadat naar behoren rekening is gehouden met de normen voor federale rechters die zijn neergelegd in de Rules for Judicial-Conduct and Judicial-Disability Proceedings (regels voor het gedrag van rechters en voor procedures inzake onbekwaamheid van rechters)Sectie 3, (d), (iv), EO 14086 en sectie 201.7, (d), AG Regulation. Zie ook Bumap/United States, 252 U.S. 512, 515 (1920), waarin het reeds lang gehuldigde beginsel in het Amerikaanse recht wordt bevestigd dat de bevoegdheid tot ontslag voortvloeit uit de bevoegdheid tot aanstelling (waarop ook werd gewezen door het Office of Legal Counsel van het ministerie van Justitie in The Constitutional Separation of Powers Between the President and Congress, 20 Op. O.L.C. 124, 166 (1996))..

188

Verzoeken bij de DPRC worden beoordeeld door panels van drie rechters, waaronder een voorzittende rechter, die moeten handelen in overeenstemming met de gedragscode voor Amerikaanse rechtersSectie 3, (d), (i), (B), EO 14086 en sectie 201.7, (a)-(c), AG Regulation. Het Office of Privacy and Civil Liberties van het ministerie van Justitie (OPCL), dat verantwoordelijk is voor de administratieve ondersteuning van de DPRC en de bijzondere juristen (zie sectie 201.5, AG Regulation), selecteert bij toerbeurt een driekoppig panel, waarbij ervoor wordt gezorgd dat elk panel ten minste één rechter bevat met eerdere justitiële ervaring (indien geen van de rechters in het panel dergelijke ervaring heeft, is de voorzittende rechter de rechter die het eerst door het OPCL is geselecteerd).. Elk panel wordt bijgestaan door een bijzondere jurist (special advocate)Sectie 201.4, AG Regulation. Ten minste twee bijzondere juristen worden door de minister van Justitie, in overleg met de minister van Handel, de Director of National intelligence en de PCLOB, benoemd voor een termijn van twee jaar die kan worden verlengd. De bijzondere juristen moeten passende ervaring hebben op het gebied van privacywetgeving en wetgeving inzake de nationale veiligheid, ervaren advocaten zijn, actief lid zijn van de balie en een vergunning hebben voor de advocatuur. Bovendien mogen zij op het tijdstip van hun eerste benoeming de voorafgaande twee jaar geen werknemer van de uitvoerende macht zijn geweest. Voor elke beoordeling van een verzoek selecteert de voorzittende rechter een bijzondere jurist om het panel bij te staan, zie sectie 201.8, (a), AG Regulation., die toegang heeft tot alle informatie betreffende de zaak, met inbegrip van gerubriceerde informatieSectie 201.8, (c) en sectie 201.11, AG Regulation.. De rol van de bijzondere jurist bestaat erin ervoor te zorgen dat de belangen van de klager worden behartigd en dat het panel van de DPRC goed wordt geïnformeerd over alle relevante juridische en feitelijke kwestiesSectie 3, (d), (i), (C), EO 14086 en sectie 201.8, (e), AG Regulation. De bijzondere jurist treedt niet op als vertegenwoordiger van of heeft geen advocaat-cliëntverhouding met de klager.. Om zijn standpunt ten aanzien van een door een persoon bij de DPRC ingediend verzoek om toetsing nader toe te lichten, kan de bijzondere jurist informatie inwinnen bij de klager door middel van schriftelijke vragenZie sectie 201.8, (d), (e), AG Regulation. Dergelijke vragen worden eerst door het OPCL, in overleg met het betrokken onderdeel van de inlichtingendiensten, bestudeerd om gerubriceerde of geprivilegieerde of beschermde informatie te identificeren en uit te sluiten, alvorens ze aan de klager wordt toegezonden. Aanvullende informatie die de bijzondere jurist in antwoord op dergelijke vragen ontvangt, wordt opgenomen in de stukken van de bijzondere jurist die aan de DPRC worden gericht..

189

De DPRC toetst de vaststellingen van de CLPO van het ODNI (zowel of een schending van het toepasselijke Amerikaanse recht heeft plaatsgevonden als wat betreft de passende corrigerende maatregelen) ten minste op basis van het verslag van het onderzoek van de CLPO van het ODNI, alsook op basis van informatie en opmerkingen van de klager, de bijzondere jurist of een inlichtingendienstSectie 3, (d), (i), (D), EO 14086.. Een DPRC-panel heeft toegang tot alle informatie die nodig is om een toetsing uit te voeren, die het kan verkrijgen via de CLPO van het ODNI (het panel kan de CLPO bijvoorbeeld verzoeken zijn dossier aan te vullen met aanvullende informatie of feitelijke bevindingen indien dat nodig is om de toetsing uit te voeren)Sectie 3, (d), (iii), EO 14086 en sectie 201.9, (b), AG Regulation..

190

De DPRC kan aan het eind van zijn onderzoek 1) besluiten dat er geen aanwijzingen zijn dat er met betrekking tot de persoonsgegevens van de klager SIGINT-activiteiten hebben plaatsgevonden, 2) besluiten dat de vaststellingen van de CLPO van het ODNI juridisch correct waren en gestaafd werden door materieel bewijsmateriaal, of 3) indien de DPRC het niet eens is met de vaststellingen van de CLPO van het ODNI (of er een schending van de toepasselijke Amerikaanse wetgeving heeft plaatsgevonden of de passende corrigerende maatregelen), zijn eigen vaststellingen doenSectie 3, (d), (i), (E), EO 14086 en sectie 201.9, (c)-(e), AG Regulation. Volgens de definitie van passende corrigerende maatregelen in sectie 4, (a), EO 14086 moet de DPRC rekening houden met de wijze waarop een schending zoals de vastgestelde schending gewoonlijk is behandeld wanneer de DPRC beslist over een corrigerende maatregel om een schending volledig te behandelen, d.w.z. de DPRC zal, onder andere, overwegen hoe vergelijkbare nalevingskwesties in het verleden werden gecorrigeerd om ervoor te zorgen dat het rechtsmiddel doeltreffend en passend is..

191

In alle gevallen neemt de DPRC bij meerderheid van stemmen een schriftelijk besluit. Indien de toetsing een schending van de toepasselijke regels aan het licht brengt, worden in het besluit passende corrigerende maatregelen gespecificeerd, zoals wissing van onrechtmatig verzamelde gegevens, wissing van de resultaten van onrechtmatig verrichte bevragingen, beperking van de toegang tot rechtmatig verzamelde gegevens tot naar behoren opgeleid personeel, of het terugroepen van inlichtingenrapporten die gegevens bevatten die zonder rechtmatige toestemming zijn verkregen of die onrechtmatig zijn verspreidSectie 4, (a), EO 14086.. De beslissing van de DPRC is bindend en definitief ten aanzien van de bij hem ingediende klachtSectie 3, (d), (ii), EO 14086 en sectie 201.9, (g), AG Regulation. Aangezien de beslissing van de DPRC definitief en bindend is, kan geen enkele andere uitvoerende of bestuurlijke instelling/instantie (met inbegrip van de president van de Verenigde Staten) de beslissing van de DPRC terzijde stellen. Dit werd ook bevestigd in rechtspraak van het Hooggerechtshof. met de volgende verduidelijking: de minister van Justitie heeft binnen de uitvoerende macht de unieke bevoegdheid om bindende beslissingen uit te brengen. Als de minister deze bevoegdheid aan een onafhankelijk orgaan delegeert, ontzegt hij zichzelf de mogelijkheid om de beslissing van dat orgaan op eender welke manier op te leggen (zie United States ex rel. Accardi/Shaughnessy, 347 U.S. 260 (1954).. Bovendien moet de DPRC, indien uit de toetsing een schending blijkt van een autoriteit waarop de FISC toezicht houdt, ook een gerubriceerd verslag indienen bij de adjunct-minister van Justitie voor nationale veiligheid (Assistant Attorney General for National Security), die op zijn beurt verplicht is de niet-naleving te melden aan de FISC, die verdere handhavingsmaatregelen kan nemen (overeenkomstig de in de overwegingen 173-174 beschreven procedure)Sectie 3, (d), (i), (F), EO 14086 en sectie 201.9, (i), AG Regulation..

192

Elk besluit van een DPRC-panel wordt doorgegeven aan de CLPO van het ODNISectie 201.9, (h), AG Regulation.. In gevallen waarin de toetsing door de DPRC op verzoek van de klager heeft plaatsgevonden, wordt de klager er via de nationale autoriteit van in kennis gesteld dat de DPRC zijn toetsing heeft afgerond en dat het onderzoek geen onder EO 14086 vallende schendingen aan het licht heeft gebracht of dat de CLPO van het ODNI een besluit heeft genomen dat passende herstelmaatregelen vereistSectie 3, (d), (i), (H), EO 14086 en sectie 201.9, (h), AG Regulation. Wat de aard van de kennisgeving betreft, zie sectie 201.9, (h), (3), AG Regulation.. Het Office of Privacy and Civil Liberties van het ministerie van Justitie houdt een register bij van alle informatie die door de DPRC is onderzocht en alle besluiten die zijn genomen, dat ter beschikking wordt gesteld als niet-bindend precedent voor toekomstige DPRC-panelsSectie 201.9, (j), AG Regulation..

193

Het ministerie van Handel moet ook een dossier bijhouden voor elke klager die een klacht heeft ingediendSectie 3, (d), (v), (A), EO 14086.. Om de transparantie te vergroten, moet het ministerie van Handel ten minste om de vijf jaar contact opnemen met de relevante inlichtingendiensten om na te gaan of informatie met betrekking tot een toetsing door de DPRC is gederubriceerdSectie 3, (d), (v), EO 14086.. Indien dit het geval is, zal de betrokkene ervan in kennis worden gesteld dat dergelijke informatie beschikbaar kan zijn krachtens de toepasselijke wetgeving (d.w.z. dat hij/zij toegang kan vragen krachtens de Freedom of Information Act, zie overweging 199).

194

Ten slotte zal de goede werking van dit verhaalmechanisme regelmatig en onafhankelijk worden geëvalueerd. Meer bepaald wordt de werking van het verhaalmechanisme overeenkomstig EO 14086 jaarlijks geëvalueerd door de PCLOB, een onafhankelijk orgaan (zie overweging 110)Sectie 3, (e), EO 14086. Zie ook https://documents.pclob.gov/prod/Documents/EventsAndPress/4db0a50d-cc62-4197-af2e-2687b14ed9b9/Trans-Atlantic Data Privacy Framework EO press release (FINAL).pdf. Als onderdeel van deze toetsing zal de PCLOB, onder meer, beoordelen of de CLPO van het ODNI en de DPRC klachten tijdig hebben verwerkt; of zij volledige toegang hebben gekregen tot de noodzakelijke informatie; of de inhoudelijke waarborgen van EO 14086 in het toetsingsproces naar behoren in aanmerking zijn genomen; en of de inlichtingendiensten volledig hebben voldaan aan de vaststellingen van de CLPO van het ODNI en de DPRC. De PCLOB zal over het resultaat van zijn toetsing een verslag opstellen voor de president, de minister van Justitie, de Director of National Intelligence, de hoofden van de inlichtingendiensten, de CLPO van het ODNI en de inlichtingencommissies van het Congres, dat ook in een niet-gerubriceerde versie openbaar zal worden gemaakt — en dat op zijn beurt zal worden gebruikt voor de periodieke evaluatie van de werking van het huidige besluit die door de Commissie zal worden verricht. De minister van Justitie, de Director of National Intelligence, de CLPO van het ODNI en de hoofden van de inlichtingendiensten moeten alle aanbevelingen in die verslagen uitvoeren of er anderszins rekening mee houden. Bovendien zal de PCLOB jaarlijks een openbare verklaring afleggen over de vraag of het verhaalmechanisme klachten verwerkt overeenkomstig de vereisten van EO 14086.

195

Naast het bij EO 14086 ingestelde specifieke verhaalmechanisme zijn er voor alle natuurlijke personen (ongeacht hun nationaliteit of woonplaats) ook beroepsmogelijkheden voor gewone Amerikaanse rechtbankenDe toegang tot deze beroepsmogelijkheden is afhankelijk van het aantonen van belang bij het aanhangig maken van een procedure. Deze norm, die geldt voor elke natuurlijke persoon, ongeacht diens nationaliteit, vloeit voort uit het case or controversy-vereiste van artikel III van de Amerikaanse grondwet. Volgens het Hooggerechtshof vereist dit dat 1) de natuurlijke persoon een feitelijke schade heeft geleden (d.w.z. een concrete en specifieke en actuele of dreigende schade aan een wettelijk beschermd belang), 2) er een causaal verband bestaat tussen de schade en het voor de rechter bestreden gedrag, en 3) het waarschijnlijk is, en niet speculatief, dat een gunstige beslissing van de rechter de schade zal verhelpen (zie Lujan/Defenders of Wildlife, 504 U.S. § 555 (1992))..

196

In het bijzonder bieden FISA en een verwante wet natuurlijke personen de mogelijkheid om langs civielrechtelijke weg een geldelijke schadevergoeding van de Verenigde Staten vorderen wanneer hen betreffende informatie onrechtmatig en opzettelijk is gebruikt of bekendgemaakt18 U.S.C. § 2712.; voor de rechter een geldelijke schadevergoeding van Amerikaanse overheidsfunctionarissen in hun persoonlijke hoedanigheid te vorderen50 U.S.C. § 1810.; en de wettigheid van de surveillance aan te vechten (en trachten de informatie te wissen) ingeval de Amerikaanse overheid voornemens is uit elektronische surveillance verkregen of afgeleide informatie tegen hen te gebruiken of bekend te maken in een gerechtelijke of administratieve procedure in de Verenigde Staten50 U.S.C. § 1806.. Meer in het algemeen, wanneer de overheid voornemens is tijdens inlichtingenoperaties verkregen informatie te gebruiken tegen een verdachte in een strafzaak, leggen grondwettelijke en wettelijke vereistenZie respectievelijk Brady/Maryland, 373 U.S. § 83 (1963) en de Jencks Act, 18 U.S.C. § 3500. de verplichting op bepaalde informatie bekend te maken, zodat de verdachte de wettigheid van de verzameling en het gebruik van het bewijsmateriaal door de overheid kan aanvechten.

197

Bovendien zijn er verschillende aanvullende mogelijkheden om gerechtelijke stappen te ondernemen tegen overheidsfunctionarissen vanwege onrechtmatige toegang van de overheid tot of gebruik door de overheid van persoonsgegevens, onder meer voor vermeende doeleinden van nationale veiligheid (te weten de Computer Fraud Abuse Act18 U.S.C. § 1030.; de Electronic Communications Privacy Act18 U.S.C. §§ 2701-2712.; en de Right to Financial Privacy Act12 U.S.C. § 3417.). Al deze rechtsvorderingen betreffen specifieke gegevens, doelen en/of soorten toegang (bv. toegang vanop afstand tot een computer via het internet) en zijn onder bepaalde voorwaarden mogelijk (bv. opzettelijke gedragingen, gedragingen buiten de officiële hoedanigheid, geleden schade).

198

Een meer algemene verhaalmechanismemogelijkheid wordt geboden door de Administrative Procedure Act5 U.S.C. § 702., op grond waarvan personen die onrechtmatig zijn behandeld door een overheid of die door een handeling van de overheid zijn benadeeld, zich tot het gerecht kunnen wendenAlgemeen staat alleen tegen definitieve handelingen van de overheid — en niet tegen voorlopige, procedurele of tussentijdse handelingen van de overheid — gerechtelijk verhaal open. Zie 5 U.S.C. § 704.. Dit omvat de mogelijkheid om van de rechterlijke instantie te vorderen dat zij vaststelt dat handelingen, vaststellingen en conclusies van de overheid willekeurig en onvoorspelbaar zijn, misbruik van discretionaire bevoegdheid inhouden of op andere wijze niet aan de wet voldoen, en dat zij die onrechtmatig en zonder gevolg verklaart5 U.S.C. § 706, (2), (A).. Zo oordeelde een federale appellate court in 2015 over een vordering uit hoofde van de APA dat de bulksgewijze verzameling van telefoniemetadata door de Amerikaanse overheid niet was toegestaan op grond van sectie 501 FISAACLU/Clapper, 785 F.3d 787 (2d Cir. 2015). Het in deze zaken aangevochten programma voor de bulksgewijze verzameling van telefoniegegevens werd in 2015 beëindigd door de USA Freedom Act..

199

Naast de in de overwegingen 176 tot en met 198 genoemde verhaalmechanismemogelijkheden heeft elke natuurlijke persoon ten slotte het recht om op grond van de FOIA toegang te vragen tot bestaande documenten van federale instanties, ook wanneer deze persoonsgegevens van de natuurlijke persoon bevatten5 U.S.C. § 552. Soortgelijke wetten bestaan op het niveau van de staten.. Het verkrijgen van die toegang kan ook het instellen van procedures voor gewone rechtbanken vergemakkelijken, onder meer om het belang bij het aanhangig maken van een procedure aan te tonen. Instanties mogen informatie achterhouden die binnen bepaalde opgesomde uitzonderingen valt, waaronder toegang tot gerubriceerde informatie over de nationale veiligheid en informatie over wetshandhavingsonderzoekenIndien dit het geval is, zal de natuurlijke persoon doorgaans alleen een standaardantwoord ontvangen waarmee de dienst weigert het bestaan van gegevens te bevestigen of te ontkennen. Zie ACLU/CIA, 710 F.3d 422 (D.C. Cir. 2014). De criteria voor de rubricering en de periode waarin de rubricering van toepassing is, zijn vastgesteld in Executive Order 13526, waarin als algemene regel is gesteld dat een specifieke datum of een specifieke gebeurtenis voor derubricering moet zijn vastgesteld op grond van de periode waarin de informatie gevoelig is voor de nationale veiligheid. Vanaf die datum of op het ogenblik waarop die specifieke gebeurtenis zich voordoet, moet de informatie automatisch worden gederubriceerd (zie sectie 1.5 van EO 13526)., maar klagers die niet tevreden zijn met het antwoord hebben de mogelijkheid dit aan te vechten door een bestuursrechtelijke en vervolgens een rechterlijke toetsing (voor federale rechtbanken) aan te vragenDe rechtbank moet opnieuw beoordelen of de gegevens terecht niet zijn vrijgegeven en kan de overheid dwingen toegang tot de gegevens te verlenen (5 U.S.C § 552, (a), (4), (B))..

200

Uit het bovenstaande volgt dat wanneer Amerikaanse rechtshandhavingsinstanties en nationale veiligheidsdiensten toegang hebben tot persoonsgegevens die binnen het toepassingsgebied van dit besluit vallen, die toegang wordt geregeld door een wettelijk kader waarin de voorwaarden worden vastgesteld waaronder toegang kan plaatsvinden en wordt gewaarborgd dat de toegang en het verdere gebruik van de gegevens worden beperkt tot hetgeen noodzakelijk en evenredig is voor het nagestreefde doel inzake het openbaar belang. Deze waarborgen kunnen worden ingeroepen door natuurlijke personen die effectieve verhaalmechanismerechten genieten.

201

De Commissie is van mening dat de Verenigde Staten — via de door het Amerikaanse ministerie van Handel uitgevaardigde beginselen — voor persoonsgegevens die uit de Unie worden doorgegeven aan gecertificeerde organisaties in de Verenigde Staten in het kader van het EU-VS-kader voor gegevensbescherming een beschermingsniveau waarborgen dat in wezen gelijkwaardig is aan het niveau dat door Verordening (EU) 2016/679 wordt gewaarborgd.

202

Bovendien is de Commissie van mening dat de effectieve toepassing van de beginselen wordt gewaarborgd door de transparantieverplichtingen en het beheer van het DPF door het ministerie van Handel. Bovendien maken de toezichtsmechanismen en verhaalmechanismemogelijkheden in de Amerikaanse wetgeving het over het geheel genomen mogelijk inbreuken op de gegevensbeschermingsregels op te sporen en in de praktijk te bestraffen en bieden zij de betrokkene rechtsmiddelen om toegang te krijgen tot de hem betreffende persoonsgegevens en, uiteindelijk, deze gegevens te laten rectificeren of wissen.

203

Ten slotte is de Commissie, op basis van de beschikbare informatie over de rechtsorde van de VS, met inbegrip van de informatie in de bijlagen VI en VII, van oordeel dat elke inmenging in het algemeen belang, met name ten behoeve van de handhaving van het strafrecht en de nationale veiligheid, door overheidsinstanties van de VS in de grondrechten van de natuurlijke personen wier persoonsgegevens uit de Unie aan de Verenigde Staten worden doorgegeven op grond van het EU-VS-kader voor gegevensbescherming, beperkt zal blijven tot wat strikt noodzakelijk is om de betrokken legitieme doelstelling te bereiken, en dat er doeltreffende rechtsbescherming tegen dergelijke inmenging bestaat. In het licht van de bovenstaande bevindingen moet derhalve worden besloten dat de Verenigde Staten een passend beschermingsniveau in de zin van artikel 45 van Verordening (EU) 2016/679, uitgelegd in het licht van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, waarborgen voor persoonsgegevens die vanuit de Europese Unie worden doorgegeven aan organisaties die zijn gecertificeerd op grond van het EU-VS-kader voor gegevensbescherming.

204

Aangezien de bij EO 14086 vastgestelde beperkingen, waarborgen en het verhaalmechanisme essentiële elementen zijn van het rechtskader van de VS waarop de beoordeling van de Commissie is gebaseerd, is de vaststelling van dit besluit met name afhankelijk van de vaststelling van bijgewerkte beleidsmaatregelen en procedures ter uitvoering van EO 14086 door alle inlichtingendiensten van de VS en van de aanwijzing van de Unie als bevoegde organisatie voor de toepassing van het verhaalmechanisme, die hebben plaatsgevonden op respectievelijk 3 juli 2023 (zie overweging 126) en 30 juni 2023 (zie overweging 176).

205

De lidstaten en hun organen moeten de maatregelen nemen die noodzakelijk zijn om te voldoen aan de handelingen van de instellingen van de Europese Unie, aangezien deze laatste vermoed worden rechtsgeldig te zijn en bijgevolg rechtsgevolgen in het leven roepen zolang zij niet zijn ingetrokken, nietig verklaard in een beroep tot nietigverklaring of ongeldig verklaard na een prejudiciële verwijzing of op een exceptie van onwettigheid.

206

Daarom is een krachtens artikel 45, lid 3, van Verordening (EU) 2016/679 vastgesteld adequaatheidsbesluit van de Commissie bindend voor alle organen van de lidstaten waartoe het is gericht, met inbegrip van hun onafhankelijke toezichthoudende autoriteiten. Met name kunnen doorgiften van een verwerkingsverantwoordelijke of verwerker in de Europese Unie aan gecertificeerde organisaties in de Verenigde Staten plaatsvinden zonder dat verdere toestemming noodzakelijk is.

207

Er zij aan herinnerd dat, overeenkomstig artikel 58, lid 5, van Verordening (EU) 2016/679 en zoals door het Hof uitgelegd in het arrest in de zaak SchremsSchrems, punt 65., wanneer een nationale gegevensbeschermingsautoriteit, ook indien na ontvangst van een klacht, de verenigbaarheid van een adequaatheidsbesluit van de Commissie met de grondrechten van de persoon op privacy en gegevensbescherming in twijfel trekt, het nationale recht moet voorzien in een rechtsmiddel voor die persoon om die grieven aan een nationale rechter voor te leggen die eventueel bij prejudiciële verwijzing het Hof om beoordeling moet verzoekenSchrems, punt 65: In dat verband staat het aan de nationale wetgever om in beroepsgangen te voorzien waarmee bedoelde autoriteit de grieven die zij gegrond acht aan de nationale rechter kan voorleggen, zodat die laatste, wanneer hij de twijfel ten aanzien van de geldigheid van de beschikking van de Commissie deelt, de vraag naar de geldigheid van die beschikking prejudicieel kan verwijzen..

208

Volgens de rechtspraak van het HofSchrems, punt 76., en zoals is erkend in artikel 45, lid 4, van Verordening (EU) 2016/679, moet de Commissie na de vaststelling van een adequaatheidsbesluit doorlopend toezicht houden op relevante ontwikkelingen in het derde land, teneinde te beoordelen of dit derde land een in wezen gelijkwaardig beschermingsniveau blijft waarborgen. Een dergelijke controle is hoe dan ook vereist wanneer de Commissie informatie ontvangt die aanleiding geeft tot gerechtvaardigde twijfel dienaangaande.

209

Daarom moet de Commissie de situatie in de Verenigde Staten met betrekking tot het rechtskader en de feitelijke praktijk voor de verwerking van persoonsgegevens, zoals beoordeeld in dit besluit, voortdurend volgen. Om dit proces te faciliteren, moeten de Amerikaanse autoriteiten de Commissie onverwijld in kennis stellen van wezenlijke ontwikkelingen in de Amerikaanse rechtsorde die gevolgen hebben voor het rechtskader waarop dit besluit van toepassing is, alsook van ontwikkelingen in praktijken in verband met de verwerking van persoonsgegevens die in dit besluit wordt onderzocht, zowel met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens door gecertificeerde organisaties in de Verenigde Staten, als tot de beperkingen en waarborgen die op de toegang tot persoonsgegevens door overheidsinstanties van toepassing zijn.

210

Teneinde de Commissie in staat te stellen haar toezichthoudende taak doeltreffend uit te voeren, moeten de lidstaten de Commissie bovendien in kennis stellen van relevante maatregelen van de nationale gegevensbeschermingsautoriteiten, met name inzake vragen of klachten van betrokkenen uit de Unie betreffende de doorgifte van persoonsgegevens vanuit de Unie aan gecertificeerde organisaties in de Verenigde Staten. Voorts moet de Commissie worden geïnformeerd over eventuele aanwijzingen dat de maatregelen van de Amerikaanse overheidsinstanties die verantwoordelijk zijn voor de preventie, het onderzoek, de opsporing of de vervolging van strafbare feiten, of voor de nationale veiligheid, met inbegrip van toezichthoudende instanties, niet het vereiste beschermingsniveau waarborgen.

211

Op grond van artikel 45, lid 3, van Verordening (EU) 2016/679Artikel 45, lid 3, van Verordening (EU) 2016/679 bepaalt: De uitvoeringshandeling voorziet in een mechanisme voor periodieke toetsing, […] waarbij alle relevante ontwikkelingen in het derde land of de internationale organisatie in aanmerking worden genomen. moet de Commissie na de vaststelling van dit besluit periodiek nagaan of de bevindingen betreffende de adequaatheid van het door de Verenigde Staten in het kader van het EU-VS-DPF gewaarborgde beschermingsniveau nog steeds feitelijk en juridisch gerechtvaardigd zijn. Aangezien met name EO 14086 en de AG Regulation de instelling van nieuwe mechanismen en de uitvoering van nieuwe waarborgen vereisen, moet dit besluit binnen een jaar na de inwerkingtreding ervan voor het eerst worden geëvalueerd om na te gaan of alle relevante elementen volledig zijn uitgevoerd en in de praktijk effectief functioneren. Na die eerste toetsing, en afhankelijk van het resultaat daarvan, zal de Commissie in nauw overleg met het comité dat is ingesteld bij artikel 93, lid 1, van Verordening (EU) 2016/679 en het Europees Comité voor gegevensbescherming een besluit nemen over de periodiciteit van toekomstige toetsingenArtikel 45, lid 3, van Verordening (EU) 2016/679 bepaalt dat minstens om de vier jaar een periodieke toetsing moet plaatsvinden. Zie ook het Europees Comité voor gegevensbescherming, Adequaatheidsreferentie, WP 254 rev. 01..

212

Voor de uitvoering van de toetsingen moet de Commissie bijeenkomen met het ministerie van Handel, de FTC en het ministerie van Vervoer, in voorkomend geval vergezeld van andere ministeries en instanties die betrokken zijn bij de uitvoering van het EU-VS-DPF, alsmede, voor aangelegenheden die betrekking hebben op de toegang van de overheid tot gegevens, vertegenwoordigers van het ministerie van Justitie, het ODNI (met inbegrip van de CLPO), andere onderdelen van de inlichtingendiensten, de DPRC en de bijzondere juristen (special advocates). Aan die bijeenkomst moet kunnen worden deelgenomen door vertegenwoordigers van de leden van het Europees Comité voor gegevensbescherming.

213

De toetsingen moeten betrekking hebben op alle aspecten van de werking van dit besluit die verband houden met de verwerking van persoonsgegevens in de Verenigde Staten, en met name op de toepassing en uitvoering van de beginselen, met bijzondere aandacht voor de bescherming bij verdere doorgifte; relevante ontwikkelingen in de rechtspraak; de doeltreffendheid van de uitoefening van individuele rechten; het toezicht op en de handhaving van de naleving van de beginselen; alsmede de beperkingen en waarborgen met betrekking tot de toegang van de overheid, in het bijzonder de uitvoering en toepassing van de waarborgen die zijn ingevoerd bij EO 14086, ook deze die zijn ingevoerd via beleidsmaatregelen en procedures die door de inlichtingendiensten zijn ontwikkeld; de wisselwerking tussen EO 14086 en sectie 702 FISA en EO 12333; en de doeltreffendheid van de toezichtsmechanismen en de verhaalmechanismemogelijkheden (met inbegrip van de werking van het bij EO 14086 ingestelde nieuwe verhaalmechanisme). Bij dergelijke toetsingen zal er ook aandacht uitgaan naar de samenwerking tussen de gegevensbeschermingsautoriteiten en de bevoegde autoriteiten van de Verenigde Staten, met inbegrip van de ontwikkeling van richtsnoeren en andere interpretatiehulpmiddelen over de toepassing van de principes alsook andere aspecten van de werking van het kader.

214

Op basis van de toetsing moet de Commissie een openbaar verslag opstellen dat bij het Europees Parlement en de Raad moet worden ingediend.

215

Wanneer uit de beschikbare informatie, met name informatie die voortvloeit uit het toezicht op dit besluit of verstrekt wordt door de autoriteiten in de Verenigde Staten of in de lidstaten, blijkt dat het beschermingsniveau voor gegevens die uit hoofde van dit besluit worden doorgegeven, wellicht niet langer passend is, moet de Commissie de bevoegde Amerikaanse autoriteiten onverwijld daarvan in kennis stellen en verzoeken dat binnen een opgegeven, redelijke termijn geschikte maatregelen worden genomen.

216

Indien de bevoegde Amerikaanse autoriteiten die maatregelen bij het verstrijken van die opgegeven termijn niet hebben genomen of anderszins niet aannemelijk hebben kunnen maken dat dit besluit op een passend beschermingsniveau gebaseerd blijft, leidt de Commissie de in artikel 93, lid 2, van Verordening (EU) 2016/679 bedoelde procedure in teneinde dit besluit geheel of gedeeltelijk op te schorten of in te trekken.

217

Als alternatief zal de Commissie die procedure inleiden met het oog op wijziging van dit besluit, met name door voor gegevensdoorgiften aanvullende voorwaarden te stellen of door de reikwijdte van de vaststelling van adequaatheid te beperken tot gegevensdoorgiften waarvoor een passend beschermingsniveau blijft gewaarborgd.

218

De Commissie moet met name de procedure tot schorsing of intrekking in gang zetten ingeval van:(a)aanwijzingen dat organisaties die uit hoofde van dit besluit persoonsgegevens van de Unie hebben ontvangen, de beginselen niet naleven en dat deze niet-naleving niet doeltreffend wordt aangepakt door de bevoegde toezichts- en handhavingsinstanties;(b)aanwijzingen dat de Amerikaanse autoriteiten zich niet houden aan de toepasselijke voorwaarden en beperkingen voor de toegang van Amerikaanse overheidsinstanties ten behoeve van de rechtshandhaving en de nationale veiligheid tot persoonsgegevens die in het kader van het EU-VS-DPF worden doorgegeven; of(c)het niet effectief behandelen van klachten van betrokkenen uit de Unie, ook niet door de CLPO van het ODNI en/of de DPRC.

219

De Commissie moet tevens de inleiding van de procedure tot wijziging, schorsing of intrekking van dit besluit overwegen indien de bevoegde Amerikaanse autoriteiten niet de informatie of verduidelijking verstrekken die nodig is voor de beoordeling van het niveau van de bescherming van persoonsgegevens die worden doorgegeven van de Unie aan de Verenigde Staten, of van de naleving van dit besluit. In dit verband moet de Commissie rekening houden met de mate waarin relevante informatie kan worden verkregen uit andere bronnen.

220

De Commissie zal om naar behoren gerechtvaardigde dwingende urgente redenen, bijvoorbeeld indien EO 14086 of de AG Regulation zodanig zouden worden gewijzigd dat het in dit besluit beschreven beschermingsniveau wordt ondermijnd of indien de aanwijzing door de minister van Justitie van de Unie als bevoegde organisatie voor de toepassing van het verhaalmechanisme wordt ingetrokken, gebruikmaken van de mogelijkheid om overeenkomstig de in artikel 93, lid 3, van Verordening (EU) 2016/679 bedoelde procedure onmiddellijk toepasselijke uitvoeringshandelingen tot opschorting, intrekking of wijziging van het besluit vast te stellen.

221

Het Europees Comité voor gegevensbescherming heeft zijn advies bekendgemaaktAdvies 5/2023 betreffende het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Europese Commissie inzake het passende niveau van bescherming van persoonsgegevens krachtens het EU-VS-kader voor gegevensbescherming van 28 februari 2023., waarmee bij het opstellen van dit besluit rekening is gehouden.

222

Het Europees Parlement heeft een resolutie over de adequaatheid van de door het EU-VS-kader voor gegevensbescherming geboden bescherming aangenomenResolutie van het Europees Parlement van 11 mei 2023 over de gepastheid van de bescherming die wordt geboden door het kader voor gegevensbescherming EU-VS (2023/2501(RSP))..

223

De in dit besluit vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het bij artikel 93, lid 1, van Verordening (EU) 2016/679 ingestelde comité.